Return to Video

Kirlilikle beslenen Row-bot | Jonathan Rossiter | TEDxWarwick

  • 0:24 - 0:25
    Selam, ben bir mühendisim
  • 0:25 - 0:27
    ve robot yaparım.
  • 0:27 - 0:31
    Bir robotun ne olduğunu hepiniz
    bilirsiniz, öyle değil mi?
  • 0:31 - 0:33
    Eğer bilmiyorsanız, Google'a gidip
  • 0:33 - 0:35
    Google'dan ne olduğunu sorabilirsiniz.
  • 0:35 - 0:36
    Öyleyse yapalım.
  • 0:37 - 0:39
    Google'a gidelim ve işte sonuçlar.
  • 0:39 - 0:43
    Burada farklı türde çok sayıda
    robot olduğunu görebilirsiniz
  • 0:43 - 0:46
    ama yapı olarak genelde
    insana benzerler.
  • 0:46 - 0:48
    Oldukça sıradan görünüyorlar
  • 0:48 - 0:51
    çünkü plastikten ve
    metalden yapılmışlar
  • 0:51 - 0:53
    motorları ve dişlileri var ve dahası.
  • 0:53 - 0:54
    Bazıları çok dostça görünüyor
  • 0:55 - 0:57
    ve ayağa kalkıp onlara sarılabilirsiniz.
  • 0:57 - 0:58
    Bazıları o kadar dost değil,
  • 0:58 - 1:00
    sanki "Terminatör" filminden
    fırlamışa benziyorlar.
  • 1:01 - 1:03
    Aslında "Terminatör" filminden
    gelmiş olabilirler de.
  • 1:03 - 1:06
    Bu robotlarla gerçekten harika
    bir çok şey yapabilirsiniz,
  • 1:06 - 1:07
    gerçekten heyecan verici şeyler.
  • 1:07 - 1:10
    Fakat ben farklı türdeki
    robotlara bakmak istiyorum -
  • 1:10 - 1:12
    Farklı robotlar yapmak istiyorum.
  • 1:12 - 1:16
    Bize benzemeyen şeylerden
    esinleniyorum
  • 1:16 - 1:17
    ama bunlara benzeyen.
  • 1:18 - 1:20
    Yani bunlar doğal biyolojik organizmalar
  • 1:20 - 1:23
    ve bizim yapamadığımız bazı
    harika şeyleri yaparlar,
  • 1:23 - 1:25
    ki şimdiki robotlar da yapamaz.
  • 1:26 - 1:29
    Bir çok büyük işler yaparlar;
    yerde gezerler,
  • 1:29 - 1:31
    bahçemize girerler ve ekinlerimizi yerler;
  • 1:32 - 1:33
    ağaçlara tırmanırlar;
  • 1:33 - 1:35
    suya dalar, sudan çıkarlar;
  • 1:35 - 1:38
    böcekleri yakalar ve yerler.
  • 1:38 - 1:39
    Yani gerçekten ilginç işler yaparlar.
  • 1:39 - 1:43
    Yaşarlar, nefes alırlar, ölürler,
  • 1:43 - 1:45
    çevreden bulduklarını yerler.
  • 1:45 - 1:47
    Şu anki robotlarımız bunları yapmaz.
  • 1:47 - 1:49
    Şimdi, ne müthiş olurdu
  • 1:49 - 1:52
    eğer bu özelliklerin bazılarını
    geleceğin robotlarında kullanabilsek,
  • 1:52 - 1:55
    böylece bazı ilginç
    problemlere çare bulabilsek.
  • 1:55 - 1:58
    Şimdi çevremizdeki bazı
    problemlere bakacağım
  • 1:58 - 2:01
    öyle ki hayvanlardan ve bitkilerden
    esinlenerek bulduğumuz
  • 2:01 - 2:03
    yetenekleri ve teknolojileri
  • 2:03 - 2:04
    uygulayabiliriz ve bunları
  • 2:04 - 2:06
    problemleri çözmekte kullanabiliriz.
  • 2:07 - 2:09
    İki çevresel problemi ele alalım.
  • 2:10 - 2:11
    Bunlar bizim eserlerimiz -
  • 2:11 - 2:13
    bu insanın çevre ile olan etkileşimi
  • 2:14 - 2:16
    ve oldukça nahoş bazı işleridir.
