YouTube

Got a YouTube account?

New: enable viewer-created translations and captions on your YouTube channel!

Dutch subtitles

← We zouden allemaal feministen moeten zijn

Get Embed Code
41 Languages

Showing Revision 34 created 06/24/2017 by Peter van de Ven.

  1. Ik wil beginnen met een verhaal
    over één van mijn beste vrienden,

  2. Okoloma Maduewesi.

  3. Okoloma woonde in mijn straat
  4. en zorgde voor mij
    als een soort oudere broer.
  5. Als ik een jongen leuk vond,
  6. vroeg ik Okoloma
    wat hij van die jongen vond.
  7. Okoloma overleed
  8. bij de afschuwelijke
    Sosoliso Airlines vliegtuigcrash
  9. in Nigeria in december 2005.
  10. Bijna zeven jaar geleden.
  11. Met Okoloma kon ik
    ruzieën, lachen
  12. en echt goed praten.
  13. Hij was ook de eerste persoon
    die me een feminist noemde.
  14. Ik was veertien en we waren
    bij hem thuis aan het ruzieën.

  15. We verweerden ons met halve waarheden
    die we ooit ergens hadden gelezen.
  16. Ik weet niet meer precies
    waar we boos over waren,
  17. maar ik weet nog dat,
    terwijl ik tekeerging,
  18. Okoloma me aankeek en zei:
    "Wat ben jij een feminist."
  19. Dit was geen compliment.
  20. (Gelach)

  21. Hij zei het op een toon,

  22. dezelfde toon waarop je
    zoiets zou zeggen als:
  23. "Jij steunt terrorisme."
  24. (Gelach)

  25. Ik wist niet goed wat een 'feminist' was

  26. en ik wilde niet dat Okoloma dat wist.
  27. Ik negeerde de opmerking
    en praatte verder.
  28. Ik nam me voor om zodra ik thuiskwam
  29. het woord 'feminist' op te zoeken
    in het woordenboek.
  30. Een paar jaar later

  31. schreef ik een boek over een man
    die onder andere zijn vrouw mishandelt
  32. en met wie het niet goed afloopt.
  33. Tijdens een boekpromotie in Nigeria
  34. zei een journalist, een aardige man,
  35. dat hij me wat goedbedoeld
    advies wilde geven.
  36. Alle Nigerianen hier
    zullen waarschijnlijk toegeven
  37. dat wij erg goed zijn
    in het geven van ongevraagd advies.
  38. Hij zei dat mensen
    mijn boek feministisch vonden
  39. en hij raadde mij aan --
  40. met een bezorgde uitdrukking --
  41. mezelf nooit een feminist te noemen,
  42. want feministen zijn vrouwen
    die ongelukkig zijn
  43. omdat ze geen man kunnen vinden.
  44. (Gelach)

  45. Ik besloot mezelf
    een vrolijke feminist te noemen.

  46. Toen zei een wetenschapper,
    een Nigeriaanse vrouw,
  47. dat feminisme niet bij ons past,
    dat het niet Afrikaans is
  48. en dat ik mezelf feminist noemde
  49. omdat ik verpest was
    door 'Westerse boeken'.
  50. Dat vond ik grappig,
  51. want toen ik jong was, las ik boeken
    die totaal niet feministisch waren.
  52. Als tiener heb ik denk ik bijna alle
    boeken van de bouquetreeks gelezen.
  53. Ik vond de zogenaamde
    'feministische klassiekers'
  54. veel te saai om uit te lezen.
  55. Omdat feminisme niet Afrikaans zou zijn,
  56. besloot ik mezelf een
    'vrolijke, Afrikaanse feminist' te noemen.
  57. Op een gegeven moment was ik een
    vrolijke, Afrikaanse feminist
  58. die geen hekel heeft aan mannen,
    die van lipgloss houdt
  59. en die hoge hakken draagt
    voor zichzelf, niet voor mannen.
  60. (Gelach)

  61. En we lachen er nu om,

  62. maar het woord feminisme
    komt met zo veel negatieve associaties.
  63. Je haat mannen, je haat bh's,
    je haat Afrikaanse cultuur, enzovoort.
  64. Toen ik klein was

