When I was a child, I knew I had superpowers.
That's right.
(Laughter)
I thought I was absolutely amazing because I could understand
and relate to the feelings of brown people,
like my grandfather, a conservative Muslim guy.
And also, I could understand my Afghan mother, my Pakistani father,
not so religious but laid-back, fairly liberal.
And of course, I could understand
and relate to the feelings of white people.
The white Norwegians of my country.
You know, white, brown, whatever --
I loved them all.
I understood them all,
even if they didn't always understand each other;
they were all my people.
My father, though, was always really worried.
He kept saying that even with the best education,
I was not going to get a fair shake.
I would still face discrimination, according to him.
And that the only way to be accepted by white people
would be to become famous.
Now, mind you, he had this conversation with me when I was seven years old.
So while I'm seven years old, he said,
"Look, so it's either got to be sports, or it's got to be music."
He didn't know anything about sports -- bless him -- so it was music.
So when I was seven years old, he gathered all my toys, all my dolls,
and he threw them all away.
In exchange he gave me a crappy little Casio keyboard and --
(Laughter)
Yeah. And singing lessons.
And he forced me, basically, to practice for hours and hours every single day.
Very quickly, he also had me performing for larger and larger audiences,
and bizarrely, I became almost a kind of poster child
for Norwegian multiculturalism.
I felt very proud, of course.
Because even the newspapers at this point
were starting to write nice things about brown people,
so I could feel that my superpower was growing.
So when I was 12 years old, walking home from school,
I took a little detour,
because I wanted to buy my favorite sweets called "salty feet."
I absolutely love them.
So on my way into the store,
there was this grown white guy in the doorway blocking my way.
So I tried to walk around him, and as I did that, he stopped me
and he was staring at me,
and he spit in my face, and he said,
"Get out of my way
you little black bitch, you little Paki bitch,
go back home where you came from."
I was absolutely horrified.
I was staring at him.
I was too afraid to wipe the spit off my face,
even as it was mixing with my tears.
I remember looking around, hoping that any minute now,
a grown-up is going to come and make this guy stop.
But instead, people kept hurrying past me and pretended not to see me.
I was very confused because I was thinking, well,
"My white people, come on! Where are they? What's going on?
How come they're not coming and rescuing me?"
So, needless to say, I didn't buy the sweets.
I just ran home as fast as I could.
Things were still OK, though, I thought.
As time went on, the more successful I became,
I eventually started also attracting harassment from brown people.
Some men in my parent's community felt that it was unacceptable
and dishonorable for a woman to be involved in music
and to be so present in the media.
So very quickly, I was starting to become attacked at my own concerts.
I remember one of the concerts, I was onstage, I lean into the audience
and the last thing I see is a young brown face,
and the next thing I know is some sort of chemical is thrown in my eyes
and I remember I couldn't really see and my eyes were watering
but I kept singing anyway.
I was spit in the face in the streets of Oslo, this time by brown men.
They even tried to kidnap me at one point.
The death threats were endless.
I remember one older bearded guy stopped me in the street one time,
and he said, "The reason I hate you so much
is because you make our daughters think
they can do whatever they want."
A younger guy warned me to watch my back.
He said music is un-Islamic and the job of whores,
and if you keep this up, you are going to be raped
and your stomach will be cut out so that another whore like you will not be born.
Again, I was so confused.
I couldn't understand what was going on.
My brown people now starting to treat me like this -- how come?
Instead of bridging the worlds, the two worlds,
I felt like I was falling between my two worlds.
I suppose, for me, spit was kryptonite.
So by the time I was 17 years old,
the death threats were endless, and the harassment was constant.
It got so bad, at one point my mother sat me down and said,
"Look, we can no longer protect you, we can no longer keep you safe,
so you're going to have to go."
So I bought a one-way ticket to London, I packed my suitcase and I left.
My biggest heartbreak at that point was that nobody said anything.
I had a very public exit from Norway.
My brown people, my white people -- nobody said anything.
Nobody said, "Hold on, this is wrong.