  • 2:16 - 2:20
    İlki nüfusun baskısından dolayıdır.
  • 2:20 - 2:22
    Öyle ki dünya üzerindeki nüfusun baskısı,
  • 2:23 - 2:27
    ziraat ve tarımın daha fazla
    ekin üretmesini gerektirmektedir.
  • 2:27 - 2:28
    Bunu başarmak için
  • 2:28 - 2:30
    çiftçiler daha fazla
    kimyasal kullanıyorlar.
  • 2:30 - 2:33
    Suni gübreler, nitratlar,
    böcek ilaçları koyuyorlar,
  • 2:33 - 2:37
    ekinlerin daha çok olması
    için gereken her türden şeyler.
  • 2:37 - 2:39
    Fakat bazı negatif etkileri oluyor.
  • 2:39 - 2:42
    Bu negatif etkilerden biri, eğer
    toprağa çok fazla gübre koyarsanız,
  • 2:43 - 2:45
    hepsi ekinlere gitmez.
  • 2:45 - 2:48
    Çoğu toprakta kalır
  • 2:48 - 2:49
    ve yağmur yağdığında,
  • 2:49 - 2:52
    bu kimyasallar su tabakasına gider.
  • 2:52 - 2:53
    Su tabakasından,
  • 2:53 - 2:56
    derelere, göllere, ırmaklara
  • 2:56 - 2:58
    ve denize geçerler.
  • 2:58 - 3:01
    Eğer tüm bu kimyasalları, bu nitratları
  • 3:01 - 3:02
    bu tür ortamlara bırakırsanız,
  • 3:02 - 3:06
    o ortamlarda bunlardan etkilenebilecek
    organizmalar bulunur -
  • 3:06 - 3:08
    yosun gibi.
  • 3:08 - 3:10
    Yosun nitratı sever, gübreyi sever,
  • 3:10 - 3:12
    böylece tüm bu kimyasalları alır
  • 3:12 - 3:15
    ve şartlar uygunsa çokça ürer.
  • 3:15 - 3:18
    Yığınlar halinde yeni
    yosunlar ortaya çıkar.
  • 3:18 - 3:19
    Buna yosun patlaması denir.
  • 3:19 - 3:22
    Problem şu ki,
    yosunlar bu şekilde çoğalırsa
  • 3:22 - 3:25
    sudaki oksijen çok azalır.
  • 3:25 - 3:26
    Böyle bir olay karşısında
  • 3:26 - 3:29
    diğer organizmalar suda yaşayamazlar.
  • 3:30 - 3:32
    Öyleyse ne yapabiliriz?
  • 3:32 - 3:36
    Yosunu yiyecek, onu
    tüketecek ve tehlikesiz kılacak
  • 3:36 - 3:38
    bir robot yapmaya çalışıyoruz.
  • 3:38 - 3:39
    Bu öylesine büyük bir problem ki
  • 3:39 - 3:41
    buradaki sunumda görebilirsiniz,
  • 3:41 - 3:44
    Cornwall sahilinde
    bir yosun patlaması vardı,
  • 3:44 - 3:45
    1999'da.
  • 3:45 - 3:48
    50 kilometre uzunluğundaydı.
  • 3:48 - 3:49
    Bu büyük bir problem
  • 3:49 - 3:52
    ve balıkçılık, kabuklu deniz
    hayvancılığı vb. üzerine etkileri olacak.
  • 3:52 - 3:54
    Bu birinci problem.
  • 3:54 - 3:57
    İkincisi yine bizim işimiz
  • 3:57 - 3:59
    ve yağ kirliliği ile ilgili.
  • 3:59 - 4:03
    Kullandığımız motorlardan yağ çıkıyor,
  • 4:03 - 4:04
    kullandığımız teknelerden.
  • 4:04 - 4:07
    Bazen tankerler yağ depolarını
    denize sokuyorlar
  • 4:07 - 4:10
    böylece yağ denize salınıyor.
  • 4:10 - 4:12
    Ayrıca bazı felaketler oluyor -
  • 4:12 - 4:15
    boru hattı ve petrol alanı felaketleri.
  • 4:15 - 4:20
    İşte 2010'da olan Deepwater
    Horizon petrol faciası.
