Return to Video

Yenilenebilir enerji kaynakları üzerine bir gerçeklik kontrolü

  • 0:00 - 0:03
    Sanayi devrimi başladığında,
  • 0:03 - 0:08
    Britanya topraklarının altındaki
    kömür şeklindeki karbon miktarı,
  • 0:08 - 0:13
    Suudi Arabistan'ın altındaki petrol
    şeklindeki karbon miktarı kadardı
  • 0:13 - 0:16
    ve bu karbon Sanayi Devrimi'ne
    güç sağladı.
  • 0:16 - 0:18
    Büyük Britanya'ya, "Büyük"
    kelimesini ekledi
  • 0:18 - 0:22
    ve Britanya'nın geçici dünya
    egemenliğine zemin hazırladı.
  • 0:22 - 0:27
    Kömür üretimi İngiltere'de
    1918'de doruğa ulaştı
  • 0:27 - 0:29
    ve ondan bu yana sürekli düştü.
  • 0:29 - 0:32
    Zamanla İngiltere, Kuzey Denizi'nden
    petrol ve doğal gaz
  • 0:32 - 0:35
    kullanmaya başladı ve 2000 yılında,
  • 0:35 - 0:38
    Kuzey Denizi petrol ve gaz üretimi de
  • 0:38 - 0:42
    tavan yaptı ve şimdi onlar da düşüşte.
  • 0:42 - 0:46
    Kolay erişilebilir, yerli,
    güvenli fosil yakıtların
  • 0:46 - 0:48
    sonluluğu hakkındaki bu gözlemler,
  • 0:48 - 0:52
    şu sözler için bir motivasyon:
    "Evet, sırada ne var?
  • 0:52 - 0:55
    Fosil yakıtlarından sonra
    hayat nasıl olacak?
  • 0:55 - 0:57
    Fosil yakıtlarından nasıl
    kurtulacağımız hakkında
  • 0:57 - 0:59
    iyice düşünmemiz gerekmez mi?"
  • 0:59 - 1:02
    Başka bir motivasyon kaynağı
    elbette ki iklim değişikliği.
  • 1:02 - 1:06
    İnsanlar fosil yakıtlar sonrası hayat
    ve iklim değişikliği tedbirlerinden
  • 1:06 - 1:09
    konuşurken, bence pek çok hata,
  • 1:09 - 1:12
    yeşil göz boyama ve yanıltıcı reklam var.
  • 1:12 - 1:17
    Bir fizikçi olarak, palavralar arasında
    insanlara kılavuzluk etmenin,
  • 1:17 - 1:20
    gerçekten fark yaratan eylemlere
  • 1:20 - 1:23
    ve akla yatan fikirlere odaklanmalarına
    yardımcı olmanın
  • 1:23 - 1:25
    görevim olduğunu hissediyorum.
  • 1:25 - 1:28
    Bunu, fizikçilerin zarf arkası
    hesaplama deyişine uygun şekilde
  • 1:28 - 1:30
    göstermeme izin verin.
  • 1:30 - 1:32
    Bu tür hesapları severiz.
  • 1:32 - 1:34
    Bir soru sorar, bazı sayılar yazarsınız
  • 1:34 - 1:35
    ve kendinize bir cevap bulursunuz.
  • 1:35 - 1:38
    Çok doğru olmayabilir, ama
    size şunu dedirtebilir,
  • 1:38 - 1:38
    "Hmm."
  • 1:38 - 1:41
    Bir soru var: Şöyle dediğimizi hayal edin,
  • 1:41 - 1:43
    "Fosil yakıtlardan kurtulabiliriz.
  • 1:43 - 1:45
    Biyoyakıt kullanırız. Sorun çözüldü.
  • 1:45 - 1:47
    Nakliyeye, petrole artık ihtiyacımız yok."
  • 1:47 - 1:53
    Peki, bir yol için gereken biyoyakıtı,
  • 1:53 - 1:57
    yol kenarındaki çimlikte
    yetiştirirsek nasıl olur?
  • 1:57 - 2:01
    Bunu başarmak için çimin ne kadar
    geniş olması gerekir?
  • 2:01 - 2:03
    O hâlde sayıları hesaba katalım.
  • 2:03 - 2:06
    Araçlarımızın saatte 60 mille
    gittiğini varsayalım.
  • 2:06 - 2:08
    Galon başına 30 mil gittiler diyelim.
  • 2:08 - 2:11
    Yeni otomobiller için Avrupa
    ortalamasıdır.
  • 2:11 - 2:13
    Diyelim ki biyoyakıt
    tarlalarının verimliliği,
  • 2:13 - 2:16
    yılda hektar başına 1200
    litre biyoyakıttır.
  • 2:16 - 2:19
    Bu, Avrupa biyoyakıtları için doğrudur.