Support this girl, protect this girl, because she is one of us."
Nobody said that.
Instead, I felt like -- you know at the airport,
on the baggage carousel you have these different suitcases
going around and around,
and there's always that one suitcase left at the end,
the one that nobody wants, the one that nobody comes to claim.
I felt like that.
I'd never felt so alone. I'd never felt so lost.
So, after coming to London, I did eventually resume my music career.
Different place, but unfortunately the same old story.
I remember a message sent to me saying that I was going to be killed
and that rivers of blood were going to flow
and that I was going to be raped many times before I died.
By this point, I have to say,
I was actually getting used to messages like this,
but what became different was that now they started threatening my family.
So once again, I packed my suitcase, I left music and I moved to the US.
I'd had enough.
I didn't want to have anything to do with this anymore.
And I was certainly not going to be killed for something
that wasn't even my dream -- it was my father's choice.
So I kind of got lost.
I kind of fell apart.
But I decided that what I wanted to do
is spend the next however many years of my life
supporting young people
and to try to be there in some small way,
whatever way that I could.
I started volunteering for various organizations
that were working with young Muslims inside of Europe.
And, to my surprise, what I found was
so many of these young people were suffering and struggling.
They were facing so many problems with their families and their communities
who seemed to care more about their honor and their reputation
than the happiness and the lives of their own kids.
I started feeling like maybe I wasn't so alone, maybe I wasn't so weird.
Maybe there are more of my people out there.
The thing is, what most people don't understand
is that there are so many of us growing up in Europe
who are not free to be ourselves.
We're not allowed to be who we are.
We are not free to marry
or to be in relationships with people that we choose.
We can't even pick our own career.
This is the norm in the Muslim heartlands of Europe.
Even in the freest societies in the world, we're not free.
Our lives, our dreams, our future does not belong to us,
it belongs to our parents and their community.
I found endless stories of young people
who are lost to all of us,
who are invisible to all of us
but who are suffering, and they are suffering alone.
Kids we are losing to forced marriages, to honor-based violence and abuse.
Eventually, I realized after several years of working with these young people,
that I will not be able to keep running.
I can't spend the rest of my life being scared and hiding
and that I'm actually going to have to do something.
And I also realized that my silence, our silence,
allows abuse like this to continue.
So I decided that I wanted to put my childhood superpower to some use
by trying to make people on the different sides of these issues understand
what it's like to be a young person stuck between your family and your country.
So I started making films, and I started telling these stories.
And I also wanted people to understand the deadly consequences of us
not taking these problems seriously.
So the first film I made was about Banaz.
She was a 17-year-old Kurdish girl in London.
She was obedient, she did whatever her parents wanted.
She tried to do everything right.
She married some guy that her parents chose for her,
even though he beat and raped her constantly.
And when she tried to go to her family for help, they said,
"Well, you got to go back and be a better wife."
Because they didn't want a divorced daughter on their hands
because, of course, that would bring dishonor on the family.
She was beaten so badly her ears would bleed,
and when she finally left and she found a young man that she chose
and she fell in love with,
the community and the family found out
and she disappeared.
She was found three months later.
She'd been stuffed into a suitcase and buried underneath the house.
She had been strangled, she had been beaten to death
by three men, three cousins, on the orders of her father and uncle.
The added tragedy of Banaz's story
is that she had gone to the police in England five times asking for help,
telling them that she was going to be killed by her family.
The police didn't believe her so they didn't do anything.
And the problem with this
is that not only are so many of our kids facing these problems
within their families and within their families' communities,
but they're also meeting misunderstandings
and apathy in the countries that they grow up in.
When their own families betray them, they look to the rest of us,
and when we don't understand,
we lose them.
So while I was making this film, several people said to me,
"Well, Deeyah, you know, this is just their culture,
this is just what those people do to their kids
and we can't really interfere."
I can assure you being murdered is not my culture.
You know?
And surely people who look like me,
young women who come from backgrounds like me,
should be subject to the same rights, the same protections
as anybody else in our country, why not?