  • 4:20 - 4:24
    Uydu resimlerinden geniş
    petrol sızıntısını görebilirisiniz.
  • 4:24 - 4:27
    Bunun çevre üzerinde, kuşlar, balıklar
  • 4:27 - 4:31
    ve sahil şeridi üzerinde
    yıkıcı etkileri var.
  • 4:31 - 4:34
    Bu problemi bir şekilde
    çözebilsek hoş olmaz mıydı,
  • 4:34 - 4:39
    petrol alanlarının ürettiği kirliliği
    yok edebilen robotları kullanarak?
  • 4:39 - 4:41
    İşte yapmaya çalıştığımız.
  • 4:41 - 4:43
    Kirliliği yok eden robotlar yapıyoruz.
  • 4:44 - 4:45
    Aslında robotu yapmak için
  • 4:45 - 4:48
    iki canlıdan esinleniyoruz.
  • 4:48 - 4:51
    Sağda büyük camgöz
    köpekbalığını görüyoruz.
  • 4:51 - 4:53
    Büyük camgöz köpekbalığı çok iridir.
  • 4:53 - 4:56
    Etobur değildir,
    yani onunla yüzebilirsiniz,
  • 4:56 - 4:57
    görüldüğü üzere.
  • 4:57 - 4:59
    Büyük camgöz köpekbalığı ağzını açar
  • 4:59 - 5:02
    ve plankton toplayarak suda yüzer.
  • 5:03 - 5:05
    Aynı zamanda da yediğini sindirir
  • 5:05 - 5:09
    ve harekete devam etmek için
    vücudundaki bu enerjiyi kullanır.
  • 5:09 - 5:11
    Yani, böyle bir robot yapabilir miyiz -
  • 5:11 - 5:14
    camgöz köpekbalığı gibi
    suda yavaş yavaş ilerleyip
  • 5:14 - 5:15
    kirliliği yiyen?
  • 5:16 - 5:18
    Peki, acaba yapabilir miyiz görelim.
  • 5:18 - 5:21
    Bu arada esin kaynağımız
    diğer organizmalar.
  • 5:21 - 5:23
    Burada sandal böceğinin bir resmi var
  • 5:23 - 5:25
    ve sandal böceği gerçekten zarif.
  • 5:25 - 5:27
    Suda yüzerken
  • 5:27 - 5:29
    kendini itmek için kürek
    benzeri ayaklarını kullanır.
  • 5:30 - 5:32
    Böylece bu iki organizmayı alıp
  • 5:32 - 5:35
    yeni tür bir robot yapmak
    üzere birleştiriyoruz.
  • 5:35 - 5:39
    Doğrusu sandal böceği
    esin kaynağımız olduğundan
  • 5:39 - 5:41
    ve robotumuz su üzerinde durduğundan
  • 5:41 - 5:43
    ve kürek çektiğinden,
  • 5:43 - 5:45
    ona "Row-bot" dedik.
  • 5:45 - 5:49
    Yani bir Row-bot kürek çeken bir robottur.
  • 5:49 - 5:52
    Tamam. Yani neye benziyor?
  • 5:52 - 5:53
    İşte Row-bot'un bazı resimleri
  • 5:53 - 5:55
    ve göreceksiniz,
  • 5:55 - 5:58
    Başlangıçta gördüğümüz robotların
    hiçbirisine benzemez.
  • 5:58 - 6:00
    Google yanlış; robotlar buna benzemez,
  • 6:00 - 6:01
    onlar buna benzer.
  • 6:01 - 6:03
    İşte Row-bot burada.
  • 6:03 - 6:05
    Onu size göstereceğim.
  • 6:05 - 6:06
    Ölçek hissi veriyor
  • 6:06 - 6:08
    ve diğerlerine hiç benzemiyor.
  • 6:08 - 6:10
    Yani plastikten yapılmış
  • 6:10 - 6:12
    ve şimdi Row-bot'u
    oluşturan bileşenlerine
  • 6:12 - 6:13
    bir göz atalım -
  • 6:13 - 6:15
    onu gerçekten özel yapan.
  • 6:16 - 6:19
    Row-bot üç parçadan oluşuyor
  • 6:19 - 6:22
    ve bu üç parça gerçekten
    bir organizmanın parçaları gibi.