  • 2:19 - 2:23
    Şimdi arabaların 80 metre
    aralıklarla dizildiğini
  • 2:23 - 2:25
    ve bu yolda durmaksızın
    gittiklerini düşünün.
  • 2:25 - 2:27
    Yolun uzunluğu önemli değil,
  • 2:27 - 2:30
    çünkü yol uzadıkça, biyoyakıt
    ekim alanı da artar.
  • 2:30 - 2:31
    Bu rakamlar ile ne yapacağız?
  • 2:31 - 2:33
    İlk sayıyı diğer üç sayıya bölüp
  • 2:33 - 2:35
    sekiz kilometre elde ederiz.
  • 2:35 - 2:36
    Cevap budur.
  • 2:36 - 2:39
    Yani, yapılan varsayımlara göre,
  • 2:39 - 2:41
    ekim alanı bu kadar geniş olmalıdır.
  • 2:41 - 2:44
    Belki bu cevap size "Hmm.
  • 2:44 - 2:48
    Belki bu, o kadar da kolay
    olmayacak" dedirtir.
  • 2:48 - 2:51
    Size arazi alanlarıyla ilgili bir
    sorun olduğunu düşündürebilir
  • 2:51 - 2:54
    ve bu konuşmada
  • 2:54 - 2:57
    arazi alanları hakkında konuşmak
    ve sormak istiyorum:
  • 2:57 - 2:59
    "Arazi alanları ile ilgili sorun var mı?"
  • 2:59 - 3:03
    Cevap, "Evet ama hangi ülkede
    olduğunuza göre değişir" olacak.
  • 3:03 - 3:05
    O zaman Birleşik Krallık
    (U.K.) ile başlayalım,
  • 3:05 - 3:07
    ne de olsa bugün oradayız.
  • 3:07 - 3:10
    Birleşik Krallık'ın toplam
    enerji tüketimini,
  • 3:10 - 3:14
    sadece taşıma değil, her şeyi,
  • 3:14 - 3:16
    ampullerle ölçmek istiyorum.
  • 3:16 - 3:20
    Herkesin sürekli açık kalan 125
    ampulü olduğu varsayarsak,
  • 3:20 - 3:23
    Birleşik Krallık'ın enerji tüketimi,
  • 3:23 - 3:27
    kişi başına, günlük, 125 kilovat saattir.
  • 3:27 - 3:29
    Ulaşım için 40 ampul,
  • 3:29 - 3:31
    ısıtma için 40 ampul
  • 3:31 - 3:34
    ve elektrik üretimi için 40 ampul gerekir
  • 3:34 - 3:35
    ve diğer şeyler,
  • 3:35 - 3:38
    bu üç büyük başlıkla karşılaştırıldığında
    nispeten küçük kalır.
  • 3:38 - 3:43
    Aslında bu, ülkemize dışarıdan aldığımız
    yakıtlardaki enerjiyi hesaba kattığımızda
  • 3:43 - 3:45
    daha büyük bir enerji ayak izidir
  • 3:45 - 3:47
    ve bugün bu enerjinin yüzde 90’ı,
  • 3:47 - 3:51
    hâlâ fosil yakıtlardan gelmekte,
    sadece yüzde 10’u
  • 3:51 - 3:53
    nükleer ve yenilenebilir
    enerji kaynakları gibi
  • 3:53 - 3:56
    yeşil (muhtemel yeşil)
    kaynaklardan gelmektedir.
  • 3:56 - 3:57
    Yani,
  • 3:57 - 4:01
    bu İngiltere'deki durumdur
    ve İngiltere'nin nüfus yoğunluğu
  • 4:01 - 4:04
    kilometre kare başına 250 kişidir.
  • 4:04 - 4:05
    Şimdi size başka ülkeleri
  • 4:05 - 4:07
    bu iki ölçüte göre göstereceğim.
  • 4:07 - 4:10
    Dikey eksende, ampul miktarını,
  • 4:10 - 4:13
    yani kişi başı enerji
    tüketimini göstereceğim.
  • 4:13 - 4:15
    Kişi başına 125 ampulümüz var
  • 4:15 - 4:17
    ve oradaki küçük mavi nokta,
  • 4:17 - 4:20
    Birleşik Krallık'ın arazi
    alanını gösteriyor.
  • 4:20 - 4:23
    Nüfus yoğunluğu yatay eksende
  • 4:23 - 4:26
    ve kilometre kare başına 250 kişi.
  • 4:26 - 4:28
    Maviyle Avrupa ülkelerini ekleyelim,
  • 4:28 - 4:31
    aralarında oldukça fark
    olduğunu görebilirsiniz.
  • 4:31 - 4:34
    Her iki eksenin de logaritmik
    olduğunu vurgulamalıyım.
  • 4:34 - 4:36
    Bir gri çizgiden sonraki
  • 4:36 - 4:39
    gri çizgiye 10'un üsleri
    şeklinde çıkıyorsunuz.
