Return to Video

Projektowanie potomstwa - problem etyczny

  • 0:01 - 0:03
    Co powiecie na to, jeśli mógłbym
  • 0:03 - 0:05
    zaprojektować wam dziecko?
  • 0:06 - 0:08
    Gdybyśmy mogli to zrobić razem,
  • 0:08 - 0:12
    wy jako przyszli rodzice
    i ja jako naukowiec?
  • 0:14 - 0:16
    A co jeśli pomyślelibyśmy,
  • 0:16 - 0:18
    że to zły pomysł,
  • 0:18 - 0:21
    choć wiele osób z naszej rodziny,
    przyjaciół i znajomych z pracy
  • 0:22 - 0:23
    podjęło taką decyzję?
  • 0:24 - 0:28
    Przeskoczmy 15 lat do przodu.
  • 0:28 - 0:31
    Ustalmy, że jest rok 2030,
  • 0:31 - 0:32
    a wy jesteście rodzicami.
  • 0:33 - 0:36
    Obok was siedzi Marianna, wasza córka.
  • 0:36 - 0:39
    Mamy rok 2030, a ona jest naturalna,
  • 0:39 - 0:42
    to znaczy bez genetycznych modyfikacji.
  • 0:43 - 0:47
    Ponieważ wraz z partnerem
    podjęliście tę decyzję świadomie,
  • 0:47 - 0:51
    wielu znajomych
    patrzy na was podejrzliwie.
  • 0:51 - 0:54
    Uważają was za luddystów czy technofobów.
  • 0:55 - 0:58
    Najlepsza przyjaciółka Marianny,
    Jenna, mieszkająca u sąsiadów,
  • 0:59 - 1:00
    to zupełnie inna historia.
  • 1:01 - 1:07
    Urodziła się jako genetycznie
    zmodyfikowane dziecko
  • 1:09 - 1:10
    z wieloma poprawkami.
  • 1:11 - 1:14
    Ulepszenia te wprowadzono
  • 1:14 - 1:16
    dzięki nowej technice modyfikacji genów,
  • 1:16 - 1:19
    kryjącej się pod zabawną nazwą CRISPR,
  • 1:19 - 1:21
    jak "crisp" - coś chrupiącego,
  • 1:21 - 1:22
    a to się nazywa CRISPR.
  • 1:24 - 1:27
    Naukowcy, którym rodzice Jenny
    zapłacili kilka milionów dolarów
  • 1:27 - 1:29
    za dokonanie modyfikacji,
  • 1:30 - 1:33
    wprowadzili CRISPR
    do całej grupy zarodków.
  • 1:34 - 1:37
    Potem na podstawie testów DNA ustalili,
  • 1:37 - 1:40
    że ten jeden maleńki zarodek,
    z którego narodzi się Jenna,
  • 1:40 - 1:42
    będzie tym najlepszym z całej grupy.
  • 1:43 - 1:47
    Dziś Jenna jest prawdziwą istotą.
  • 1:47 - 1:50
    Siedzi na dywanie w waszym salonie
  • 1:50 - 1:52
    i bawi się z waszą córką, Marianną.
  • 1:53 - 1:56
    Wasze rodziny znają się od wielu lat,
  • 1:56 - 1:59
    a wy zdążyliście się przekonać,
  • 1:59 - 2:01
    że Jenna jest kimś wyjątkowym.
  • 2:01 - 2:03
    Jest niezwykle inteligentna.
  • 2:03 - 2:06
    Nie oszukujmy się, jest mądrzejsza od was,
  • 2:07 - 2:08
    mimo że ma pięć lat.
  • 2:09 - 2:13
    Jest ładna, wysoka, wysportowana
  • 2:13 - 2:15
    i można by jeszcze długo wymieniać.
  • 2:16 - 2:19
    Poza tym należy do całego nowego pokolenia
  • 2:19 - 2:21
    genetycznie modyfikowanych dzieci.
  • 2:22 - 2:24
    Wszystko wskazuje na to,
  • 2:24 - 2:26
    że są zdrowsi
    od pokolenia swoich rodziców,
  • 2:26 - 2:28
    waszego pokolenia.