  • 6:22 - 6:24
    Bir beyni,
  • 6:24 - 6:25
    bir vücudu
  • 6:25 - 6:27
    ve bir midesi var.
  • 6:27 - 6:30
    Midesinde enerji üretmek zorunda.
  • 6:30 - 6:32
    Her Row-bot'ta bu üç
    bileşen bulunacak
  • 6:32 - 6:34
    ve her organizma bu üç
    bileşene sahip olacaktır.
  • 6:34 - 6:36
    Öyleyse bunları tek tek görelim.
  • 6:36 - 6:38
    Bir vücudu var
  • 6:38 - 6:39
    ve vücudu plastiktan yapılma
  • 6:39 - 6:42
    ve suyun üzerinde duruyor.
  • 6:42 - 6:45
    Yanında yüzgeçleri var -
  • 6:45 - 6:46
    ilerlemesine yarayan kürekler,
  • 6:46 - 6:48
    tıpkı sandal böceği gibi.
  • 6:48 - 6:50
    Plastik bir vücudu var
  • 6:50 - 6:53
    ama burada yumuşak kauçuk bir ağzı var
  • 6:53 - 6:54
    ve burada bir ağız - yani iki ağzı var.
  • 6:54 - 6:56
    Neden iki ağzı var?
  • 6:56 - 6:58
    Biri besini ağzına alması için
  • 6:58 - 7:00
    ve diğeri besinin dışarı çıkması için.
  • 7:00 - 7:03
    Yani kolayca göreceğiniz gibi
    bir ağzı var ve bir arkası,
  • 7:03 - 7:04
    veya bir -
  • 7:04 - 7:05
    (Kahkahalar)
  • 7:05 - 7:07
    malzemenin dışarı çıktığı şey,
  • 7:07 - 7:09
    aynen gerçek bir organizma gibi.
  • 7:09 - 7:12
    Böylece camgöz köpekbalığı
    gibi görünmeye başlıyor.
  • 7:12 - 7:13
    İşte bu vücudu.
  • 7:13 - 7:16
    İkinci bileşen mide olabilir.
  • 7:16 - 7:20
    Robotun enerjiye ihtiyacı var
    ve kirliliği temizlememiz gerekiyor.
  • 7:20 - 7:22
    Öyleyse kirlilik içeri girer
  • 7:22 - 7:23
    ve birşey yapacak.
  • 7:23 - 7:27
    Burada ortada bir mikrobiyal
    yakıt hücresi denen bir pil var.
  • 7:27 - 7:30
    Buna bastıracak ve
    yakıt pilini kaldıracağım.
  • 7:30 - 7:32
    İşte. Böylece pil yerine,
  • 7:32 - 7:34
    geleneksel güç sistemi yerine
  • 7:34 - 7:36
    bunlardan birine sahip.
  • 7:36 - 7:37
    Bu midesi.
  • 7:37 - 7:38
    Gerçekten bir mide
  • 7:38 - 7:42
    çünkü kirlilik formunda enerjiyi
    bu kenara koyabilirsiniz
  • 7:42 - 7:43
    ve elektrik üretir.
  • 7:43 - 7:45
    Yani nedir bu?
  • 7:45 - 7:46
    Bir mikrobiyal yakıt hücresi.
  • 7:46 - 7:48
    Kısmen bir kimyasal
    yakıt hücresine benzer.
  • 7:48 - 7:50
    Okulda karşılaşabileceğiniz cinsten
  • 7:50 - 7:52
    ya da haberlerden görebileceğiniz.
  • 7:52 - 7:54
    Kimyasal yakıt hücreleri hidrojen
  • 7:54 - 7:57
    ve oksiyen alıp bunları
    birleştirerek elektrik üretir.
  • 7:57 - 8:00
    Bu iyi-yapılandırılmış teknoloji;
    Apollo uzay görevlerinde kullanıldı.
  • 8:00 - 8:02
    40, 50 yıl öncesinden.
  • 8:03 - 8:04
    Bu kısmen daha yeni.
  • 8:04 - 8:05
    Bir mikrobiyal yakıt hücresi.
