Vietnamese subtitles

← Sự phân cực làm cho nước hoạt động kì lạ như thế nào - Christina Kleinberg

Get Embed Code
22 Languages

Showing Revision 2 created 02/19/2016 by Huyen Truong.

  1. Tại sao một số côn trùng có thể đi
  2. trên mặt hồ,
  3. nhưng bạn lại bị chìm nhanh xuống đáy
  4. khi bạn cố đi trên mặt nước?
  5. Và tại sao hồ lại đóng băng từ trên xuống
    trong mùa đông?
  6. Câu trả lời cho tất cả các câu hỏi chỉ là
    một từ: sự phân cực.
  7. Nước là một phân tử đơn giản
  8. được cấu tạo từ 1 nguyên tử Oxy và 2
    nguyên tử Hidro,
  9. nhưng nó lại rất thiết yếu trong cuộc sống.
  10. Thực tế, nước chiếm gần 60%
  11. cân nặng của 1 ngưởi trưởng thành.
  12. Sự phân cực bên trong các phân tử nước
  13. mang lại cho chất phổ biến này những
    đặc tính
  14. làm nó độc đáo và thiết yếu.
  15. Sự phân cực liên quan đến việc chia sẻ
    không bằng nhau
  16. các electron trong 1 phân tử.
  17. Đối với nước, liên kết giữa nguyên tử Oxy
  18. và 2 nguyên tử Hidro trong một
    phân tử nước
  19. giống như một cuộc kéo co giữa một cầu thủ
    bóng bầu dục to khoẻ
  20. và một em bé dễ thương vậy.
  21. Oxy là nguyên tử lớn hơn,
  22. với nhiều proton ở trong hạt nhân hơn
    Hidro.
  23. Những điện tích dương này giống như
    thể lực của một người vậy.
  24. Chúng có thể thu hút
  25. những electron mang điện tích âm
    trong liên kết,
  26. cũng giống như một người khoẻ manh có thể
    lất át
  27. người yếu hơn trong trận kéo co.
  28. Vậy, Oxy có thể hút
  29. nhiều electron hơn so với lượng electron
    nó được hút.
  30. Vì Hidro nhỏ hơn và có ít năng lượng hơn,
  31. hay ít proton hơn,
  32. nên nó thua trận kéo co
  33. và nhận được ít electron hơn lượng mà
    nó được chia.
  34. Vậy nên, Oxy trong nước đóng vai trò
    là cực âm
  35. và Hidro là cực dương.
  36. Liên kết bên trong một phân tử nước
  37. được gọi là liên kết cộng hoá trị có cực.
  38. Cộng hoá trị nghĩa là các electron được
    chia sẻ.
  39. Nhưng, như ta đã học,
  40. cực nghĩa là những electron này không được
    chia bằng nhau.
  41. Trong nước, Oxy là cực âm
  42. và Hidro là cực dương.
  43. Vì lực hút âm và dương,
  44. Oxy bị hút bởi các nguyên tử Hidro
  45. ở các phân tử nước lân cận.
  46. Một loại liên kết đặc biệt được hình
    thành giữa các phân tử nước,
  47. được biết đến với tên: liên kết Hidro.
  48. Liên kết Hidro không chỉ xảy ra
    trong nước.
  49. Chúng có thể hình thành giữa những phân tử
    nước
  50. và những chất là cực hoặc ion.
  51. Khả năng tự liên kết của nước được gọi
    là liên kết nội phân tử,
  52. trong khi khả năng mà nó liên kết với
    các chất khác
  53. được gọi là liên kết ngoại phân tử.
  54. Bây giờ hãy trở lại những câu hỏi ban đầu.
  55. Đầu tiên, tại sao một số côn trùng có thể
    đi trên nước?
  56. Sức căng bề mặt do liên kết hidro
  57. tạo ra một tấm màng mỏng trên bề mặt nước
  58. mà cung cấp đủ phản lực
  59. cho những côn trùng siêu nhẹ đi lên.
  60. Bạn không thể đi trên nước
  61. vì liên kết hidro không đủ mạnh
  62. để giữ bạn.
  63. Tại sao băng lại nổi trên mặt nước?
  64. Với những chất khác,
  65. trạng thái rắn đặc hơn trạng thái lỏng,
  66. nhưng với nước thì không như vậy!
  67. Liên kết hidro giữ những phân tử nước
  68. trong băng xa hơn trong nước lỏng.
  69. Các phân tử càng xa nhau
  70. thì chất rắn càng kém đặc.
  71. Vậy băng kém đặc hơn nước khoảng 9%,
  72. nghĩa là chúng sẽ nổi lên trên.
  73. Đó là vì sao hồ nước lại đóng băng từ
    trên xuống
  74. và thuỷ sinh có thể sống sót được
  75. qua mùa đông lạnh giá hàng năm.
  76. Do tính phân cực của phân tử nước
  77. và liên kết Hidro
  78. tạo nên những tính chất độc đáo của nước.
  79. Vậy lí do mà nước rất đặc biệt,
  80. từ trong tế bào của bạn
  81. đến các đại dương,
  82. đơn giản vì nó là 1 phân tử phân cực