  • 4:39 - 4:42
    Ardından, Asya'yı kırmızı ekleyelim,
  • 4:42 - 4:45
    Ortadoğu ve Kuzey Afrika'yı yeşil,
  • 4:45 - 4:49
    Sahra-altı Afrika'yı mavi,
  • 4:49 - 4:52
    Güney Amerika'yı siyah,
  • 4:52 - 4:55
    Orta Amerika'yı mor
  • 4:55 - 4:58
    ve koyu sarı olarak da Kuzey Amerika,
  • 4:58 - 5:00
    Avustralya ve Yeni Zelanda'yı ekleyelim.
  • 5:00 - 5:03
    Nüfus yoğunlukları ve kişi
    başına tüketimlerde
  • 5:03 - 5:06
    büyük çeşitlilik görebilirsiniz.
  • 5:06 - 5:08
    Ülkeler birbirinden farklıdır.
  • 5:08 - 5:12
    Sol üstte, devasa arazi alanları,
    çok yüksek kişi başı tüketimleriyle
  • 5:12 - 5:14
    Kanada ve Avustralya var,
  • 5:14 - 5:16
    kişi başı 200 ya da 300 ampul
  • 5:16 - 5:20
    ve çok düşük nüfus yoğunluğu.
  • 5:20 - 5:23
    Sağ üstteki Bahreyn'de de
    kişi başı enerji tüketimi
  • 5:23 - 5:25
    tahminen Kanada gibi,
  • 5:25 - 5:28
    kişi başı 300 ampulden fazla,
  • 5:28 - 5:31
    ama nüfus yoğunlukları 300 kat daha fazla,
  • 5:31 - 5:32
    kilometrekare başına 1.000 kişi.
  • 5:32 - 5:36
    Sağ alttaki Bangladeş de Bahreyn ile
    aynı nüfus yoğunluğuna sahip
  • 5:36 - 5:41
    ama kişi başı tüketimi 100 kat daha az.
  • 5:41 - 5:44
    Sol altta, hiç kimse yok.
  • 5:44 - 5:46
    Ama eskiden orada bir sürü insan vardı.
  • 5:46 - 5:47
    Bu, diyagramdan başka bir mesaj.
  • 5:47 - 5:51
    Sudan, Libya, Çin, Hindistan, Bangladeş'e
  • 5:51 - 5:53
    küçük mavi kuyruklar ekledim.
  • 5:53 - 5:55
    Bu, 15 yıllık ilerleme.
  • 5:55 - 5:57
    15 yıl önce neredelerdi, şimdi neredeler?
  • 5:57 - 6:00
    Mesaj ise, çoğu ülke sağa doğru gidiyor
  • 6:00 - 6:01
    ve yukarı çıkıyor,
  • 6:01 - 6:03
    yukarı ve sağa -- daha fazla
    nüfus yoğunluğu
  • 6:03 - 6:05
    ve daha yüksek kişi başına tüketim.
  • 6:05 - 6:08
    Sağ üst köşenin dışında olabiliriz,
  • 6:08 - 6:11
    biraz alışılmadık, İngiltere'yle beraber
  • 6:11 - 6:14
    Almanya, Japonya, Güney Kore, Hollanda
  • 6:14 - 6:16
    ve biraz garip bir ülkeler grubu var.
  • 6:16 - 6:18
    Ama birçok ülke yükseliyor
  • 6:18 - 6:20
    ve bize katılmak için sağa geliyor.
  • 6:20 - 6:24
    Yani diğer ülkelerin gelecekteki
    enerji tüketiminin
  • 6:24 - 6:28
    nasıl olabileceğinin de bir örneğiyiz.
  • 6:28 - 6:32
    Ayrıca aşağı ve sağa giden
    pembe satırları da
  • 6:32 - 6:34
    bu diyagrama ekledim.
  • 6:34 - 6:37
    Bunlar, metrekare başına vat ile ölçtüğüm
  • 6:37 - 6:40
    birim alan başına eşit güç
    tüketimi çizgileri.
  • 6:40 - 6:44
    Örneğin, metrekare başına 0,1 vat
    enerji tüketilen orta hat,
  • 6:44 - 6:50
    Suudi Arabistan, Norveç, morlu Meksika
    ve 15 yıl önceki Bangladeş'in
  • 6:50 - 6:53
    birim alan başına enerji tüketimi.
  • 6:53 - 6:56
    Dünya nüfusunun yarısı,
  • 6:56 - 7:00
    zaten bu çizgi üzerinde yer alan
    ülkelerde yaşıyor.
  • 7:00 - 7:03
    Birleşik Krallık, metrekare başına
  • 7:03 - 7:05
    1,25 vat tüketiyor.
  • 7:05 - 7:09
    Almanya ve Japonya, bundan
    azıcık daha fazla tüketiyor.