  • 2:28 - 2:30
    Służbę zdrowia także kosztują mniej.
  • 2:32 - 2:35
    Masa problemów zdrowotnych
    w ogóle ich nie dotyczy,
  • 2:35 - 2:38
    w tym HIV, AIDS i choroby genetyczne.
  • 2:39 - 2:41
    Brzmi to świetnie,
  • 2:41 - 2:44
    a mimo to coś was niepokoi,
  • 2:45 - 2:50
    czujecie w kościach,
    że coś jest nie w porządku z Jenną,
  • 2:50 - 2:54
    podobnie jak z innymi zmodyfikowanymi
    dziećmi, z którymi się zetknęliście.
  • 2:55 - 2:58
    Na początku tygodnia
    przeczytaliście gdzieś w gazecie artykuł
  • 2:59 - 3:02
    o dzieciach urodzonych
    jako projektowane potomstwo.
  • 3:02 - 3:08
    Napisano, że mogą mieć problemy
    z agresją i narcyzmem.
  • 3:10 - 3:11
    Wcześniej jednak dociera do was
  • 3:11 - 3:15
    wiadomość od rodziny Jenny.
  • 3:15 - 3:17
    Jest taka mądra,
  • 3:17 - 3:20
    że muszą ją wysłać do specjalnej szkoły,
  • 3:20 - 3:22
    nie tej, do której pójdzie
    wasza córka, Marianna.
  • 3:22 - 3:26
    Wprowadza to zamęt w waszej rodzinie.
  • 3:26 - 3:27
    Marianna płacze,
  • 3:27 - 3:31
    a zeszłej nocy, kiedy kładliście
    ją do łózka, zapytała przed snem:
  • 3:31 - 3:35
    "Tato, czy Jenna w ogóle będzie
    się ze mną jeszcze kolegować?".
  • 3:36 - 3:40
    Kiedy opowiadam tę wymyśloną
    historię z 2030 roku,
  • 3:40 - 3:43
    czuję, że dla niektórych
    może to trochę brzmieć
  • 3:43 - 3:45
    jak science-fiction.
  • 3:45 - 3:48
    Jakbyście czytali fantastykę naukową.
  • 3:48 - 3:51
    Albo jak gdyby był Halloween.
  • 3:51 - 3:53
    To jednak bardzo realistyczny scenariusz,
  • 3:53 - 3:55
    może się zdarzyć już za 15 lat.
  • 3:55 - 3:58
    Jako genetyk badający komórki macierzyste
  • 3:58 - 4:01
    widzę, jak nowa technologia CRISPR
  • 4:01 - 4:03
    może się rozwinąć.
  • 4:04 - 4:07
    Możemy znaleźć się w takiej rzeczywistości
  • 4:07 - 4:10
    i wiele będzie zależało od decyzji,
    które podejmiemy teraz.
  • 4:12 - 4:14
    Jeśli nadal myślicie,
    że to science-fiction,
  • 4:14 - 4:19
    powiem wam, że świat nauki
    już w tym roku przeżył wielki szok.
  • 4:19 - 4:22
    Większość ludzi w ogóle o tym nie wie,
  • 4:22 - 4:25
    że niespełna kilka miesięcy temu w Chinach
  • 4:25 - 4:29
    powstały genetycznie
    zmodyfikowane ludzkie zarodki.
  • 4:29 - 4:32
    Po raz pierwszy w historii.
  • 4:32 - 4:35
    Stoi za tym nowa technologia CRISPR.
  • 4:36 - 4:37
    Nie zadziałała perfekcyjnie,
  • 4:37 - 4:41
    mimo to wydaje mi się,
    że wieczko puszki Pandory
  • 4:41 - 4:43
    zostało uchylone.
  • 4:44 - 4:47
    Sądzę, że nie zabraknie chętnych
    do użycia tej technologii
  • 4:47 - 4:49
    w celu projektowania potomstwa.
  • 4:50 - 4:53
    Nim zabrnę dalej, niektórzy z was
    mogą podnieść rękę i spytać:
  • 4:53 - 4:56
    "Paul, poczekaj.