  65. en op de basisschool zat,
  66. zei de lerares aan het begin van het jaar
    dat we een toets moesten maken
  67. en dat degene met het hoogste cijfer
    klassenoudste zou worden.
  68. En dat wilde iedereen.
  69. Als klassenoudste
  70. mocht je noteren
    wie de lawaaimakers waren.
  71. (Gelach)

  72. Dit was op zich al heel wat,

  73. maar de lerares gaf je ook nog een stok
  74. waarmee je mocht rondlopen,
    op zoek naar lawaaimakers.
  75. Je mocht de stok
    natuurlijk niet gebruiken,
  76. maar als negenjarige vond ik
    het wel een spannend idee.
  77. Ik wilde graag klassenoudste worden.
  78. En ik haalde het hoogste cijfer.
  79. Toen zei de lerares opeens dat
    de klassenoudste een jongen moest zijn.
  80. Ze was vergeten dit eerder te zeggen,
    omdat ze dacht dat dat logisch was.
  81. (Gelach)

  82. Het tweede hoogste cijfer
    was gehaald door een jongen

  83. en hij zou klassenoudste worden.
  84. Wat dit nog interessanter maakt,
  85. is dat het een heel lief jongetje was,
  86. die helemaal niet met een stok
    door het lokaal wilde patrouilleren,
  87. terwijl ik dat juist wel heel graag wilde.
  88. Maar ik was een meisje
    en hij was een jongen,
  89. dus hij werd klassenoudste.
  90. Ik ben dat incident nooit vergeten.
  91. Ik maak vaak de fout dat ik denk

  92. dat wat ik logisch vind,
    logisch is voor iedereen.
  93. Mijn vriend Louis bijvoorbeeld.
  94. Louis is slim en vooruitstrevend,
  95. maar hij zei vaak dingen als:
  96. "Ik snap niet waarom je zegt
    dat vrouwen het moeilijker hebben.
  97. Vroeger misschien, maar nu niet."
  98. Ik begreep niet dat Louis niet kon zien
    wat voor mij zo vanzelfsprekend leek.
  99. Op een avond gingen Louis en ik
    met een paar vrienden uit in Lagos.
  100. Als je nog nooit in Lagos bent geweest:
  101. het is daar een gewoonte
  102. dat mannen bij cafés rondhangen
  103. en je heel overdreven 'helpen'
    met het parkeren van je auto.
  104. Ik was onder de indruk van het toneelspel
  105. van de man die die avond
    een parkeerplaats voor ons vond.
  106. Aan het eind van de avond
    besloot ik hem een fooi te geven.
  107. Ik opende mijn tas,
  108. stak mijn hand in mijn tas,
  109. haalde er geld uit
    dat ik zelf had verdiend
  110. en gaf dat aan de man.
  111. Die man was erg dankbaar en vrolijk,
  112. hij nam het geld van mij aan,
  113. keek naar Louis
  114. en zei "Bedankt, meneer!"
  115. (Gelach)

  116. Louis keek mij verbaasd aan en zei:

  117. "Waarom bedankt hij mij?
    Ik heb dat geld niet gegeven."
  118. Toen drong het tot hem door.
  119. De man dacht dat ik het geld
  120. van Louis had gekregen.
  121. Want Louis is een man.
  122. Mannen en vrouwen zijn anders.

  123. We hebben verschillende
    hormonen en geslachtsdelen,
  124. en verschillende biologische vermogens.
  125. Vrouwen kunnen baren, mannen niet.
  126. Nog niet.
  127. (Gelach)

  128. Mannen hebben testosteron en zijn
    over het algemeen sterker dan vrouwen.

  129. Er zijn iets meer vrouwen
    op de wereld dan mannen,
  130. ongeveer 52 procent van
    de wereldbevolking is vrouwelijk.
  131. Maar de meeste machtsposities
    worden door mannen bekleed.
  132. Een winnares van
    de Nobelprijs voor de Vrede,
  133. wijlen Wangari Maathai,
  134. zei simpelweg:
  135. "Hoe hoger je gaat,
    hoe minder vrouwen er zijn."
  136. Tijdens de verkiezingen in Amerika
    ging het veel over de Lilly Ledbetter wet
  137. en als we verder kijken
    dan de naam van die wet,
  138. gaat het over een man en een vrouw
  139. die hetzelfde werk doen,
    dezelfde opleiding hebben,
  140. en de man krijgt meer betaald
    omdat hij een man is.
  141. Mannen regeren letterlijk over de wereld