  • 7:09 - 7:13
    Hadi şimdi bunun konuyla neden
    alakalı olduğunu söyleyelim.
  • 7:13 - 7:14
    Neden mi alakalı?
  • 7:14 - 7:19
    Yenilenebilir enerji kaynakları ve
    diğer enerji üretim şekillerini de
  • 7:19 - 7:21
    aynı birimlerle ölçebiliriz.
  • 7:21 - 7:24
    Yenilenebilir enerji, yüzde 90 olan
    fosil yakıt alışkanlığımızdan
  • 7:24 - 7:27
    nasıl kurtulabileceğimizi gösteren
    öncü fikirlerden biridir.
  • 7:27 - 7:29
    Bazı yenilenebilir kaynaklar geliyor.
  • 7:29 - 7:32
    Avrupa iklimlerinde, enerji
    üretilen bitkiler
  • 7:32 - 7:35
    metrekare başına yarım vat
    enerji veriyor.
  • 7:35 - 7:37
    Bu ne demek? Bu sonucu, biraz önce
  • 7:37 - 7:39
    biyoyakıt ekimi hakkında
    söylediklerimden yola çıkarak
  • 7:39 - 7:41
    tahmin etmiş olabilirsiniz.
  • 7:41 - 7:44
    Metrekare başına 1,25 vat tüketiyoruz.
  • 7:44 - 7:46
    Bunun anlamı, bütün Birleşik Krallık'ı
  • 7:46 - 7:48
    enerji bitkileriyle kaplasanız bile,
  • 7:48 - 7:52
    bugünkü enerji tüketimiyle
    eşleştiremezdiniz.
  • 7:52 - 7:54
    Rüzgâr enerjisi biraz daha fazla üretir,
  • 7:54 - 7:57
    metrekare başına 2,5 vat,
    ama bu, metrekareye 1,25 vatdan
  • 7:57 - 8:01
    sadece iki kat fazla.
  • 8:01 - 8:04
    Yani, tüm formlardaki
    ortalama enerji tüketimini
  • 8:04 - 8:07
    rüzgâr çiftliklerinden
    karşılamak isteseniz,
  • 8:07 - 8:11
    Birleşik Krallık'ın yarısı büyüklüğünde
    bir rüzgâr çiftliği gerekir.
  • 8:11 - 8:15
    Bu arada, bütün bu iddaları
    desteklemek için verim var.
  • 8:15 - 8:18
    Şimdi güneş enerjisi bakalım.
  • 8:18 - 8:20
    Güneş panelleri, bir çatıya koyduğunuzda,
  • 8:20 - 8:25
    İngiltere'de metrekare başına
    yaklaşık 20 vat verir.
  • 8:25 - 8:28
    Güneş panellerinden gerçekten
    çok verim isterseniz,
  • 8:28 - 8:31
    geleneksel Bavyera tarım yöntemini
    benimsemeniz gerekir.
  • 8:31 - 8:33
    Yani çatıları ve kırsal alanı da
  • 8:33 - 8:35
    güneş panelleriyle kaplamanız gerekir.
  • 8:35 - 8:38
    Güneş parkları, paneller arasındaki
    boşluklar nedeniyle
  • 8:38 - 8:39
    daha az enerji verirler.
  • 8:39 - 8:42
    Metrekare arazi alanı başına
    yaklaşık 5 vat verirler.
  • 8:42 - 8:44
    Vermont'taki bir güneş parkı,
    gerçek verilere göre
  • 8:44 - 8:48
    metrekareye 4,2 vat enerji veriyor.
  • 8:48 - 8:51
    Hatırlayın, metrekare başına
    1,25 vat'tayız,
  • 8:51 - 8:55
    rüzgâr çiftlikleri 2,5; güneş parkları
    yaklaşık 5 vat veriyor.
  • 8:55 - 8:58
    Yani seçtiğiniz yenilenebilir enerji
    kaynağı ne olursa olsun,
  • 8:58 - 9:02
    hangi yenilenebilir enerji bileşimlerini
    kullanırsanız kullanın,
  • 9:02 - 9:04
    İngiltere'ye onlarla güç
    sağlamak istiyorsanız
  • 9:04 - 9:08
    ülkenin yaklaşık yüzde 20-25'ini
  • 9:08 - 9:11
    yenilenebilir enerji kaynaklarıyla
    kaplamak zorundasınız.
  • 9:11 - 9:12
    Kötü bir fikir demiyorum.
  • 9:12 - 9:14
    Sadece rakamları anlamamız gerekir.
  • 9:14 - 9:17
    Kesinlikle yenilenebilir karşıtı değilim.
    Yenilenebilir enerjiyi seviyorum.
  • 9:17 - 9:21
    Ama aynı zamanda aritmetik yanlısıyım.
    (Kahkahalar)
  • 9:21 - 9:23
    Güneş enerjisini çöllerde toplamak,
  • 9:23 - 9:25
    birim alan başına
    daha fazla enerji sağlar.