  • 4:56 - 4:57
    Czy to nie będzie nielegalne?
  • 4:57 - 5:01
    Przecież nie można tak po prostu
    zaprojektować dziecka".
  • 5:02 - 5:04
    W pewnym sensie mielibyście rację.
  • 5:04 - 5:06
    W niektórych krajach jest to zabronione.
  • 5:07 - 5:10
    Jednak w wielu z nich, wliczając
    mój własny, Stany Zjednoczone,
  • 5:10 - 5:14
    prawo nic nie mówi na ten temat,
    więc teoretycznie mamy wolną rękę.
  • 5:15 - 5:19
    W tym roku dotarły do nas słuchy
    o jeszcze jednym wydarzeniu.
  • 5:19 - 5:22
    Miało to miejsce niedaleko stąd,
    w Wielkiej Brytanii,
  • 5:22 - 5:26
    która dotąd zawsze była
    najbardziej restrykcyjnym państwem
  • 5:26 - 5:28
    jeśli chodzi o modyfikacje ludzkich genów.
  • 5:28 - 5:30
    Było to nielegalne,
  • 5:30 - 5:32
    dopóki parę miesięcy temu
  • 5:32 - 5:34
    nie wprowadzono wyjątku od tej zasady.
  • 5:34 - 5:36
    Weszło nowe prawo
  • 5:36 - 5:39
    dopuszczające wydawanie na świat
    genetycznie zmodyfikowanego potomstwa.
  • 5:40 - 5:44
    Przyświecał temu szlachetny cel
    uniknięcia rzadkich genetycznych chorób.
  • 5:44 - 5:48
    Myślę jednak, że wszystko to
    zmierza ku sytuacji,
  • 5:48 - 5:51
    kiedy w przyszłości zaakceptujemy
  • 5:51 - 5:53
    modyfikowanie ludzkich genów.
  • 5:54 - 5:57
    Mówię tu o technologii CRISPR.
  • 5:57 - 5:59
    Na czym ona właściwie polega?
  • 5:59 - 6:03
    Wystarczy pomyśleć o GMO,
    które znamy nieco lepiej
  • 6:03 - 6:06
    w postaci genetycznie modyfikowanej
    pszenicy lub pomidorów
  • 6:06 - 6:08
    i tego rodzaju sprawach.
  • 6:08 - 6:11
    Technologia ta jest podobna do GMO,
  • 6:11 - 6:12
    dzięki której produkujemy żywność,
  • 6:12 - 6:15
    lecz o niebo lepsza,
  • 6:15 - 6:17
    tańsza i szybsza.
  • 6:18 - 6:20
    Na czym polega?
  • 6:20 - 6:22
    To taki genetyczny szwajcarski scyzoryk.
  • 6:22 - 6:24
    Przyjmijmy, że to jest scyzoryk
  • 6:24 - 6:26
    z różnymi narzędziami,
  • 6:26 - 6:29
    a jedno z nich to coś w rodzaju
    szkła powiększającego
  • 6:29 - 6:31
    albo GPS-a dla naszego DNA.
  • 6:32 - 6:34
    Można go nakierować w określone miejsce.
  • 6:34 - 6:36
    Inne narzędzie przypomina nożyce
  • 6:36 - 6:39
    mogące przeciąć DNA właśnie w tym miejscu.
  • 6:39 - 6:41
    Dysponujemy także długopisem,
  • 6:41 - 6:46
    który potrafi starannie przepisać
    kod genetyczny w tym miejscu.
  • 6:46 - 6:47
    To prostsze niż myślicie.
  • 6:48 - 6:51
    Technologia ta pojawiła się
    na horyzoncie trzy lata temu
  • 6:51 - 6:53
    i wywołała burzę w świecie nauki.
  • 6:54 - 6:58
    Rozwija się bardzo szybko i jest czymś
    szalenie ekscytującym dla naukowców.
  • 6:58 - 7:02
    Przyznaję, że też jestem nią zafascynowany
    i korzystam z niej w laboratorium.
