Albanian subtitles

← Sekreti per tu bere i forte menderisht. | Amy Morin | TEDxOcala

Get Embed Code
25 Languages

Showing Revision 7 created 04/23/2019 by Helena Bedalli.

  1. Kam nje shoqe ne Facebook,
    jeta e te ciles duket perfekte.
  2. Ajo jeton ne nje shtepi te bukur.
  3. Dhe ka nje karriere mjaft te sukseshme.
  4. Dhe ajo dhe familja e saj shkojne sebashku
  5. ne te gjithe ato adventura
    interesante fundajvave
  6. Dhe betohem qe marrin
  7. nje fotograf profesional bashke me to.
  8. (Te qeshura)
  9. sepse pavaresisht
    ku shkojne apo cfare bejne,
  10. e gjithe familja thjesht duket e bukur.
  11. Dhe gjithmone poston se sa e bekuar eshte,
  12. dhe sa mirenjohese eshte per jeten qe ka.
  13. Une marr ndjesine qe ajo nuk i thote keto
  14. vetem per hir te Facebook-ut
    por i ka me te vertete.
  15. Sa nga ju keni nje shoqe te tille?
  16. Dhe sa nga ju
  17. pak a shume nuk ju pelqen
    ai person ndonjehere?
  18. (Te qeshura)
  19. Te gjithe e bejme kete, apo jo?
  20. Eshte veshtire te mos e besh.
  21. Por menyra e te menduarit
    na kushton ne dicka.
  22. Dhe per kete dua te ju flas sot -
  23. eshte cfare zakonet tona te keqija
    na kushtojne ne.
  24. Ndoshta levizni faqen e Facebook-ut
  25. dhe mendoni, "E cfare neqoftese
    i rrotulloj syte?
  26. Eshte vetem pese sekonda.
  27. Si mund te lendoj dicka e tille?"
  28. Kerkuesit kane gjetur
  29. se te kesh zili miqte e tu ne Facebook,
  30. te con ne depresion.
  31. Ajo eshte vetem nje nga kurthet
    qe mendjet tone mund te na vejne.
  32. Jeni ankuar ndonjehere per shefin tuaj?
  33. ose keni pare jetet e miqeve tuaj
    dhe keni menduar,
  34. "Pse kane kaq shume fat"?
  35. Nuk mund te ndaloni
    se menduari ashtu,apo jo?
  36. Menyra e te menduarit
    duket e vogel ne ate moment.
  37. Ne fakt,mund te ju bej ju te ndiheni
    mire ne moment.
  38. Por ajo menyre mendimi esht duke konsumuar
    fuqine tuaj mendore.
  39. Ka tre lloje besimesh destruktive
  40. qe na bejne ne te ndihemi me pak efektive,
  41. dhe na vjedhin fuqine tone mendore.
  42. E para eshte besimet jo te shendetshme
    per veten tone.
  43. Ne kemi te tendencen te ndjehemi keq
    per veten tone.
  44. Dhe pse eshte OK te merzitemi
    kur dicka e keqe ndodh,
  45. Keqardhja per veten shkon larg.
  46. Eshte kur fillon te terheqesh fatin e keq.
  47. Kur mendon gjera si,
  48. "Pse keto gjera gjithmone me ndodhin mua?"
  49. "Nuk duhet te merrem me ate."
  50. Ajo menyre e te menduarit
    ju mban te ngecur,
  51. ju mban te fokusuar tek problemi,
  52. ju mban larg gjetjes se zgjidhjes.
  53. Dhe atehere kur nuk mund
    te krijoni nje zgjidhje,
  54. gjithmone mund te beni nje hap per te
    permiresuar jeten tuaj ose dikujt tjeter.
  55. Por ju nuk mund ta beni ate
  56. kur jeni te zene
    duke ju ardhur keq per veten.
  57. Lloji i dyte i besimit destruktiv
    eshte ajo cfare ju frenon
  58. eshte besimet e pashendetshme
    rreth te tjereve.