  • 9:25 - 9:27
    Çünkü orada bulut problemi yok
  • 9:27 - 9:30
    ve bu yüzden bu tesis metrekare
    başına 14 vat verir,
  • 9:30 - 9:32
    bu, metrekare başına 10 vat
  • 9:32 - 9:35
    ve bu İspanya'daki de metrekareye 5 vat.
  • 9:35 - 9:37
    Toplanan güneş enerjisi
    konusunda cömert olursak
  • 9:37 - 9:41
    metrekare başına 20 vat verebileceğini
    düşünmek gayet inandırıcı olur.
  • 9:41 - 9:42
    Bu güzel.
  • 9:42 - 9:45
    Tabii ki, İngiltere'de hiç çöl yok.
  • 9:45 - 9:48
    Henüz. (Kahkahalar)
  • 9:48 - 9:51
    İşte şimdiye kadarki özet.
  • 9:51 - 9:54
    Tüm yenilenebilirler, onları ne kadar
    sevsem de çok ayrıntılılar.
  • 9:54 - 9:56
    Hepsinin birim alan başına
    az bir gücü var
  • 9:56 - 9:58
    ve bu gerçekle yaşamak zorundayız.
  • 9:58 - 10:02
    Demek oluyor ki, yenilenebilir
    enerji istiyorsanız,
  • 10:02 - 10:04
    günümüzün tüketim ölçeğinde
  • 10:04 - 10:07
    İngiltere gibi bir ülkede önemli
    bir fark yaratmak için,
  • 10:07 - 10:10
    ülke boyutunda,
  • 10:10 - 10:13
    tüm ülke değil ama ülkenin önemli
    bir kısmı boyutunda
  • 10:13 - 10:17
    yenilenebilir enerji tesisleri
    hayal etmeniz gerekir.
  • 10:17 - 10:20
    Enerji üretmek için fosil yakıt içermeyen
  • 10:20 - 10:22
    başka seçenekler de var.
  • 10:22 - 10:25
    Nükleer enerji var. Bu Ordnance
    Survey haritasında,
  • 10:25 - 10:27
    Sizewell B'yi (nükleer santral)
  • 10:27 - 10:29
    mavi bir kilometrekare içinde
    görebilirsiniz.
  • 10:29 - 10:31
    Bir kilometrekareye bir gigavat,
  • 10:31 - 10:33
    metrekareye 1000 vat enerji demektir.
  • 10:33 - 10:36
    Yani, ürettiği enerji bakımından
    nükleer enerji
  • 10:36 - 10:41
    yenilenebilir enerji kaynakları
    kadar kullanışsız değildir.
  • 10:41 - 10:43
    Tabii ki diğer özellikler de önemli
  • 10:43 - 10:46
    ve nükleer enerjinin her türlü
    popülerlik sorunu var.
  • 10:46 - 10:49
    Ama aynısı yenilenebilir enerji
    için de geçerlidir.
  • 10:49 - 10:52
    İşte Edinburgh'un hemen dışındaki
    küçük Penicuik kasabasında,
  • 10:52 - 10:55
    tüm hızıyla devam eden bir
    danışma töreninin fotoğrafı,
  • 10:55 - 10:56
    Penicuik çocuklarını,
  • 10:56 - 10:59
    yel değirmeni şeklinin yanmasını
    kutlarken görebilirsiniz.
  • 10:59 - 11:04
    İnsanlar her şeye karşıttır ama
  • 11:04 - 11:06
    tüm seçenekleri tutmak zorundayız.
  • 11:06 - 11:10
    İngiltere gibi bir ülke arz
    yönünden ne yapabilir?
  • 11:10 - 11:13
    Bence seçenekler şu üçü:
  • 11:13 - 11:15
    Bizim yenilenebilir kaynaklarımız
  • 11:15 - 11:18
    ve bunun için ülke büyüklüğünde
    bir alan gerektiğini anlamak.
  • 11:18 - 11:22
    Diğer insanların yenilenebilir kaynakları.
    Böylece, diyagramın sol üst tarafındaki
  • 11:22 - 11:24
    insanlarla kibarca konuşup
    şöyle diyebiliriz:
  • 11:24 - 11:27
    "Arka bahçemizde yenilenebilir
    enerji istemiyoruz,
  • 11:27 - 11:29
    ama lütfen sizin yerinize
    koyabilir miyiz?"
  • 11:29 - 11:31
    Bu ciddi bir seçenek.
  • 11:31 - 11:34
    Dünyanın bu sorunu
    ele alması için bir yol.
  • 11:34 - 11:39
    Bu yüzden Avustralya, Rusya, Libya,
    Kazakistan gibi ülkeler
  • 11:39 - 11:43
    yenilenebilir üretim için en iyi
    arkadaşlarımız olabilir.