  • 8:05 - 8:07
    Aynı prensip:
  • 8:07 - 8:08
    bir taraftan oksijen alıyor
  • 8:08 - 8:10
    fakat diğer taraftan hidrojen almak yerine
  • 8:10 - 8:11
    bir çorba alıyor,
  • 8:11 - 8:14
    içinde canlı mikroplar bulunan bir çorba.
  • 8:14 - 8:17
    Şimdi biraz organik madde alsanız -
  • 8:17 - 8:19
    biraz atık ürün, biraz gıda olabilir,
  • 8:19 - 8:21
    sandviçinizden biraz olabilir -
  • 8:21 - 8:24
    bunları oraya koyuyorsunuz,
    mikroplar bu besini yiyecek
  • 8:24 - 8:26
    ve onu elektriğe dönüştürecekler.
  • 8:26 - 8:30
    Sadece bu değil, eğer doğru
    mikrop çeşitlerini seçerseniz
  • 8:30 - 8:34
    kirliliğin birazını temizlemek için
    bu yakıt hücresini kullanabilirsiniz.
  • 8:34 - 8:36
    Eğer doğru mikropları seçerseniz
  • 8:36 - 8:39
    mikroplar yosunları yiyecektir.
  • 8:39 - 8:41
    Diğer başka mikroplar kullanırsanız
  • 8:41 - 8:45
    petrol eterleri ve ham petrolü yiyecekler.
  • 8:45 - 8:48
    Yani bu midenin sadece
    kirliliği temizleme değil
  • 8:48 - 8:51
    kirliliği kullanarak
  • 8:51 - 8:54
    nasıl elektrik üretiminde
    kullanılır görebilirsiniz.
  • 8:54 - 8:57
    Böylece robot ortamda ilerleyerek
  • 8:57 - 8:59
    besini midesine alır,
  • 8:59 - 9:02
    sindirir, elektrik üretir,
  • 9:02 - 9:04
    bu elektriği ortamda gezmek için kullanır
  • 9:04 - 9:06
    ve böylece devam eder.
  • 9:06 - 9:09
    Şimdi, Row-bot'u çalıştırdığımızda
    ne oluyor görelim -
  • 9:09 - 9:11
    yani kürek çektiğinde.
  • 9:11 - 9:12
    Burada bir kaç tane video var,
  • 9:12 - 9:15
    göreceğiniz ilk şey -
    umarım burada görebilirsiniz
  • 9:15 - 9:16
    açık ağzıdır.
  • 9:16 - 9:19
    Alt ve üst ağzı açık
  • 9:19 - 9:21
    ve yeterince açık kalacak,
  • 9:21 - 9:23
    sonra robot kürek çekmeye başlayacak.
  • 9:23 - 9:24
    Suda hareket eder,
  • 9:24 - 9:27
    böylece besin içeri girerken
    atık ürünler dışarı çıkar.
  • 9:27 - 9:29
    Yeterince hareket edince,
  • 9:29 - 9:32
    durur ve ağzını kapar -
  • 9:32 - 9:34
    yavaşça ağızlarını kapar -
  • 9:34 - 9:36
    orada duracak
  • 9:36 - 9:37
    ve besini sindirecek.
  • 9:38 - 9:41
    Tabi ki bu mikrobiyal yakıt hücreleri
  • 9:41 - 9:42
    mikrop içerirler.
  • 9:42 - 9:44
    Aslında istediğiniz şey mikroplardan
  • 9:44 - 9:47
    olabildiğince çabuk çok
    miktarda enerji üretmektir.
  • 9:47 - 9:48
    Fakat mikropları zorlayamayız
  • 9:48 - 9:51
    ve saniyede az bir miktar
    elektrik üretirler.
  • 9:51 - 9:55
    Bir kaç miliwat ya da mikrowat üretirler.
  • 9:55 - 9:56
    Bunu anlamaya çalışalım.
  • 9:56 - 9:58
    Örneğin cep telefonunuz,
  • 9:58 - 9:59
    şu modern olanlardan biri,
  • 9:59 - 10:02
    onun için bir wat yeterlidir.
  • 10:02 - 10:05
    Yani bu mikrobiyal yakıt hücresine
    nazaran kullanılan enerjinin
  • 10:05 - 10:07
    bin veya milyon katıdır.