  59. Ne mendojme se njerzit e tjere
    mund te na kontrollojne,
  60. dhe dhurojme shume nga energjia jone.
  61. Por si te rritur qe jetojme
    ne nje vend te lire,
  62. Ka disa gjera ne jete qe mund te beni.
  63. Keshtu qe kur thoni,
    "Kam per te punuar vete,"
  64. dorezoni energjine tuaj.
  65. Po, ndoshta do te kete pasoje
    neqoftese nuk punoni vone,
  66. por perseri eshte nje zgjedhje.
  67. Ose kur thoni, "Vjehra ime me cmend,"
  68. ju dorezoni energjine tuaj.
  69. Ajo ndoshta nuk eshte personi
    me i mire ne bote,
  70. por e keni ne dore vete
    se si do ti pergjigjeni asaj,
  71. sepse ti je ne kontroll.
  72. Lloji i trete eshte besimi
    i pa shendetshem qe ju frenon
  73. eshte besimet e pa shendetshme per boten.
  74. Ne kemi tendencen te mendojme
    se bota na ka borxh dicka.
  75. Ne mendojme, "Neqoftese punoj fort,
  76. atehere meritoj sukses."
  77. Por te presesh suksesin te vije tek ti,
  78. si ndonje cmim i ardhur nga qielli
  79. do te coj vetem ne zhgenjim.
  80. Por e di qe eshte e veshtire te largosh
    zakonet e keqija mendore.
  81. Eshte e veshtire te heqesh dore
    nga ato besime te pashendetshme
  82. qe i kemi pasur me vete per shume gjate.
  83. Por nuk mund ta perballoni ti largoni.
  84. Sepse heret apo vone,
    do te vije nje kohe ne jeten tuaj
  85. ku do te nevojisni te mblidhni
    te gjithe fuqine mendore qe keni.
  86. Kur isha 23 vjec,
  87. mendoja se dija cdo gje per jeten.
  88. U diplomova
  89. dhe mora punen time te pare si terapiste.
  90. U martova.
  91. Dhe madje bleva nje shtepi.
  92. Dhe mendoja se, "Do te jete shume mire!"
  93. "Pata nje fillim pabesueshmerisht
    te sukseshem."
  94. Cfare mund te shkonte keq?
  95. Ajo ndryshoi cdo gje per nje dite
  96. kur mora nje telefonate nga motra ime.
  97. Me tha qe mami nuk po reagonte
  98. dhe e kishin derguar ne spital.
  99. Burri im, Linkolni dhe une hipem ne makine
    dhe shkuam ne spital
  100. Nuk mund ta imagjinonim
    cfare mund te kishte shkuar keq.
  101. Mami im ishte vetem 51 vjec.
  102. Nuk kishte pasur ndonje histori
    problemesh shendetesore.
  103. Kur arritem ne spital,
  104. doktoret me shpjeguan
    se kishte patur nje aneurizem ne tru.
  105. Dhe brenda 24 oreve, mamaja ime,
  106. qe zgjohej ne mengjes dhe thoshte,
    "Eshte e mrekullueshme te jesh gjalle,"
  107. nderroi jete.
  108. Lajmi ishte shkaterrues per mua.
  109. Une dhe Mami kishim qene shume te ngushta.
  110. Si nje terapist, ne nje nivel intelektual e dija
    qe do te perjetoja hidherim.
  111. Por te diturit dhe te berit
    jane dy gjera shume te ndryshme.
  112. Mu desh shume kohe te ndihesha
    sikur po sherohesha,
  113. dhe ne pervjetorin e trete
    te vdekjes se mamase sime,
  114. disa miq na telefonuan,
  115. dhe ftuan Linkolnin dhe mua
    ne nje ndeshje basketbolli.
  116. Koincidentalisht, ndeshja po luhej
  117. ne ne njejtin stadium kur
    kisha pare mamin heren e fundit,
  118. nje nate para se te nderronte jete.
  119. Nuk kisha qene atje qe atehere.
  120. Madje nuk isha e sigurte
    neqoftese doja te kthehesha.