  142. en duizend jaar geleden was dit logisch,
  143. want mensen leefden in een wereld
  144. waarin fysieke kracht
    belangrijk was om te overleven.
  145. De sterkste persoon was meestal de leider
  146. en mannen zijn fysiek vaak sterker.
  147. Er zijn natuurlijk uitzonderingen.
  148. (Gelach)

  149. Maar we leven tegenwoordig
    in een compleet andere wereld.

  150. De leider is niet langer
    de fysiek sterkste persoon;
  151. het zijn de creatievere, intelligentere
  152. en innovatievere mensen.
  153. En hormonen hebben hier niks mee te maken.
  154. Mannen kunnen net zo intelligent, creatief
  155. en innovatief zijn als vrouwen.
  156. We hebben ons ontwikkeld,
  157. maar het lijkt alsof onze ideeën over
    gender niet zijn veranderd.
  158. Een paar weken geleden liep ik
    een van de beste hotels van Nigeria in.

  159. Ik wilde de naam noemen,
    maar dat is misschien beter van niet.
  160. Een bewaker bij de ingang hield me tegen
    en stelde irritante vragen,
  161. want ze gaan ervan uit dat een Nigeriaanse
    vrouw die alleen een hotel ingaat
  162. een prostituee is.
  163. Waarom letten deze hotels eigenlijk
    meer op het vermeende aanbod
  164. dan op de vraag naar prostituees?
  165. In Lagos kan ik niet alleen
    naar een 'fatsoenlijke' bar of club.
  166. Je mag als vrouw niet alleen naar binnen,
    je moet door een man worden begeleid.
  167. Als ik met een man
    naar een Nigeriaans restaurant ga,
  168. begroet de kelner altijd de man
    en negeert hij mij.
  169. De kelners zijn het product --
  170. (Gelach)

  171. Sommige vrouwen hier dachten:
    "Ja! Dat herken ik!".

  172. Ze zijn het product van een maatschappij
  173. die ze heeft geleerd dat mannen
    belangrijker zijn dan vrouwen.
  174. En ik weet dat de kelners
    het goed bedoelen.
  175. Maar er zit een verschil
    tussen iets weten en het voelen.
  176. Als ik word genegeerd,
    voel ik me onzichtbaar.
  177. Ik word boos.
  178. Ik wil ze vertellen dat ik
    ook een mens ben
  179. en dat ik ook mag worden erkend.
  180. Dit zijn kleine dingen,
  181. maar soms doen de kleine dingen
    het meeste pijn.
  182. Pas geleden schreef ik een artikel

  183. over hoe het is
    om een jonge vrouw te zijn in Lagos
  184. en de drukker zei:
  185. "Het klinkt zo boos."
  186. Natuurlijk klonk het boos!
  187. (Gelach)

  188. Ik ben boos.

  189. Het is onrechtvaardig hoe gender
    tegenwoordig wordt gezien.
  190. We zouden allemaal boos moeten zijn.
  191. Woede heeft al vaker
    voor positieve veranderingen gezorgd.
  192. Maar, ik ben niet alleen boos,
    ik heb ook hoop.
  193. Ik geloof namelijk
    dat mensen in staat zijn
  194. zichzelf te vormen en te verbeteren.
  195. Gender is overal ter wereld belangrijk,

  196. maar ik wil me concentreren op Nigeria
  197. en op Afrika in het algemeen,
  198. omdat ik het ken
    en omdat mijn hart daar ligt.
  199. Ik wil jullie vandaag vragen
  200. te dromen van, en plannen voor,
    een andere wereld,
  201. een eerlijkere wereld.
  202. Een wereld waar gelukkigere mannen en
    gelukkigere vrouwen zichzelf kunnen zijn.
  203. En dat begint zo:
  204. we moeten onze dochters anders opvoeden.
  205. We moeten onze zonen ook anders opvoeden.
  206. We bewijzen jongens een slechte dienst
    met hoe we ze opvoeden;
  207. we onderdrukken hun menselijkheid.
  208. We geven mannelijkheid
    een beperkte definitie.
  209. Mannelijkheid wordt een kleine kooi
  210. waar we jongens instoppen.
  211. Jongens leren bang te zijn voor angst.
  212. We leren jongens bang te zijn
    voor zwakte en kwetsbaarheid.
  213. We leren ze om zichzelf te verbergen,
  214. omdat ze, zoals we in Nigeria zeggen,
    'sterke mannen' moeten zijn.
  215. Stel je voor, op de middelbare school:
    een jongen en een meisje, beiden tieners,
  216. beiden krijgen evenveel zakgeld,
  217. maar als ze uit gaan,
    moet de jongen betalen,
  218. om zijn mannelijkheid te bewijzen.
  219. En dan vragen wij ons af waarom jongens
    vaker geld van hun ouders stelen.
  220. Wat als we zowel jongens
    als meisjes zouden leren

