Turkish subtitles

← Bir kara deliğin gücünü kullanabilir miyiz? - Fabio Pacucci

Get Embed Code
28 Languages

Showing Revision 2 created 11/04/2020 by Saliha Karatepeli.

  1. İnsanların soluk mavi noktamızın
    ötesine ulaştığı,
  2. binlerce ışık yılı uzaktaki gezegenlerde
    şehirler oluşturduğu,
  3. galaktik bir ticaret ve ulaşım ağını
    sürdürdüğü uzak bir gelecek hayal edin.
  4. Medeniyetimizin bu sıçramayı
    yapması için ne gerekir?
  5. Dikkate alınması gereken çok şey var,
    nasıl iletişim kurardık?
  6. Galaktik bir hükümet neye benzeyebilir?
  7. En önemlisi de:
  8. Bu uygarlığın endüstrisi, dünyevileştirme
    operasyonları ve yıldız gemilerine
  9. güç sağlamak için yeterli
    enerjiyi nereden elde ederiz?
  10. Nikolai Kardashev adlı bir gökbilimci,
    gelişen bir medeniyetin

  11. artan enerji ihtiyaçlarını ölçmek için
    bir ölçek önerdi.
  12. Şu anda içinde bulunduğumuz
    ilk evrim aşamasında,
  13. fosil yakıtlar, güneş panelleri
    ve nükleer santraller gibi
  14. gezegene dayalı yakıt kaynakları
  15. muhtemelen kendi güneş sistemimizdeki
    diğer gezegenlere yerleşmek için yeterli
  16. ancak bunun ötesine geçmiyor.
  17. Üçüncü ve son aşamadaki
    bir medeniyet için,
  18. galaktik ölçekte genişleme, güneşimizin
    her saniye saldığı tam 385 yottajoule'dan
  19. yaklaşık 100 milyar kat
    daha fazla enerji gerektirir.
  20. Egzotik fizikteki bir gelişmeyi engelleyen
  21. tek bir enerji kaynağı yeterli olabilir:
  22. Süper kütleli bir kara delik.
  23. Kara delikleri enerji kaynakları olarak
    düşünmek mantığa aykırı,

  24. ancak toplama diskleri sayesinde
    tam olarak öyleler:
  25. Olay ufkuna düşen maddenin oluşturduğu
    dairesel, düz yapılar.
  26. Açısal momentumun korunumu nedeniyle,

  27. oradaki parçacıklar doğrudan
    kara deliğe düşmezler.
  28. Bunun yerine yavaşça dönerler.
  29. Kara deliğin yoğun yer çekimi alanı
    nedeniyle,
  30. bu parçacıklar olay ufkuna yaklaştıkça
    potansiyel enerjilerini
  31. kinetik enerjiye dönüştürür.
  32. Parçacık etkileşimleri,
    bu kinetik enerjinin
  33. şaşırtıcı bir maddeden
    enerji verimliliğiyle
  34. uzaya yayılmasına olanak tanır:
  35. Dönmeyen kara delikler için %6 ve dönen
    kara delikler için %32'ye kadar.
  36. Bu, şu anda kütleden enerji
    elde etmek için mevcut
  37. en verimli ve yaygın mekanizma olan
    nükleer fisyonu
  38. büyük ölçüde gölgede bırakıyor.
  39. Fisyon, bir Uranyum atomunun yalnızca
    %0,08'ini enerjiye dönüştürür.
  40. Bu gücü kullanmanın anahtarı,
    Dyson küresi ile de bilinen

  41. fizikçi Freeman Dyson tarafından
    tasarlanan bir yapıda olabilir.
  42. 1960'larda Dyson, gelişmiş bir
    gezegen medeniyetinin,
  43. ihtiyaçlarını karşılamak için yayılan
    tüm enerjiyi yakalayarak
  44. ana yıldızlarının etrafında yapay bir
    küre oluşturabileceğini öne sürdü.
  45. Çok daha karmaşık olmasına rağmen
    benzer bir tasarım
  46. teorik olarak kara deliklere
    uygulanabilir.
  47. Enerji üretmek için, kara deliklerin
    sürekli olarak beslenmesi gerekir.
  48. Bu yüzden onu bir küre ile tamamen
    örtmek istemeyiz.
  49. Bunu yapsak bile, birçok süper
    kütleli kara deliğin kutuplarından
  50. ateş eden plazma jetleri,
  51. herhangi bir yapıyı paramparça edecek
    şekilde ateş ederdi.
  52. Bunun yerine, devasa, uzaktan kumandalı

  53. toplayıcılardan yapılmış bir çeşit
    Dyson halkası tasarlayabiliriz.
  54. Bir kara deliğin etrafındaki
    bir yörüngede,
  55. belki de birikme diskinin düzleminde,
    ama daha uzakta toplanırlardı.
  56. Bu araçlar, toplanan enerjiyi
    bir elektrik santraline
  57. veya depolama amacıyla
    bir bataryaya iletmek için
  58. ayna benzeri paneller kullanabilir.
  59. Bu toplayıcıların doğru yarıçapta inşa
    edildiğinden emin olmamız gerekiyor,
  60. çok yakın olurlarsa
    yayılan enerjiden erirler.
  61. Çok uzaktaysa, mevcut enerjinin
    yalnızca küçük bir kısmını toplarlar
  62. ve kara deliğin yörüngesinde dönen
    yıldızlar tarafından bozulabilirler.
  63. Tüm sistemi inşa etmek için
    büyük olasılıkla hematit gibi
  64. birçok Dünya değerinde yüksek
    derecede yansıtıcı malzeme artı
  65. inşaat robotlarından lejyon yapmak için
    parçalanmış gezegenler gerekecek.
  66. Dyson halkası inşa edildiğinde,
    galaksinin her koluna yayılmış
  67. bir uygarlığa güç veren teknolojik
    bir şaheser olacaktı.
  68. Bunların hepsi vahşi bir spekülasyon
    gibi görünebilir.

  69. Ama şimdi bile, mevcut enerji krizimizde,
  70. gezegenimizin sınırlı kaynakları ile
    karşı karşıyayız.
  71. Özellikle insan türü hayatta kalmak
    ve teknolojik ilerleme için çalıştıkça,
  72. sürdürülebilir enerji üretiminin
    yeni yollarına
  73. her zaman ihtiyaç duyulacak.
  74. Belki de bu astronomik devleri fetheden
  75. bir medeniyet çoktan var olabilir.
  76. Onların kara deliklerinden gelen ışığın
  77. periyodik olarak söndüğünü görerek
    Dyson halkasının
  78. parçalarının aramızdan geçtiğini
    bile söyleyebiliriz.
  79. Ya da belki bu üst yapılar, teori alanında
    kalmaya mahkum.
  80. Sadece zaman ve bilimsel yaratıcılığımız
    doğruyu gösterecek.