  • 10:08 - 10:10
    Bununla nasıl başa çıkarız?
  • 10:10 - 10:13
    Row-bot sindirimini yaptıktan sonra
  • 10:13 - 10:14
    besini içine aldığında,
  • 10:14 - 10:18
    oturacak ve tüm bu besini
    sindirene kadar bekleyecek.
  • 10:18 - 10:21
    Bu saatler hatta günler alabilir.
  • 10:21 - 10:25
    Row-bot için tipik bir döngü
    şuna benzemektedir:
  • 10:25 - 10:26
    ağzını açarsın,
  • 10:26 - 10:27
    hareket edersin,
  • 10:27 - 10:28
    ağzını kaparsın
  • 10:28 - 10:30
    ve biraz orada oturursun.
  • 10:30 - 10:32
    Besini sindirdikten sonra
  • 10:32 - 10:35
    aynı şeyleri yapmaya tekrar koyulursun.
  • 10:35 - 10:38
    Bunun gerçek bir organizmaya
    benzediği açık, öyle değil mi?
  • 10:38 - 10:39
    Bizim yaptığımız şeylere benziyor.
  • 10:39 - 10:41
    Akşam dışarı çıkarız, ağzımızı açarız,
  • 10:41 - 10:43
    midemizi doldururuz,
  • 10:43 - 10:46
    tv'nin önünde oturup sindiririz.
  • 10:46 - 10:48
    Yeterince yaptıktan sonra
    aynı şeyi tekrarlarız.
  • 10:48 - 10:51
    Eğer bu döngüde işler yolunda giderse
  • 10:51 - 10:55
    döngünün sonunda
    yeterince enerjimiz kalacaktır,
  • 10:55 - 10:57
    başka işlerde kullanmak üzere.
  • 10:57 - 10:59
    Örneğin bir mesaj gönderebiliriz.
  • 10:59 - 11:01
    Şu şekilde bir mesaj olabilir:
  • 11:01 - 11:03
    "Son zamanda yediğim kirlilik şu kadar,"
  • 11:03 - 11:06
    veya "Şu tür şeylerle karşılaştım,"
  • 11:06 - 11:07
    veya "Bulunduğun yer şurası."
  • 11:08 - 11:11
    "Bulunduğum yer şurası" şeklinde
    bir mesaj gönderebilmek
  • 11:11 - 11:13
    gerçekten önemlidir.
  • 11:13 - 11:16
    Daha önce gördüğümüz
    petrol sızıntısını veya şu büyük
  • 11:16 - 11:17
    yosun patlamalarını alırsanız,
  • 11:17 - 11:20
    yapmayı düşüneceğiniz şey
    oraya Row-bot'u koymak
  • 11:20 - 11:22
    ve tüm bu kirliliği yemesini sağlamaktır.
  • 11:22 - 11:24
    Sonra hepsini toplamanız gerekir.
  • 11:24 - 11:25
    Niçin?
  • 11:25 - 11:27
    Çünkü bu Row-botların,
  • 11:27 - 11:28
    burada elimizdekilerin,
  • 11:28 - 11:30
    motorları, kabloları var,
  • 11:30 - 11:34
    otomatik biyolojik geri dönüşümü
    olmayan parçaları var.
  • 11:34 - 11:37
    Bu Row-botların toksik piller
    gibi şeyleri var.
  • 11:37 - 11:39
    Bunları çevreye salamazsınız,
  • 11:39 - 11:40
    onları izlemeniz gerekir
  • 11:40 - 11:42
    ve ardından işlerini bitirdikten sonra
  • 11:42 - 11:44
    onları toplamanız gerekir.
  • 11:44 - 11:46
    Yani kullanacağınız
    Row-bot sayısı sınırlı olmalı.
  • 11:46 - 11:47
    Diğer taraftan,
  • 11:47 - 11:51
    bir biyolojik organizmaya
    benzeyen bir robot
  • 11:51 - 11:53
    hayatının sonuna gelirse,
  • 11:53 - 11:55
    ölür ve ayrışarak kaybolur.
  • 11:55 - 11:58
    Şimdi bu robotlar böyle olmaları yerine,
  • 11:58 - 12:00
    yani plastik yerine başka
    malzemeden olsalardı,
  • 12:00 - 12:01
    işleri bitince bıraktığınızda
  • 12:01 - 12:03
    ayrışarak kaybolsalardı
  • 12:03 - 12:05
    hoş bir şey olmaz mıydı?