  121. Por Linkolni dhe une folem per te,
    dhe ne fund thame
  122. "Ndoshta ajo do te ishte nje menyre e mire
    per te nderuar kujtimin e saj".
  123. Keshtu qe shkuam ne loje.
  124. Dhe ne fakt kaluam nje kohe
    shume te mire me miqte tane.
  125. Rruges per ne shtepi ate nate,
  126. folem se sa bukur ishte
  127. qe me ne fund te mundeshim
    te riktheheshim ne ate vend,
  128. dhe kujtonim mamin me nje buzeqeshje,
  129. sesa nje nder ato ndjenjat e trishtimit.
  130. Por pasi arritem ne shtepi,
    Linkolni me tha qe nuk ndihej mire.
  131. Disa minuta me vone, i ra te fiket.
  132. Duhet te telefonoja ambulancen.
  133. Familja e tij me takoi tek dhoma e urgjences.
  134. Pritem aty, na u duk sikur
    kishte kaluar shume kohe,
  135. derisa doktori doli nga dhoma.
  136. Por ne vend qe te na merrte
    te shihnin Linkolnin,
  137. na coi ne nje dhome private,
  138. dhe na uli,
  139. dhe na shpejgoi se Linkolni,
  140. qe ishte personi me aventurier
    qe kisha njohur ndonjehere,
  141. ishte larguar nga kjo bote.
  142. Nuk e dinim ne ate kohe,
    por ai kishte kaluar nje atak ne zemer.
  143. Ishte vetem 26 vjec.
  144. Nuk kishte pasur nje histori
    te problemeve te zemres.
  145. Keshtu tani une isha nje e ve 26 vjecare
  146. dhe pa mama.
  147. dhe thoja, "Si do te ja dal mbane kesaj?"
  148. Dhe te pershkruaj ate si nje periudhe
    te dhimbshme te jetes sime,
  149. duket si nje eufemizem.
  150. Dhe ishte ne ate kohe kur kuptova
  151. se kur je vertet
    duke kaluar kohera te veshtira,
  152. zakonet e mira nuk jane te majftueshme.
  153. Mjafton vetem nje ose dy zakone te vogla,
  154. te te ndalin.
  155. Une punoja aq fort sa mundesha,
  156. jo vetem te krijoja zakone te mira ne jete,
  157. por te shpetoja nga zakonet e vogla,
  158. pavaresisht sa te vogla mund te dukeshin.
  159. Pergjate te gjithe kesaj,
  160. E hoqa mundesine e shpreses
    se jeta do te permiresohej.
  161. Dhe me kalimin e kohes u permiresua.
  162. Disa vite me vone, takova Stivin.
  163. Dhe u dashuruam.
  164. Dhe une u rimartova.
  165. Shitem shtepine ku Linkolni
    dhe une kishim jetuar,
  166. dhe bleme nje shtepi te re
    ne nje zone te re,
  167. dhe une gjeta nje pune te re.
  168. Por sapo mora ndjesine e clirimit,
  169. nga ai fillim i ri qe kisha pasur,
  170. morem lajmin se babai i stivit
    kishte kancer te pa kurueshem.
  171. Dhe une fillova te mendoja,
  172. "Pse keto gjera duhet te ndodhin
    vazhdimisht"?
  173. "Pse duhet te humbas te gjithe
    te dashurit e mit?"
  174. "Kjo nuk eshte e drejte."
  175. Por neqoftese kisha mesuar dicka,
  176. ishte se ajo menyre e te menduarit
    po me ndalonte.
  177. E dija qe do me nevojitej
  178. aq shume fuqi mendore sa te mblidhja,
  179. te perballesha me nje humbje tjeter.
  180. Keshtu, u ula dhe shkruajta nje liste
  181. te gjitha gjerave menderisht te forta
    qe njerzit nuk bejne.
  182. Dhe e lexova ate liste.
  183. Ishte nje rikujtim i te gjitha
    atyre zakoneve te keqija
  184. qe kisha bere ne nje kohe ose ne nje tjeter,
    qe do te me mbanin te ndrydhur.