  221. mannelijkheid niet te associëren met geld?
  222. Wat als we niet meer zouden zeggen:
    de jongen moet betalen,
  223. maar: degene die meer heeft moet betalen?
  224. Door het historisch voordeel
  225. zijn het nu vaak de mannen
    die meer geld hebben.
  226. Maar als we kinderen anders gaan opvoeden,
  227. dan hoeven over 50 jaar, over 100 jaar,
  228. jongens niet langer die druk te voelen
    zo hun mannelijkheid te moeten bewijzen.
  229. Het allerergste wat we mannen aandoen
  230. met dat idee van dat ze sterk moeten zijn,
  231. is dat ze er hele kwetsbare ego's
    aan over houden.
  232. Hoe meer een man het gevoel heeft
    dat hij sterk moet zijn,
  233. hoe zwakker zijn ego is.
  234. Vervolgens bewijzen we meisjes
    een nog veel slechtere dienst;
  235. we leren ze dat ze zich moeten schikken
    naar de zwakke ego's van mannen.
  236. We leren meisjes zichzelf kleiner te maken
  237. en we zeggen tegen meisjes:
  238. "Je mag best ambities hebben,
    maar niet te veel."
  239. (Gelach)

  240. "Je moet proberen om succes te hebben,
    maar niet te veel, dan bedreig je de man."

  241. Als jij de kostwinnaar bent
    in jouw relatie met een man,
  242. moet je doen alsof je dat niet bent,
  243. vooral in het openbaar,
  244. omdat je hem anders ontmant.
  245. Maar wat als we hier
    vraagtekens bij zetten?

  246. Waarom zou het succes van een vrouw
    bedreigend zijn voor een man?
  247. Wat als we besluiten
    het woord niet meer te gebruiken?
  248. Het allerergste Engelse woord dat ik ken
    is het woord 'ontmanning'.
  249. Een Nigeriaanse kennis vroeg me een keer
  250. of ik bezorgd was of ik mannen intimeerde.
  251. Ik maakte me geen zorgen.
  252. Het was niet eens in me opgekomen,
  253. want een man die zich door mij
    geïntimideerd voelt,
  254. is precies het soort man
    waar ik geen interesse in heb.
  255. (Gelach)

  256. (Applaus)

  257. Maar ik bleef hier aan denken.

  258. Omdat ik een vrouw ben,
    wordt er verwacht dat ik wil trouwen;
  259. ik moet bij het maken van mijn keuzes
  260. in gedachten houden
    dat een huwelijk het belangrijkst is.
  261. Een huwelijk kan goed zijn:
  262. het kan een bron van vreugde,
    liefde en wederzijdse steun zijn.
  263. Maar waarom moeten meisjes
    naar een huwelijk streven
  264. en leren we jongens niet hetzelfde?
  265. Ik ken een vrouw
    die haar huis heeft verkocht,

  266. omdat ze potentiële huwelijkskandidaten
    niet wilde afschrikken.
  267. Ik ken een ongetrouwde vrouw in Nigeria
  268. die als ze naar conferenties gaat
    een trouwring draagt,
  269. omdat, zoals zij zegt,
  270. ze wil dat de andere deelnemers
    haar 'respecteren'.
  271. Ik ken jonge vrouwen
    die onder druk worden gezet
  272. door familie, vrienden en werk,
    om te trouwen,
  273. ze worden gestimuleerd
    om slechte keuzes maken.
  274. Dat een vrouw op zekere leeftijd
    nog ongehuwd is,
  275. wordt in onze maatschappij gezien
    als een sterk, persoonlijk falen.
  276. Als een man op een bepaalde leeftijd
    nog niet is getrouwd,
  277. heeft hij daar simpelweg
    nog geen tijd voor gehad.
  278. (Gelach)