  • 11:43 - 11:45
    Üçüncü bir seçenek de nükleer güç.
  • 11:45 - 11:48
    Bunlar arza yönelik seçeneklerdi.
  • 11:48 - 11:51
    Arz kollarına ek olarak
  • 11:51 - 11:53
    -ve unutmayın büyük miktarlara
    ihtiyacımız var,
  • 11:53 - 11:54
    çünkü şu anda,
  • 11:54 - 11:56
    enerjimizin yüzde 90'ını
    fosil yakıtlardan alıyoruz.
  • 11:56 - 12:01
    Bu kollara ek olarak, sorunu çözmenin
    diğer yollarını konuşabiliriz.
  • 12:01 - 12:03
    Şöyle ki, talebi azaltabiliriz
  • 12:03 - 12:04
    ve bu da nüfusu azaltmak demek
  • 12:04 - 12:06
    — bunu nasıl yapacağımızı bilmiyorum —
  • 12:06 - 12:09
    veya kişi başına düşen
    tüketimi azaltabiliriz.
  • 12:09 - 12:12
    Tüketimi azaltmaya yardımcı olabilecek
  • 12:12 - 12:14
    üç büyük koldan konuşalım.
  • 12:14 - 12:17
    İlki, taşıma. Fizik ilkeleri,
    ulaşımdaki enerji tüketimini
  • 12:17 - 12:19
    nasıl azaltacağımızı söylüyor
  • 12:19 - 12:22
    ve insanlar sık sık: "Evet, teknoloji
    her şeyi cevaplayabilir.
  • 12:22 - 12:25
    Yüz kat daha verimli araçlar
    yapabiliriz." diyor.
  • 12:25 - 12:26
    Bu neredeyse doğru. Göstereyim.
  • 12:26 - 12:29
    Bu tipik deponun enerji tüketimi
  • 12:29 - 12:33
    80 kilovat-saat, 100 kişi-kilometre için.
  • 12:33 - 12:37
    Bu, ortalama Avrupa otomobili.
  • 12:37 - 12:40
    80 kilovat-saat. Listelediğim bu
    fizik kurallarını uygulayıp
  • 12:40 - 12:42
    100 kat daha iyi bir şey yapabilir miyiz?
  • 12:42 - 12:47
    Evet. İşte. Bisiklet. Enerji
    tüketimi 80 kat daha iyi
  • 12:47 - 12:50
    ve Weetabix'in ürettiği biyoyakıt
    tarafından destekleniyor.
  • 12:50 - 12:52
    (Kahkahalar)
  • 12:52 - 12:55
    İkisinin arasında seçenekler de var.
    Çünkü belki arabadaki hanım,
  • 12:55 - 12:57
    "Hayır, hayır, bu bir yaşam
    tarzı değişikliği.
  • 12:57 - 12:59
    Yaşam tarzımı değiştirme lütfen." der.
  • 12:59 - 13:01
    Onu bir trene binmeye ikna edebiliriz,
  • 13:01 - 13:02
    bu, hâlâ arabadan daha verimli olur.
  • 13:02 - 13:04
    Ama bu da yaşam tarzı
    değişikliği olabilir
  • 13:04 - 13:06
    veya eko-araba, sol üstte.
  • 13:06 - 13:08
    Bir genci rahatça alabilir,
  • 13:08 - 13:09
    bir trafik konisinden kısadır
  • 13:09 - 13:11
    ve saatte 15 mille sürdüğünüz sürece
  • 13:11 - 13:15
    neredeyse bir bisiklet kadar verimlidir.
  • 13:15 - 13:18
    Arada, taşıma için daha gerçekçi
    seçenekler olarak
  • 13:18 - 13:20
    elektrikli araçlar var.
  • 13:20 - 13:23
    Yani elektrikli bisiklet ve arabalar,
  • 13:23 - 13:26
    belki petrolle çalışan standart araçlardan
  • 13:26 - 13:29
    dört kat daha verimliler.
  • 13:29 - 13:31
    Sırada ısıtma kolu var.
  • 13:31 - 13:34
    Isıtma, İngiltere'de enerji tüketimimizin
    üçte birini oluşturuyor.
  • 13:34 - 13:36
    Bunun oldukça fazlası evler ile
  • 13:36 - 13:40
    diğer binaların ortam ve
    su ısıtmasına gidiyor.
  • 13:40 - 13:42
    İşte tipik berbat bir İngiliz evi.
  • 13:42 - 13:46
    Burası, önünde Ferrari'siyle benim evim.
  • 13:46 - 13:47
    Burası için ne yapabiliriz?
  • 13:47 - 13:50
    Fizik ilkeleri yukarda yazılı
  • 13:50 - 13:53
    -- ısıtma için tükettiğiniz enerjinin,
  • 13:53 - 13:58
    kontrolünüzdeki şeyler tarafından
    nasıl belirlendiğini açıklıyor.