  • 7:03 - 7:07
    Przypuszczam, że ktoś poczyni
    ten dodatkowy krok
  • 7:07 - 7:09
    i rozpocznie prace
    nad modyfikacją ludzkich zarodków,
  • 7:09 - 7:12
    a być może nad projektowaniem potomstwa.
  • 7:13 - 7:15
    Technologia ledwo weszła w obieg,
  • 7:15 - 7:17
    a ciągle się o niej słyszy.
  • 7:17 - 7:22
    Dysponują nią tysiące laboratoriów
  • 7:22 - 7:24
    prowadzących ważne badania.
  • 7:24 - 7:27
    Większość nie interesuje się
    projektowaniem potomstwa.
  • 7:27 - 7:29
    Badają ludzkie choroby
  • 7:29 - 7:32
    i inne ważne naukowe kwestie.
  • 7:32 - 7:34
    Istnieje więc pozytywna strona CRISPR.
  • 7:35 - 7:38
    Fakt, że genetyczne modyfikacje,
  • 7:38 - 7:42
    które niegdyś trwały całe lata
    i kosztowały miliony dolarów,
  • 7:42 - 7:45
    możemy przeprowadzić
    w kilka tygodni za parę tysięcy
  • 7:45 - 7:47
    to dla mnie, jako naukowca,
    coś wspaniałego.
  • 7:47 - 7:50
    Jednocześnie pozostawia otwarte drzwi
  • 7:50 - 7:53
    ludziom mogącym posunąć się zbyt daleko.
  • 7:53 - 7:55
    Myślę, że niektórzy
  • 7:55 - 7:58
    mogą działać w trosce
    o co innego niż nauka.
  • 7:58 - 8:00
    To nie ona będzie dla nich motywacją.
  • 8:00 - 8:03
    Może kierować nimi jakaś ideologia
    albo pogoń za zyskiem.
  • 8:04 - 8:07
    Tacy ludzie zgodzą się
    na projektowanie potomstwa.
  • 8:08 - 8:12
    Dlaczego to powinno nas niepokoić?
  • 8:12 - 8:15
    Już od dwóch stuleci wiemy od Darwina,
  • 8:15 - 8:19
    że ewolucja i genetyka radykalnie
    zmieniły oblicze ludzkości,
  • 8:20 - 8:22
    którą dziś tworzymy.
  • 8:22 - 8:26
    Niektórzy uważają, że naszym światem
    powinien rządzić społeczny darwinizm,
  • 8:26 - 8:28
    czy nawet eugenika.
  • 8:29 - 8:32
    Wyobraźcie sobie takie tendencje i zapędy
  • 8:32 - 8:35
    przy powszechnym dostępie
    do potężnej technologii CRISPR,
  • 8:35 - 8:38
    która może stać się dla nich paliwem.
  • 8:39 - 8:43
    Właściwie wystarczy cofnąć się
    o jedno stulecie,
  • 8:43 - 8:46
    żeby ujrzeć, jaką władzę daje eugenika.
  • 8:47 - 8:49
    Peter Knoepfler, mój ojciec,
  • 8:49 - 8:52
    urodził się tutaj, w Wiedniu.
  • 8:52 - 8:57
    Był wiedeńczykiem urodzonym w 1929 roku.
  • 8:57 - 9:00
    W czasach gdy moi dziadkowie
    mieli małego Petera,
  • 9:01 - 9:02
    świat różnił się od naszego.
  • 9:02 - 9:04
    Był to całkiem inny Wiedeń.
  • 9:04 - 9:05
    Inne były Stany Zjednoczone.
  • 9:05 - 9:06
    Cały świat był inny.
  • 9:06 - 9:09
    Wtedy pojawiła się eugenika,
  • 9:09 - 9:13
    a moi dziadkowie
    dość szybko zorientowali się,
  • 9:13 - 9:16
    że stoją po niewłaściwej stronie.
  • 9:17 - 9:19
    Mimo że tu był ich dom
  • 9:19 - 9:21
    oraz całej ich rodziny,
  • 9:21 - 9:26
    od pokoleń to miejsce było ich domem,
  • 9:26 - 9:29
    właśnie z powodu eugeniki zdecydowali,
  • 9:29 - 9:30
    że muszą go opuścić.