  279. Het is simpel voor ons te zeggen

  280. dat vrouwen hier tegenin kunnen gaan,
  281. maar de realiteit is niet zo eenvoudig.
  282. We zijn sociale wezens.
  283. We maken ons de ideeën
    van onze socialisatie eigen.
  284. Zelfs de taal die we gebruiken
  285. om over huwelijk en relaties
    te praten, laat dit zien.
  286. De taal van het huwelijk
    is de taal van eigendom
  287. en niet de taal van een partnerschap.
  288. We gebruiken het woord 'respect'
  289. voor iets wat een vrouw aan de man toont,
  290. bijna nooit voor wat een man
    een vrouw toont.
  291. Zowel mannen als vrouwen
    in Nigeria zeggen --

  292. het is een uitdrukking
    die ik erg amusant vind --
  293. "Ik deed het om de vrede
    thuis te bewaren."
  294. Als mannen dit zeggen,
  295. gaat het vaak over iets dat ze toch
    al niet zouden moeten doen.
  296. (Gelach)

  297. Soms zeggen ze het tegen hun vrienden,

  298. het is iets om op een liefhebbende,
    geïrriteerde toon te zeggen.
  299. Iets wat uiteindelijk bewijst
    hoe mannelijk ze zijn,
  300. hoe nodig en hoe geliefd.
  301. "Oh, mijn vrouw wil niet dat ik
    elke avond uit ga,
  302. dus om de vrede te bewaren,
    ga ik alleen in het weekend."
  303. (Gelach)

  304. Als een vrouw zegt dat ze iets doet
    om de vrede in haar huwelijk te bewaren,

  305. betekent het meestal
    dat ze is gestopt met een baan,
  306. een droom
  307. of een carrière.
  308. We leren vrouwen dat we in relaties
  309. moeten geven en nemen.
  310. We leren meisjes elkaar te zien
    als concurrentie --
  311. niet voor een baan of prestaties,
    wat niet zo erg zou zijn,
  312. maar voor de aandacht van mannen.
  313. We leren meisjes
    dat ze niet seksueel kunnen zijn,
  314. op dezelfde manier als jongens.
  315. Als we een zoon hebben,
    horen we graag over zijn vriendin.
  316. Maar het vriendje van onze dochter?
    Echt niet!
  317. (Gelach)

  318. Maar op een gegeven moment

  319. verwachten we natuurlijk dat die meisjes
    de perfecte man vinden om mee te trouwen.
  320. We controleren meisjes
    en prijzen ze om hun maagdelijkheid,
  321. we prijzen jongens niet
    om maagdelijkheid
  322. en ik heb nooit goed begrepen
    hoe dit dan precies werkt, want --
  323. (Gelach)

  324. (Applaus)

  325. Het verlies van je maagdelijkheid
    is meestal een proces waarbij --

  326. Onlangs was er een groepsverkrachting
    op een universiteit in Nigeria.

  327. Misschien heb je dit al gehoord.
  328. De reactie van veel jonge Nigerianen,
    zowel mannen als vrouwen,
  329. leek hier op:
  330. "Ja, verkrachting is fout.
  331. Maar wat doet een meisje
    in een kamer met vier jongens?"
  332. Als we niet naar de wreedheid
    van deze reactie kijken,
  333. merk je dat deze Nigerianen is geleerd
    dat ze vrouwen de schuld moeten geven.
  334. Ze hebben geleerd zo weinig
    van mannen te verwachten
  335. dat het idee dat mannen woestelingen
    zonder enige zelfbeheersing zijn,
  336. wordt geaccepteerd.
  337. We leren meisjes om zich te schamen.
  338. "Sluit je benen."
    "Bedek jezelf."
  339. Alsof ze, door als meisje
    ter wereld te komen,
  340. al ergens schuldig aan zijn.
  341. En deze meisjes worden vrouwen
  342. die niet zien dat zij verlangens hebben.
  343. Ze worden vrouwen die hun mond houden.
  344. Ze worden vrouwen die niet durven
    te zeggen wat ze vinden
  345. en ze worden vrouwen --
  346. en dit is het ergste
    wat we meisjes aandoen --
  347. ze worden vrouwen
    die ongelooflijk goed kunnen doen alsof.
  348. (Applaus)