  • 13:58 - 14:00
    Kontrol edebileceğiniz şeyler,
  • 14:00 - 14:02
    içeri ve dışarı arasındaki sıcaklık farkı
  • 14:02 - 14:04
    ve termostat denilen olağanüstü
    bir teknoloji var.
  • 14:04 - 14:06
    Kavrayın, sola döndürün
  • 14:06 - 14:09
    ve evdeki enerji tüketiminiz azalsın.
  • 14:09 - 14:13
    Denedim. İşe yarıyor. Bazı insanlar
    buna yaşam tarzı değişikliği diyor.
  • 14:13 - 14:18
    Binanızın ısı kaybını azaltmak için
    dolgu malzemesi de koydurabilirsiniz.
  • 14:18 - 14:20
    -- duvarlara, çatıya dolgu koyun,
  • 14:20 - 14:23
    yeni bir ön kapı alın vesaire.
  • 14:23 - 14:26
    Acı gerçek şu ki, bu size
    para kazandıracak.
  • 14:26 - 14:29
    Bu kötü değil iyi bir şey, acı gerçek,
  • 14:29 - 14:31
    eğer bu iyi fikirleri uygularsanız,
  • 14:31 - 14:34
    bunlar binanızın ısı kaybını
    sadece yüzde 25 azaltacak.
  • 14:34 - 14:37
    İsveç yapı standartlarına
    bunun gibi bir evle
  • 14:37 - 14:40
    biraz daha yaklaşmak isterseniz,
  • 14:40 - 14:43
    Londra'daki bu apartman
    binasındaki gibi
  • 14:43 - 14:47
    binaya dış yalıtım yapmanız gerekir.
  • 14:47 - 14:50
    Ayrıca ısı pompalarıyla ısıyı daha
    verimli taşıyabilirsiniz.
  • 14:50 - 14:52
    Bunlar ısıyı bahçenizden
    evinize taşımak için,
  • 14:52 - 14:57
    elektrik gibi ısıya dönüşümü yüksek bir
    enerjiyi az miktarda kullanırlar.
  • 14:57 - 14:59
    Bahsetmek istediğim talebe
    yönelik üçüncü seçenek,
  • 14:59 - 15:01
    enerji tüketimini azaltmanın üçüncü yolu,
  • 15:01 - 15:02
    sayacınızı okuyun.
  • 15:02 - 15:04
    İnsanlar akıllı sayaçları çok konuşuyor,
  • 15:04 - 15:06
    ama bunu kendiniz de yapabilirsiniz.
  • 15:06 - 15:08
    Gözlerinizi kullanın, akıllı olun,
    sayacınızı okuyun.
  • 15:08 - 15:11
    Siz de benim gibiyseniz bu,
    hayatınızı değiştirecek.
  • 15:11 - 15:12
    İşte yaptığım bir grafik.
  • 15:12 - 15:15
    Sürdürülebilir enerji hakkında
    bir kitap yazıyordum.
  • 15:15 - 15:18
    Bir arkadaşım sordu, "Peki, evde
    ne kadar enerji kullanıyorsun?"
  • 15:18 - 15:19
    Utandım. Gerçekten bilmiyordum.
  • 15:19 - 15:22
    Sonra, her hafta sayacı okumaya başladım.
  • 15:22 - 15:25
    Eski sayaç değerleri,
    grafiğin üst yarısında
  • 15:25 - 15:28
    ve 2007 değerleri alt kısımda
    yeşille gösteriliyor.
  • 15:28 - 15:31
    O zaman her hafta sayacı okuyordum
    ve hayatım değişti.
  • 15:31 - 15:35
    Çünkü deneyler yaparak farkı neyin
    yarattığını görmeye başladım
  • 15:35 - 15:36
    ve gaz tüketimim düştü.
  • 15:36 - 15:39
    Termostat ve ısıtma sisteminin
    zamanlamasıyla oynayarak
  • 15:39 - 15:42
    gaz faturalarımı yarıdan fazla azalttım.
  • 15:42 - 15:45
    Elektrik tüketimi için de benzer
    bir hikâyem var.
  • 15:45 - 15:49
    DVD oynatıcılar, ses sistemleri,
  • 15:49 - 15:52
    hep açık olan bilgisayar
    donanımlarını kapatıp
  • 15:52 - 15:54
    sadece ihtiyacım olduğunda açarak
  • 15:54 - 15:58
    elektrik faturalarımı da
    üçte bir azalttım.
  • 15:58 - 16:00
    Yani akla yatan bir plana ihtiyacımız var.
  • 16:00 - 16:03
    Size altı önemli kolu anlattım.
    Büyük bir eyleme ihtiyacımız var.
  • 16:03 - 16:06
    Çünkü enerjimizin yüzde 90'ını
    fosil yakıtlardan sağlıyoruz.