  • 9:31 - 9:33
    Przeżyli to, choć ze złamanym sercem.
  • 9:33 - 9:37
    Nie wiem, czy mój tata kiedykolwiek
    pogodził się z opuszczeniem Wiednia.
  • 9:37 - 9:39
    Wyjechał, gdy miał tylko osiem lat,
  • 9:39 - 9:41
    w 1938.
  • 9:43 - 9:48
    Dziś widzę, jak kiełkuje nowa eugenika.
  • 9:48 - 9:53
    Ma być bardziej przyjazna,
    łagodna i pożyteczna
  • 9:53 - 9:55
    od tego, co było kiedyś.
  • 9:56 - 10:01
    Myślę jednak, że choć jej celem
    jest ulepszanie ludzi,
  • 10:01 - 10:03
    może mieć negatywne skutki
  • 10:03 - 10:05
    i naprawdę mnie martwi,
  • 10:05 - 10:07
    że niektórzy z największych
    zwolenników nowej eugeniki
  • 10:07 - 10:11
    uważają, że CRISPR jest biletem
    do tego, żeby stała się faktem.
  • 10:12 - 10:14
    Przyznam,
  • 10:14 - 10:17
    że eugenika, o której mówimy,
    mająca ulepszać ludzi,
  • 10:17 - 10:19
    to dość trudna kwestia.
  • 10:19 - 10:22
    Co nazywamy "lepszym",
    mówiąc o ludzkiej istocie?
  • 10:22 - 10:25
    Wydaje mi się, że wielu z nas
  • 10:25 - 10:26
    mogłoby się zgodzić
  • 10:26 - 10:30
    na minimalne ulepszenie ludzkości.
  • 10:30 - 10:32
    Popatrzmy na naszych polityków.
  • 10:32 - 10:34
    Tutaj czy w USA...
  • 10:34 - 10:38
    No dobra, nie brnijmy dalej w ten temat.
  • 10:38 - 10:40
    Wystarczy jednak popatrzeć w lustro,
  • 10:40 - 10:43
    może dałoby się wprowadzić
    pewne ulepszenia?
  • 10:43 - 10:47
    Chciałbym, i mówię to szczerze,
    mieć tutaj trochę włosów zamiast łysiny.
  • 10:47 - 10:50
    Niektórzy mogliby chcieć być wyższymi,
  • 10:50 - 10:53
    zmienić swoją wagę, twarz.
  • 10:54 - 10:57
    Jeśli mielibyśmy na to wpływ,
    być może zrobilibyśmy to,
  • 10:57 - 11:00
    albo gdybyśmy mogli zrobić to
    naszym dzieciom,
  • 11:00 - 11:01
    byłoby to dość kuszące.
  • 11:02 - 11:05
    Wiązałyby się z tym jednak
    pewne zagrożenia.
  • 11:05 - 11:07
    Wspominałem o eugenice,
  • 11:07 - 11:10
    ale dla nas samych też byłoby to groźne.
  • 11:10 - 11:12
    Jeśli zapomnimy
    o doskonaleniu ludzkich cech
  • 11:12 - 11:17
    i spróbujemy dzięki modyfikacjom genów
    sprawić tylko, że będą zdrowsi,
  • 11:17 - 11:19
    technologia ta jest na tyle nowa
  • 11:19 - 11:21
    i tak potężna,
  • 11:21 - 11:24
    że moglibyśmy przez przypadek
    pogorszyć ich stan zdrowia.
  • 11:25 - 11:27
    Tak mogłoby się zdarzyć.
  • 11:27 - 11:28
    Istnieje jeszcze ryzyko,
  • 11:28 - 11:33
    że wszelkie zgodne z prawem
    i słuszne badania nad modyfikacją genów,
  • 11:33 - 11:34
    które odbywają się w laboratoriach,
  • 11:34 - 11:37
    nie chodzi o projektowanie potomstwa,
  • 11:37 - 11:40
    wystarczy, że kilku ludzi podąży tą drogą,
  • 11:40 - 11:42
    coś pójdzie nie tak
  • 11:42 - 11:45
    i sprowadzimy na siebie nieszczęście.