  349. Ik ken een vrouw die een hekel heeft
    aan huishoudelijk werk.

  350. Ze haat het,
  351. maar ze doet alsof ze het leuk vindt,
  352. omdat ze heeft geleerd
    dat als ze een 'goede vrouw' wil zijn,
  353. ze, om een Nigeriaans woord te gebruiken,
  354. 'huiselijk' moet zijn.
  355. En toen ging ze trouwen
  356. en na een tijdje begon haar schoonfamilie
    te klagen dat ze was veranderd.
  357. (Gelach)

  358. Ze was niet echt veranderd,

  359. ze deed gewoon niet langer alsof.
  360. Het probleem met gender

  361. is dat het voorschrijft
    hoe we ons moeten gedragen
  362. in plaats van te herkennen hoe we zijn.
  363. Stel je eens voor hoeveel gelukkiger
    we zouden zijn,

  364. hoe we onszelf zouden kunnen zijn,
  365. als we niet aan dit soort verwachtingen
    hoefden te voldoen.
  366. Het is onbetwistbaar dat jongens
    en meisjes verschillen, biologisch,
  367. maar de maatschappij overdrijft
    deze verschillen
  368. en verandert ze in een
    zichzelf-waarmakend proces.
  369. Laten we bijvoorbeeld naar koken kijken.
  370. Vrouwen doen over het algemeen meer werk
    in het huishouden dan mannen.
  371. Ze koken en maken schoon.
  372. Maar waarom?
  373. Worden vrouwen geboren
    met een speciaal kookgen?
  374. (Gelach)

  375. Of heeft de maatschappij ze geleerd
    dat koken bij hun taken hoort?

  376. Ik wilde eerst zeggen dat vrouwen
    inderdaad met een kookgen zijn geboren,
  377. maar toen herinnerde ik me dat
    de meerderheid van beroemde koks,
  378. die we zo verheven 'chef' noemen,
  379. mannen zijn.
  380. Ik keek altijd op naar mijn oma,

  381. een ongelooflijk briljante vrouw,
  382. en ik vraag me af hoe ze was geweest
  383. als ze dezelfde kansen had gekregen
    als mannen, toen ze opgroeide.
  384. Tegenwoordig hebben vrouwen
    veel meer mogelijkheden

  385. dan toen mijn grootmoeder opgroeide,
  386. dankzij beleidsveranderingen
    en veranderde wetten,
  387. die allemaal erg belangrijk zijn.
  388. Maar nog veel belangrijker
    is onze houding en denkrichting,
  389. onze normen en waarden
    met betrekking tot gender.
  390. Wat als we onze kinderen
    zouden opvoeden
  391. met de nadruk op vaardigheden
    in plaats van op geslacht?
  392. Wat als we meer aandacht zouden besteden
    aan de interesses van het kind?
  393. Ik ken een familie
    met een zoon en dochter,

  394. die het allebei goed doen op school,
  395. allebei lieve kinderen.
  396. Als de zoon honger heeft,
    zeggen de ouders het meisje:
  397. "Kook even wat noedels voor je broer."
  398. (Gelach)

  399. De dochter vindt het niet echt leuk
    om Indomie noedels te koken,

  400. maar ze is een meisje,
    dus het is haar taak.
  401. Wat als deze ouders
  402. vanaf het begin
  403. beide kinderen hadden geleerd
    hoe ze noedels klaarmaken?
  404. Het is trouwens erg handig
    als jongens ook kunnen koken.
  405. Ik heb het nooit slim gevonden
    om zoiets belangrijks
  406. als het vermogen om jezelf te voeden...
  407. (Gelach)

  408. aan anderen over te laten.

  409. (Applaus)

  410. Ik ken een vrouw met dezelfde opleiding
    en dezelfde baan als haar man.

  411. Als ze na het werk thuiskomen,
    doet zij bijna al het werk.
  412. Dit is in de meeste huwelijken zo,
  413. maar wat mij opviel,
  414. is dat telkens als hij
    de baby had verschoond,
  415. zij hem daarvoor bedankte.
  416. Wat als zij het heel normaal vond
  417. dat hij voor zijn eigen kind zorgde?
  418. (Gelach)