  • 16:06 - 16:11
    Bu yüzden bu kollardan hepsinde olmasa da
    çoğunda ilerleme sağlamaya çalışmalıyız.
  • 16:11 - 16:14
    Bu kolların çoğunun popülerlik sorunu var.
  • 16:14 - 16:17
    Bir kolun kullanımını sevmiyorsanız,
  • 16:17 - 16:21
    diğer kollardan daha fazla çaba
    göstermeniz gerektiğini
  • 16:21 - 16:23
    göz önünde bulundurun.
  • 16:23 - 16:27
    Rakam ve gerçeklere dayalı bir
    yetişkin konuşması yapmanın
  • 16:27 - 16:29
    güçlü bir taraftarıyım.
  • 16:29 - 16:32
    Dört büyük olası kaynaktan,
  • 16:32 - 16:38
    kişi başı 16 ampul enerji elde
    etmek için gereken
  • 16:38 - 16:42
    arazi ihtiyacını gösteren bu
    haritayla bitirmek istiyorum.
  • 16:42 - 16:46
    16 ampul elde etmek
    istediyseniz, hatırlayın,
  • 16:46 - 16:50
    bugün toplam enerji tüketimimiz
    125 ampul değerindedir.
  • 16:50 - 16:55
    Eğer rüzgârdan 16 istiyorsanız, bu harita
    İngiltere için bir çözüm gösteriyor.
  • 16:55 - 16:56
    160 rüzgâr çiftliği var,
  • 16:56 - 16:59
    her biri 100 kilometre kare büyüklüğünde
  • 16:59 - 17:02
    ve bu da bugünkü rüzgâr
    miktarı üzerine
  • 17:02 - 17:03
    yirmi kat artış demektir.
  • 17:03 - 17:06
    Nükleer enerjiden kişi başına
    16 ampul elde etmek için
  • 17:06 - 17:09
    haritadaki mor noktaların her
    birinden 2 gigavat gerekir.
  • 17:09 - 17:12
    Bu da bugünün nükleer enerji
    seviyesi üzerine
  • 17:12 - 17:14
    dört kat artış demektir.
  • 17:14 - 17:17
    Biyokütleden kişi başı 16
    ampul elde etmek için
  • 17:17 - 17:21
    üç buçuk Galler ülkesi alanında
    bir arazi gerekir.
  • 17:21 - 17:24
    İster kendi ülkemizde, ister
    başkasının ülkesinde olsun,
  • 17:24 - 17:28
    muhtemelen İrlanda ya da başka
    bir yerde. (Kahkahalar)
  • 17:28 - 17:29
    Arza yönelik dördüncü bir seçenek,
  • 17:29 - 17:32
    güneş enerjisini diğer insanların
    çöllerinde toplamak.
  • 17:32 - 17:35
    16 ampul değerinde enerji elde
    etmek istiyorsanız,
  • 17:35 - 17:39
    o halde sağ alttaki bu sekiz tane
    altıgenden söz ediyoruz.
  • 17:39 - 17:41
    Bu altıgenlerin toplam alanı,
  • 17:41 - 17:46
    başkasının Sahra'sında
    iki Londra ederindedir.
  • 17:46 - 17:48
    Üstelik, Sahra'dan Surrey'e
    enerji getirmek için
  • 17:48 - 17:54
    İspanya ve Fransa'yı boydan boya geçen
    elektrik hatlarına ihtiyaç var.
  • 17:54 - 17:56
    Akla yatan bir plana ihtiyacımız var.
  • 17:56 - 18:00
    Bağırmayı bırakıp konuşmaya
    başlamamız lazım.
  • 18:00 - 18:04
    Yetişkinler gibi konuşabilir,
  • 18:04 - 18:07
    akla yatan bir plan yapar ve
    onu geliştirmeye başlarsak,
  • 18:07 - 18:10
    belki bu düşük karbonlu devrim
    gerçekten eğlenceli olur.
  • 18:10 - 18:11
    Dinlediğiniz için çok teşekkür ederim.
  • 18:11 - 18:14
    (Alkışlar)
Title:
Yenilenebilir enerji kaynakları üzerine bir gerçeklik kontrolü
Speaker:
David MacKay
Description:

Yenilenebilir kaynakların, Birleşik Krallık gibi bir ülkeye enerji sağlamak için ne kadar arazi alanına gereksinimi vardır? Bütün bir ülke büyüklüğünde. Bu pragmatik konuşmada, David MacKay, basit bir matematikle, sürdürülebilir enerji seçeneklerimizin endişe verici kısıtlamalarını gösteriyor ve niçin yine de onları sürdürmeye devam etmemiz gerektiğini açıklıyor. (TEDxWarwick'de çekildi.)

more » « less
Video Language:
English
Team:
TED
Project:
TEDTalks
Duration:
18:35

Turkish subtitles

Revisions