  • 11:45 - 11:48
    Poza tym może się zdarzyć,
  • 11:48 - 11:52
    że rządy państw zechcą
    skorzystać z modyfikacji genów.
  • 11:53 - 11:58
    Weźmy jako przykład naszą Jennę,
    dziecko po modyfikacjach,
  • 11:58 - 11:59
    które jest zdrowsze.
  • 11:59 - 12:03
    Jeśli pojawi się pokolenie,
    które generuje mniejsze koszty leczenia,
  • 12:03 - 12:07
    możliwe jest, że rządy państw,
    zaczną przekonywać swoich obywateli
  • 12:07 - 12:09
    do modyfikacji genetycznych.
  • 12:09 - 12:11
    Spójrzmy na politykę jednego dziecka,
  • 12:11 - 12:17
    która w Chinach zapobiegła narodzinom
    400 milionów ludzkich istot.
  • 12:18 - 12:21
    Dlatego nietrudno jest sobie wyobrazić,
  • 12:21 - 12:25
    że rządy państw będą nastawione
    przychylnie do modyfikacji genów.
  • 12:25 - 12:29
    Jeśli projektowanie potomstwa
    będzie czymś popularnym,
  • 12:29 - 12:31
    w epoce cyfryzacji,
  • 12:31 - 12:33
    popularnych filmików internetowych
  • 12:33 - 12:36
    i mediów społecznościowych,
  • 12:36 - 12:38
    stworzyłoby nową klasę celebrytów,
  • 12:38 - 12:40
    jak rodzina Kardashianów.
  • 12:40 - 12:41
    (Śmiech)
  • 12:41 - 12:45
    Czy sprawujemy kontrolę
    nad takimi trendami?
  • 12:45 - 12:48
    Nie jestem co do tego przekonany.
  • 12:49 - 12:52
    Mamy więc dzisiaj Halloween,
  • 12:52 - 12:54
    i kiedy mówimy o modyfikowaniu genów,
  • 12:54 - 12:57
    przychodzi na myśl związana z tym postać,
  • 12:57 - 13:00
    która pojawia się
    w takich sytuacjach najczęściej,
  • 13:00 - 13:02
    a mowa o Frankensteinie.
  • 13:03 - 13:07
    Z reguły chodzi o jedzenie GMO
    zwane "frankenfood" i tego typu sprawy.
  • 13:07 - 13:12
    Lecz gdyby ująć to w bardziej
    ludzkim kontekście i pomyśleć o tym
  • 13:12 - 13:13
    w taki dzień jak Halloween,
  • 13:13 - 13:18
    jeśli rodzice rzeczywiście będą mogli
    przebierać swoje dzieci w inne geny,
  • 13:18 - 13:23
    czy nie zaczniemy mówić
    o społeczeństwie Frankenstein 2.0?
  • 13:24 - 13:27
    Nie wydaje mi się. Nie sądzę,
    żebyśmy zabrnęli aż tak daleko.
  • 13:27 - 13:31
    Kiedy jednak chodzi
    o manipulowanie ludzkim DNA,
  • 13:31 - 13:35
    nie można wykluczyć żadnego scenariusza.
  • 13:35 - 13:36
    Ryzyko istniałoby.
  • 13:38 - 13:39
    Wystarczy spojrzeć wstecz
  • 13:39 - 13:42
    na inne dziedziny badań transformatywnych,
  • 13:42 - 13:46
    żeby dostrzec, jak łatwo mogą
    wymknąć się spod kontroli
  • 13:46 - 13:47
    i wejść do użytku codziennego.
  • 13:48 - 13:51
    Podam tylko jeden przykład
    zapłodnienia in vitro.
  • 13:52 - 13:56
    Prawie 40 lat temu
  • 13:56 - 14:00
    urodziło się pierwsze dziecko
    z probówki, Louis Brown.
  • 14:00 - 14:01
    To coś wspaniałego.