  419. Ik probeer af te leren wat ik vroeger
    over gender heb meegekregen.

  420. Maar ik blijf gevoelig voor verwachtingen
    op basis van mijn geslacht.
  421. De eerste keer dat
    ik lesgaf op een hogeschool,
  422. maakte ik me zorgen.
  423. Ik maakte me geen zorgen
    over het vak zelf,
  424. want ik was goed voorbereid
  425. en ik vond het een interessant vak.
  426. Ik maakte me zorgen om mijn kleding.
  427. Ik wilde serieus worden genomen.
  428. Als vrouw zijnde wist ik
    dat ik me zou moeten bewijzen.
  429. En als ik er te vrouwelijk uitzag,
    zouden ze me misschien niet serieus nemen.
  430. Ik wilde mijn glimmende lipgloss
    en vrouwelijke rok dragen,
  431. maar besloot dat niet te doen.
  432. In plaats daarvan droeg ik een streng,
  433. mannelijk en lelijk pak.
  434. (Gelach)

  435. Want helaas,
    als het gaat om ons uiterlijk,

  436. nemen we de man als norm.
  437. Als een man zich klaarmaakt
    voor een vergadering,
  438. vraagt hij zich niet af
    of hij te mannelijk lijkt
  439. en daarom niet zal meetellen.
  440. Als een vrouw zich klaarmaakt
    voor een vergadering,
  441. moet zij wel opletten
    dat ze er niet te vrouwelijk uitziet
  442. en wat dat tot gevolg heeft,
    of ze serieus zal worden genomen.
  443. Ik wou dat ik dat pak
    nooit had gedragen.

  444. Ik heb het ondertussen ook weggegooid.
  445. Als ik toen het zelfvertrouwen
    had gehad om mezelf te zijn,
  446. dan hadden mijn studenten
    nog veel meer van mij kunnen leren,
  447. want ik zou meer
    op mijn gemak zijn geweest
  448. en zou meer mezelf zijn geweest.
  449. Ik verontschuldig me niet langer
    voor het feit dat ik een vrouw ben
  450. en voor mijn vrouwelijkheid.
  451. (Applaus)

  452. En ik wil als vrouw worden gerespecteerd,

  453. omdat ik dat verdien.
  454. Het is niet gemakkelijk
    om over gender te praten.
  455. Bij zowel mannen als vrouwen,
  456. brengt het woord gender
    onmiddelijke weerstand op.
  457. Ik kan me voorstellen
    dat sommige mensen hier nu denken:
  458. vrouwen kunnen ook losbandig zijn.
  459. Sommige mannen hier denken misschien:
  460. Dit klinkt wel interessant,
  461. maar zo denk ik niet.
  462. En dat is een deel van het probleem.
  463. Het feit dat mannen niet actief
    over gender nadenken

  464. of het opmerken,
  465. is een deel van het probleem.
  466. Veel mannen, zoals mijn vriend Louis,
  467. denken dat alles nu goed is.
  468. En veel mannen doen niks
    om dit te veranderen.
  469. Als jij als man een restaurant inloopt
    met een vrouw
  470. en de kelner begroet alleen jou,
  471. vraag je de kelner dan wel eens:
  472. "Waarom begroet je haar niet?"
  473. Want gender kan --
  474. (Gelach)

  475. Misschien moeten we een deel
    van deze talk maar schrappen.

  476. Omdat het ongemakkelijk
    kan zijn om over gender te praten,
  477. zijn er allerlei manieren
    om eronder uit te komen.
  478. Sommige mensen beginnen over
    evolutionaire biologie en apen,
  479. en hoe vrouwelijke apen buigen
    voor de mannelijke apen
  480. en dat soort dingen.
  481. Maar wij zijn geen apen.
  482. (Gelach)

  483. (Applaus)

  484. Apen wonen in bomen en eten
    aardwormen als ontbijt,

  485. en wij doen dat niet.
  486. Sommige mensen zeggen dat arme mannen
    het ook moeilijk hebben.
  487. En dat klopt.
  488. Maar dat is niet wat --
  489. (Gelach)

  490. Daar hebben we het nu niet over.

  491. Gender en rang zijn verschillende
    vormen van onderdrukking.
  492. Ik heb veel geleerd over verschillende
    vormen van onderdrukking,
  493. en hoe ze vaak niet worden erkend,
  494. door met zwarte mannen te praten.
  495. Ik sprak een keer
    met een zwarte man over gender

  496. en hij vroeg aan mij:
  497. "Waarom heb je het altijd over
    'mijn ervaring als een vrouw'?
  498. Waarom kan je niet zeggen
  499. 'mijn ervaring als een mens'?"
  500. Dit was dezelfde man
  501. die het vaak had over
    zijn ervaring als een zwarte man.
  502. Gender is belangrijk.