  • 12:05 - 12:07
    Bu robotları kullanma
    şeklimizi değiştirir.
  • 12:07 - 12:10
    Çevreye 10 ya da 100 tane bırakmak yerine,
  • 12:10 - 12:11
    izlemeniz
  • 12:11 - 12:13
    ve öldüklerinde
  • 12:13 - 12:14
    toplamanız gerekmeyen
  • 12:14 - 12:16
    bin tane, milyon tane,
  • 12:16 - 12:18
    milyar tane robot koyabilirdiniz.
  • 12:18 - 12:20
    Sadece etrafa saçardınız.
  • 12:20 - 12:24
    Hayatları sona erdiğinde ayrışıp
    kaybolacaklarını bilirsiniz.
  • 12:24 - 12:26
    Onlar hakkında düşünmeniz gerekmez.
  • 12:26 - 12:28
    Yani robotlar ile ilgili
    düşünceleriniz değişir
  • 12:28 - 12:30
    ve kullanımı ile ilgili.
  • 12:30 - 12:32
    Şimdi soru şu: Bunu yapabilir misiniz?
  • 12:32 - 12:34
    Evet, bunu yapabileceğinizi gösterdik.
  • 12:34 - 12:36
    Biyolojik ayrışan robotlar yapabilirsiniz.
  • 12:36 - 12:39
    Asıl ilginç olanı bu ayrışabilir
    robotları yapmak için evsel
  • 12:39 - 12:40
    materyalleri kullanabilirsiniz.
  • 12:40 - 12:43
    Şaşırabileceğiniz bazı
    örnekler göstereceğim.
  • 12:44 - 12:47
    Jöleden bir robot yapabilirsiniz.
  • 12:47 - 12:49
    Halizhazırda motorlu olanların yerine
  • 12:49 - 12:52
    yapay kaslar dediğimiz
    şeyleri kullanabilirsiniz.
  • 12:52 - 12:54
    Yapay kaslar akıllı materyallerdir,
  • 12:54 - 12:56
    elektrik uygulayabilirsiniz,
  • 12:56 - 12:58
    kasılabilir, bükülebilir
    veya eğilebilirler.
  • 12:58 - 13:00
    Gerçek kaslara benzerler.
  • 13:00 - 13:03
    Yani bir motor yerine bu yapay
    kasları yerleştirebilirsiniz.
  • 13:03 - 13:06
    Jöleden yapay kaslar yapabilirsiniz.
  • 13:06 - 13:08
    Biraz jöle ve bazı tuzlar yardımıyla
  • 13:08 - 13:10
    ve biraz hile yaparak
  • 13:10 - 13:11
    bir yapay kas elde edebilirsiniz.
  • 13:11 - 13:14
    Aynı işi doğal kauçuk
    kullanarak da yapabilirsiniz.
  • 13:15 - 13:17
    Yani bir balondan robot yapabilirdiniz.
  • 13:17 - 13:20
    Kauçuk eldivenden
    bir robot yapabilirsiniz.
  • 13:20 - 13:22
    Kağıttan bile bir robot yapabilirsiniz.
  • 13:22 - 13:25
    Kağıttan elektrikle hareket eden
  • 13:25 - 13:27
    aktüatörler yapabilirsiniz.
  • 13:27 - 13:31
    Kağıttan mikrobiyal yakıt hücresinin
    midesini yapabileceğinizi de
  • 13:31 - 13:32
    gösterdik.
  • 13:32 - 13:36
    Yani tüm robotu ayrışabilir
    materyallerden yapabilirdiniz.
  • 13:36 - 13:39
    Dışarı salıyorsunuz ve
    ayrışarak kayboluyorlar.
  • 13:40 - 13:42
    Bu gerçekten heyecanlandırıcı.
  • 13:42 - 13:45
    Bu, robotlar hakkındaki
    düşüncelerimizi kökten değiştirecek,
  • 13:45 - 13:48
    fakat aynı zamanda bu robotlarla
  • 13:48 - 13:51
    ne yapabileceğimiz konusunda
    gerçekten yaratıcı olmamızı sağlar.