  • 14:01 - 14:07
    Od tamtego czasu metodą in vitro
    urodzono jakieś pięć milionów dzieci,
  • 14:07 - 14:09
    co przyniosło wielkie szczęście rodzicom,
  • 14:09 - 14:11
    którzy dziś kochają te dzieci.
  • 14:12 - 14:14
    Pomyślmy jednak, że w ciągu czterech dekad
  • 14:14 - 14:17
    z nowej technologii narodziło się
    pięć milionów dzieci.
  • 14:18 - 14:19
    Coś niebywałego!
  • 14:19 - 14:22
    To samo może stać się w przypadku
  • 14:22 - 14:25
    modyfikacji genetycznych
    i projektowania potomstwa.
  • 14:25 - 14:28
    Od decyzji, które podejmiemy
    w ciągu następnych kilku miesięcy,
  • 14:28 - 14:30
    może w przyszłym roku,
  • 14:30 - 14:33
    będzie zależeć to, czy urodzi się
    pierwsze zaprojektowane dziecko.
  • 14:33 - 14:34
    W ciągu paru dekad
  • 14:34 - 14:38
    mogłyby pojawić się miliony
    genetycznie modyfikowanych ludzi.
  • 14:38 - 14:42
    Wiele zależy również od tego,
    czy my - ja albo wy,
  • 14:42 - 14:45
    sami zdecydujemy się
    na zaprojektowane dziecko.
  • 14:45 - 14:49
    Wtedy ich dzieci także będą
    genetycznie zmodyfikowane,
  • 14:49 - 14:51
    bo geny się dziedziczy.
  • 14:51 - 14:52
    Nadchodzi zatem wielka zmiana.
  • 14:54 - 14:55
    Co powinniśmy zrobić w jej obliczu,
  • 14:56 - 14:57
    mając to wszystko na uwadze?
  • 14:58 - 15:00
    Za miesiąc, licząc od jutra,
  • 15:00 - 15:03
    odbędzie się spotkanie
    zorganizowane w Waszyngtonie
  • 15:03 - 15:05
    przez Narodową Akademię Nauk USA,
  • 15:05 - 15:07
    na którym zostanie podjęta ta kwestia.
  • 15:07 - 15:11
    W jakim kierunku powinna podążać
    modyfikacja ludzkiego DNA?
  • 15:12 - 15:14
    Tym razem uważam,
  • 15:14 - 15:16
    że należy przyhamować.
  • 15:16 - 15:17
    Musimy tego zabronić.
  • 15:17 - 15:21
    Nie powinniśmy zezwalać na tworzenie
    zmodyfikowanych genetycznie ludzi,
  • 15:21 - 15:24
    bo jest to zbyt niebezpieczne
    i zbyt nieprzewidywalne.
  • 15:25 - 15:27
    Jest jednak wielu ludzi...
  • 15:27 - 15:28
    (Brawa)
  • 15:28 - 15:29
    Dziękuję.
  • 15:29 - 15:32
    (Brawa)
  • 15:36 - 15:38
    Powiem to jako naukowiec,
  • 15:38 - 15:41
    choć nieco boję się mówić to publicznie,
  • 15:41 - 15:46
    bo nauka nie lubi samoograniczania się.
  • 15:47 - 15:50
    Sądzę, że powinniśmy postawić szlaban,
  • 15:50 - 15:53
    choć wielu ludzi nie tylko
    się ze mną nie zgodzi,
  • 15:53 - 15:55
    ale pomyśli zupełnie na odwrót.
  • 15:55 - 15:58
    Gaz do dechy i jedziemy,
  • 15:58 - 16:00
    zaprojektujmy swoje potomstwo.
  • 16:00 - 16:03
    Na grudniowym spotkaniu,
  • 16:03 - 16:06
    i wielu innych, które się odbędą
    w kolejnych paru miesiącach,
  • 16:06 - 16:09
    raczej żadnego zakazu nie będzie.
  • 16:09 - 16:12
    Myślę, że problem tkwi również w tym,
  • 16:12 - 16:14
    że cały ten trend,
  • 16:14 - 16:19
    ta rewolucja w modyfikowaniu
    ludzkich genów,
  • 16:19 - 16:20
    nie dotarła do opinii publicznej.