  503. Mannen en vrouwen
    ervaren de wereld anders.
  504. Gender bepaalt de manier
    waarop wij de wereld ervaren.
  505. Maar we kunnen dat veranderen.
  506. Sommige mensen zeggen:

  507. "Maar vrouwen zijn eigenlijk echt de baas,
    zij hebben 'bottom power'."
  508. Voor wie niet uit Nigeria komt,
    'bottom power' betekent zoiets als
  509. dat een vrouw haar seksualiteit gebruikt
    om dingen gedaan te krijgen.
  510. Maar 'bottom power'
    is helemaal geen macht.
  511. 'Bottom power' betekent dat een vrouw
  512. een goede bron heeft
    om af en toe gebruik van te maken --
  513. de macht van iemand anders.
  514. En dan moeten we ons afvragen
  515. wat er gebeurt als de ander
    in een slechte bui is,
  516. of ziek,
  517. of impotent.
  518. (Gelach)

  519. Volgens sommige mensen is het onze cultuur
    dat vrouwen ondergeschikt zijn aan mannen.

  520. Maar cultuur verandert constant.
  521. Ik heb twee prachtige nichtjes
    van 15 die in Lagos wonen.
  522. Als ze honderd jaar geleden waren geboren,
  523. zouden ze zijn vermoord.
  524. Omdat het bij onze cultuur hoorde
    om tweelingen te vermoorden.
  525. Dus wat voor nut heeft cultuur?

  526. Het is natuurlijk decoratief,
  527. met dansen --
  528. Maar cultuur gaat vooral over het behoud
    en de samenhang van een groep mensen.
  529. In mijn familie ben ik
  530. het meest geïnteresseerd
    in wie we zijn,
  531. wat onze tradities zijn,
  532. in kennis over ancestrale landen.
  533. Mijn broers hebben hier
    minder interesse in.
  534. Maar ik kan niet meedoen.
  535. Ik mag niet naar onze stamvergadering.
  536. Ik mag mijn mening niet geven.
  537. Omdat ik een vrouw ben.
  538. Cultuur bepaalt niet
    het gedrag van mensen.
  539. Het gedrag bepaalt de cultuur.
  540. Als het dus waar is --
  541. (Applaus)

  542. Als het dus waar is

  543. dat de menselijkheid van vrouwen
    niet bij onze cultuur past,
  544. moeten we het onze cultuur maken.
  545. Ik denk nog vaak aan mijn goede vriend,
    Okoloma Maduewesi.

  546. Ik hoop dat hij en alle anderen
    die in de Sosoliso-crash stierven,
  547. in vrede rusten.
  548. Zijn familie en vrienden zullen
    altijd aan hem blijven denken.
  549. En hij had gelijk, die dag,
    toen hij me een feminist noemde.
  550. Ik ben een feminist.

  551. En toen ik het woord opzocht
    in het woordenboek die dag,
  552. stond er het volgende:
  553. "Feminist: iemand die in de sociale,
  554. politieke en economische gelijkheid
    van geslachten gelooft."
  555. Mijn overgrootmoeder,
    zo heb ik gehoord,
  556. was een feminist.
  557. Ze liep weg van het huis van de man
    waar ze niet mee wilde trouwen
  558. en trouwde uiteindelijk
    met de man waar ze van hield.
  559. Ze weigerde, protesteerde,
    liet van zich horen
  560. zodra ze dacht dat ze werd beroofd
    van toegang, eigendom en dergelijke.
  561. Mijn overgrootmoeder
    kende het woord 'feminist' niet,

  562. maar dat was ze wel.
  563. We moeten dit woord terugwinnen.
  564. Mijn eigen definitie van een feminist is:
  565. een feminist is een man of vrouw
  566. die zegt --
  567. (Gelach)

  568. (Applaus)

  569. Een feminist is een man of vrouw die zegt:

  570. "Gender zoals we het nu zien
    is problematisch,
  571. we moeten er iets aan doen,
  572. het moet beter."
  573. De beste feminist die ik ken,
  574. is mijn broer Kene.
  575. Hij is ook een aardige,
    knappe en lieve man,
  576. en hij is ook erg mannelijk.
  577. Dankjewel.

  578. (Applaus)