  185. Dhe vazhdova ta lexoj ate liste here pas here,
  186. dhe vertet e doja, me nevojitej.
  187. Sepse brenda disa javeve
    pasi e kisha shkruar,
  188. Babai i Stivit kishte nderruar jete.
  189. Eksperienca ime me tregoi
    se sekreti i te qenurit i forte menderisht,
  190. ishte te hiqje dora nga zakonet e keqija.
  191. Fuqia mendore eshte si ajo fizike.
  192. Neqoftese doje te ishte i forte fizikisht,
  193. duhet te shkoje ne palester
    dhe te ngrije pesha.
  194. Por neqoftese vertet
    doje te shikoje rezultate,
  195. duhet gjithashtu te hiqje dore
    nga ushqimi i pashendetshem.
  196. Fuqia mendore eshte njesoj.
  197. Neqoftese do te jesh i forte menderisht.
  198. te duhen zakone te mira,
    si praktikim i mirenohjes.
  199. Por gjithashtu duhet te heqesh
    zakonet e keqija,
  200. si te urresh suksesin e dikujt tjeter.
  201. Pavaresisht sa shpesh ajo ndodh,
  202. do te frenoj.
  203. Pra, si te trajnojme trurin
    te mendoje ndryshe?
  204. Si ti dorezosh ato zakone
    te keqija mendore
  205. qe i ke pasur me vete?
  206. Fillon me nderrimin e atyre besimeve
    te pa shendetshme qe fola,
  207. me ato te shendetshme.
  208. Per shembull, besimet e pa shendetshme
    per vetet tona
  209. zakonisht vijne sepse nuk jemi rehat
    me ndjenjat tona.
  210. Te ndihesh i trishtuar, i lenduar,
    i inatosur ose i frikesuar,
  211. ato gjera jane te pa rehatshme.
  212. Keshtu ne shkojme larg
    te shmangim diskomfortin,
  213. Perpiqemi ti shpetojme
  214. duke bere gjera te tilla
    si te ndjehemi keq per veten.
  215. Dhe pse ajo eshte
    nje shmangie e perkohshme,
  216. thjesht zgjat dhimbjen.
  217. E vetmja menyre te kalojme
    emocionet e parehatshme,
  218. e vetmja menyre per tu marre me te,
    eshte ti perjetoni ato.
  219. Ta lini veten te ndihet keq,
    dhe me pas te ecni perpara.
  220. Te rrisni vetebesimin ne aftesine tuaj
  221. eshte te merreni me diskomfortin.
  222. Besimet e pa shendetshme
    per te tjeret vijne
  223. sepse ne e krahasojme veten me te tjeret.
  224. Ne mendojme se ato jane
    ose mbi ose poshte nesh.
  225. Ose mendojme se ato mund te kontrollojne
    si ne ndihemi.
  226. Ose qe ne mund to kontrollojme si ato sillen.
  227. Ose fajesojme ato qe na frenojne.
  228. Por ne te vertete,
    jane zgjedhjet tona qe e bejne ate.
  229. Duhet te pranoni se ti je personi i vetes,
  230. dhe te tjeret jane te ndare nga ti.
  231. I vetmi person qe duhet ta krahasosh veten,
  232. eshte personi qe ishe dje.
  233. Dhe besimet e pashendetshme ne bote vijne
  234. sepse thelle ne duam
    qe bota te jete e drejte.
  235. Duam te mendojme se neqoftese
    bejme vepra te mira,
  236. gjera te mira do te na ndodhin.
  237. Ose nese kemi kaluar kohe te veshtira,
  238. do te marrim nje lloj cmimi.
  239. Por ne fund duhet te pranosh
    se jeta nuk eshte e drejte.
  240. Dhe ajo mund te jete cliruese.
  241. Po, do te thote qe jo domosdoshmerisht
    do te vlersohesh per miresine tende,
  242. por gjithashtu do te thote se
    pavarsisht sa ke vuajtur,
  243. nuk je denuar te vazhdosh te vuash.