  • 13:51 - 13:52
    Bir örnek vereceğim.
  • 13:52 - 13:55
    Eğer jöleden bir robot yapabilirsek -
  • 13:55 - 13:57
    şu an jöleyi yiyoruz, öyle mi?
  • 13:57 - 13:59
    Öyleyse neden şöyle birşey yapmayalım?
  • 13:59 - 14:01
    Bir yapışkan ayıcık robot.
  • 14:02 - 14:05
    İşte önceden hazırladığım bir tane.
  • 14:05 - 14:06
    İşte burada. Bir paket var -
  • 14:07 - 14:09
    ve limon tadında bir tane var.
  • 14:10 - 14:13
    Bu yapışkan ayıcığı alacağım -
    robotik değil, tamam mı?
  • 14:13 - 14:14
    Öyleymiş gibi yapmalıyız.
  • 14:14 - 14:17
    Bunlardan biriyle yapacağınız şey
    onu ağzınıza koymaktır -
  • 14:17 - 14:19
    limon oldukça hoş.
  • 14:19 - 14:22
    Çok çiğnememeye çalışın,
    o bir robot, sevmeyebilir.
  • 14:23 - 14:26
    Ve sonra yutun.
  • 14:26 - 14:27
    Artık midenize gider.
  • 14:27 - 14:31
    Midenize inince hareket eder,
    düşünür, bükülür, eğilir,
  • 14:31 - 14:33
    birşeyler yapar.
  • 14:33 - 14:35
    Daha aşağıya bağırsaklarınıza iner,
  • 14:35 - 14:37
    ülser ya da kanser
    olup olmadığınızı belirler,
  • 14:37 - 14:39
    bir iğne yapabilir, böylesi şeyler.
  • 14:39 - 14:42
    İşi bittikten sonra mideniz tarafından
  • 14:42 - 14:44
    sindirilebileceğini bilirsiniz
  • 14:44 - 14:46
    veya bunu istemezseniz
  • 14:46 - 14:48
    doğrudan dışarı atılabilir,
  • 14:48 - 14:49
    tuvalete
  • 14:49 - 14:51
    ve ortamda güvenle ayrışabilir.
  • 14:51 - 14:54
    Bu şekilde robotlar hakkındaki
    fikirlerimiz, yeniden, değişir.
  • 14:55 - 15:00
    Böylece kirlilik yiyen
    robotlardan yola çıktık
  • 15:00 - 15:02
    ve yiyebileceğimiz robotları gördük.
  • 15:02 - 15:04
    Umarım geleceğin robotlarıyla
  • 15:04 - 15:06
    neler yapabileceğimiz
    konusunda bir fikir edindiniz.
  • 15:08 - 15:10
    İlginiz için çok teşekkür ederim
  • 15:10 - 15:14
    (Alkışlar)
Title:
Kirlilikle beslenen Row-bot | Jonathan Rossiter | TEDxWarwick
Description:

Canlı organizmalarda gözlemlediğimiz işlemlerin gelişmiş versiyonlarının robotik alanındaki uygulamalarının önemine dikkat çeken Jonathan konuşmasında bu şekilde düşünerek tasarlanan bir örnek olan Row-bot robotundan bahsediyor. Yosun ve ölü bitkilerle beslenen sucul bir böcek olan sandal böceğine dayanarak yapılan Row-bot kirli suyu içip kendi enerjisini üreten küçük bir robottur.

Jonathan bir Robotik Profesörü ve Bristol Robotik Laboratuarında Yumuşak Robotik bölümünün başıdır. Jonathan canlı organizmalarda gözlemlediğimiz işlemlerin gelişmiş versiyonlarının robotik alanındaki uygulamalarının önemine dikkat çekiyor. Bu şekilde düşünerek tasarlanan bir örnek Row-bot robotudur. Bristol'da geliştirilen ve yosun ile ölü bitkiler yiyerek beslenen sucul bir böcek olan sandal böceğine dayanarak yapılan Row-bot kirli suyu içip kendi enerjisini üreten küçük bir robottur.

more » « less
Video Language:
English
Team:
TED
Project:
TEDxTalks
Duration:
15:19

Turkish subtitles

Revisions