  • 16:20 - 16:22
    Nikt nie powiedział:
  • 16:22 - 16:26
    "Spójrzcie, to jest wielki przełom,
  • 16:26 - 16:28
    który może wpłynąć
    na wasze osobiste sprawy".
  • 16:28 - 16:31
    Moim celem jest zmiana
    takiego stanu rzeczy,
  • 16:31 - 16:34
    wyedukowanie społeczeństwa
  • 16:34 - 16:37
    i włączenie także was
    w rozpowszechnianie tych informacji.
  • 16:38 - 16:41
    Mam nadzieję, że podczas tych spotkań
    opinia publiczna będzie wzięta pod uwagę
  • 16:41 - 16:44
    i głos społeczeństwa zostanie wysłuchany.
  • 16:46 - 16:50
    Powróćmy na chwilę do 2030 roku
    i naszej wymyślonej historii,
  • 16:51 - 16:54
    w zależności od decyzji,
    które podejmiemy teraz,
  • 16:54 - 16:56
    bo właściwie nie mamy za wiele czasu,
  • 16:56 - 16:58
    może kilka miesięcy, albo co najwyżej rok,
  • 16:58 - 17:01
    bo technologia ta
    rozprzestrzenia się jak pożar lasu.
  • 17:02 - 17:04
    Przenieśmy się do tamtej rzeczywistości.
  • 17:05 - 17:06
    Jesteśmy w parku
  • 17:06 - 17:10
    i nasze dziecko bawi się na huśtawce.
  • 17:11 - 17:13
    Czy to dziecko będzie zwykłe, jak dawniej,
  • 17:13 - 17:17
    czy postanowiliśmy je zaprojektować?
  • 17:17 - 17:20
    Powiedzmy, że wybraliśmy tradycyjną drogę
  • 17:20 - 17:23
    i mamy to dziecko bawiące się na huśtawce,
  • 17:23 - 17:26
    które, szczerze mówiąc, nie jest idealne.
  • 17:26 - 17:28
    Ma rozczochrane włosy, jak ja.
  • 17:28 - 17:30
    Ma zapchany nos.
  • 17:31 - 17:33
    Nie jest najlepszym uczniem na świecie.
  • 17:33 - 17:35
    Ale jest cudowne, kochacie je.
  • 17:35 - 17:37
    Jednak na huśtawce obok
  • 17:37 - 17:40
    siedzi jego najlepszy kolega,
    zmodyfikowany genetycznie.
  • 17:40 - 17:43
    I kiedy we dwójkę się tak huśtają,
  • 17:43 - 17:45
    ciągle je porównujecie.
  • 17:45 - 17:47
    Kolega huśta się wyżej,
  • 17:47 - 17:50
    wygląda lepiej, jest lepszym uczniem,
  • 17:50 - 17:53
    nie trzeba wycierać
    jego zakatarzonego nosa.
  • 17:53 - 17:55
    Jak będziecie się z tym czuć?
  • 17:55 - 17:58
    Jaką decyzję podejmiecie następnym razem?
  • 17:59 - 18:00
    Dziękuję.
  • 18:00 - 18:03
    (Brawa)
Title:
Projektowanie potomstwa - problem etyczny
Speaker:
Paul Knoepfler
Description:

Tworzenie genetycznie zmodyfikowanych istot nie należy już do literatury science-fiction, ale jest scenariuszem możliwym do zrealizowania w niedalekiej przyszłości. Zdaniem biologa, Paula Knoepflera, w ciągu piętnastu lat naukowcy będą mogli wykorzystać technologię CRISPR do „ulepszania” ludzkich zarodków, od zmiany fizycznego wyglądu po wyeliminowanie ryzyka chorób autoimmunologicznych. W tym dającym wiele do myślenia przemówieniu Knoepfler przygotowuje nas na trudne do przewidzenia skutki nadchodzącej rewolucji w projektowaniu potomstwa.

more » « less
Video Language:
English
Team:
TED
Project:
TEDTalks
Duration:
18:19

Polish subtitles

Revisions Compare revisions