  244. Bota nuk funksionon ne ate menyre.
  245. Bota eshte ashtu sic ti e ben.
  246. Por normalisht,
    para se te ndryshosh boten tende,
  247. duhet te besosh se mund ta ndryshosh.
  248. Njehere punoja me nje burre
    qe ishte diabetik per vite.
  249. Doktori i tij e dergoi ne terapi
  250. sepse kishte disa zakone te keqija mendore
  251. qe kishin filluar te ndikonin
    ne shendetin e tij fizik.
  252. Mamaja e tij kishte vdekur nga komplikacione
    diabeti ne nje moshe te re,
  253. keshtu ai besonte se ishte i denuar,
  254. dhe kishte hequr dore te menaxhonte
    nivelin e tij te sheqerit ne gjak.
  255. Ne fakt, sheqeri i tij ne gjak ishte rritur
    shume koherat e fundit,
  256. dhe kishte filluar te ndikonte
    ne shikimin e tij.
  257. Pasi ja moren patenten.
  258. Dhe bota e tij po tkurrej.
  259. Kur erdhi ne zyren time, ishte e qarte qe
  260. ai i dinte te gjithe gjerat qe mund te bente
    per te kontrolluar sheqerin ne gjak.
  261. Ai thjesht nuk mendoi se do ja vlente.
  262. Por me kalimin e kohes,
    ai pranoi te bente nje ndryshim te vogel.
  263. Ai tha, "Do te heq zakonin tim te pirit
    dy litra pepsi ne dite,
  264. dhe do ta ndryshoj me Diet Pepsi.
  265. Dhe ai nuk mund ta besonte sa shpejt
    numrat filluan te permiresohen.
  266. Dhe pse ai vinte cdo jave
  267. te me kujtonte sa e tmerrshme
    ishte shija e Diet Pepsi,
  268. ai vazhdoi me te.
  269. Dhe sapo filloi te shikoje pak permiresim,
  270. ai tha, "Mire,ndoshta mund te shoh
    disa nga zakonet e mia te tjera."
  271. Ai tha, "Mund te nderroj
    tasin e akullores se nates
  272. per nje vakt me me pak sheqer."
  273. Dhe nje dite ishte ne nje dyqan
    me produkte te dores se dyte me disa miq,
  274. dhe gjeti nje biciklete te vjeter
    per stervitje.
  275. E bleu per disa dollare,
  276. u kthye ne shtepi
    dhe e vendosi perpara televizorit.
  277. Filloi te pedaloje
  278. teksa shikonte cdo nate
    disa nga programet e tij te preferuara.
  279. Dhe jo vetem qe humbi peshe,
  280. por nje dite,
    vuri re qe mund te shihte televizor
  281. me qarte se disa kohe me pare.
  282. Dhe papritur i ndodhi,
  283. qe demi qe kishte ne sy
    nuk ishte i perhershem.
  284. Keshtu qe vendosi
    nje mision te ri per veten -
  285. te marri patenten perseri.
  286. Dhe nga ajo dite, ishte plot energji.
  287. Para kohes sone bashke, vinte cdo jave
  288. te me thoshte,
    "Ok,cfare do bejme kete jave?"
  289. Sepse me ne fund e besoi
    qe mund ta ndryshonte boten e tij.
  290. Dhe qe kishte fuqi mendore
    per ta ndryshuar.
  291. Dhe qe mund te hiqte dore
    nga zakonet e keqija mendore.
  292. Dhe e gjitha filloi me nje hap te vogel.
  293. Keshtu qe ju ftoj te konsideroni
  294. cfare zakonesh te keqija ju ndalojne?
  295. Cfar zakonesh te pa shendetshme
  296. ju frenojne te jesh as i forte
    menderisht sa mundesh?
  297. Dhe cfare hapi te vogel
    mund te marresh sot?
  298. Ketu, Tani.
  299. Ju falemnderit.
  300. (Duartrokitje)