So, for my next film, I wanted to try and understand
why some of our young Muslim kids in Europe
are drawn to extremism and violence.
But with that topic,
I also recognized that I was going to have to face my worst fear:
the brown men with beards.
Similar men to the ones that have hounded me for most of my life.
Men that I've been afraid of most of my life.
Men that I've also deeply disliked,
for many, many years.
So I spent the next two years interviewing convicted terrorists,
jihadis and former extremists.
What I already knew, what was very obvious already,
was that religion, politics, Europe's colonial baggage,
also Western foreign policy failures of recent years,
were all a part of the picture.
But what I was more interested in finding out was what are the human,
what are the personal reasons
why some of our young people are susceptible to groups like this.
And what really surprised me was that I found wounded human beings.
Instead of the monsters that I was looking for,
that I was hoping to find --
quite frankly because it would have been very satisfying --
I found broken people.
Just like Banaz,
I found that these young men were torn apart
from trying to bridge the gaps
between their families and the countries that they were born in.
And what I also learned is that extremist groups, terrorist groups
are taking advantage of these feelings of our young people
and channeling that -- cynically -- channeling that toward violence.
"Come to us," they say.
"Reject both sides, your family and your country
because they reject you.
For your family, their honor is more important than you
and for your country,
a real Norwegian, Brit or a French person will always be white and never you."
They're also promising our young people the things that they crave:
significance, heroism, a sense of belonging and purpose,
a community that loves and accepts them.
They make the powerless feel powerful.
The invisible and the silent are finally seen and heard.
This is what they're doing for our young people.
Why are these groups doing this for our young people and not us?
The thing is,
I'm not trying to justify
or excuse any of the violence.
What I am trying to say is that we have to understand
why some of our young people are attracted to this.
I would like to also show you, actually --
these are childhood photos of some of the guys in the film.
What really struck me is that so many of them --
I never would have thought this --
but so many of them have absent or abusive fathers.
And several of these young guys
ended up finding caring and compassionate father figures
within these extremist groups.
I also found men brutalized by racist violence,
but who found a way to stop feeling like victims
by becoming violent themselves.
In fact, I found something, to my horror, that I recognized.
I found the same feelings that I felt as a 17-year-old as I fled from Norway.
The same confusion, the same sorrow,
the same feeling of being betrayed
and not belonging to anyone.
The same feeling of being lost and torn between cultures.
Having said that, I did not choose destruction,
I chose to pick up a camera instead of a gun.
And the reason I did that is because of my superpower.
I could see that understanding is the answer, instead of violence.
Seeing human beings
with all their virtues and all their flaws
instead of continuing the caricatures:
the us and them, the villains and victims.
I'd also finally come to terms with the fact
that my two cultures didn't have to be on a collision course
but instead became a space where I found my own voice.
I stopped feeling like I had to pick a side,
but this took me many, many years.
There are so many of our young people today
who are struggling with these same issues,
and they're struggling with this alone.
And this leaves them open like wounds.
And for some, the worldview of radical Islam
becomes the infection that festers in these open wounds.
There's an African proverb that says,
"If the young are not initiated into the village,
they will burn it down just to feel its warmth."
I would like to ask --
to Muslim parents and Muslim communities,
will you love and care for your children
without forcing them to meet your expectations?
Can you choose them instead of your honor?
Can you understand why they're so angry and alienated
when you put your honor before their happiness?
Can you try to be a friend to your child
so that they can trust you
and want to share with you their experiences,
rather than having to seek it somewhere else?
And to our young people tempted by extremism,
can you acknowledge that your rage is fueled by pain?
Will you find the strength to resist those cynical old men
who want to use your blood for their own profits?
Can you find a way to live?
Can you see that the sweetest revenge
is for you to live a happy, full and free life?
A life defined by you and nobody else.
Why do you want to become just another dead Muslim kid?
And for the rest of us, when will we start listening to our young people?
How can we support them
in redirecting their pain into something more constructive?
They think we don't like them.
They think we don't care what happens to them.
They think we don't accept them.
Can we find a way to make them feel differently?
What will it take for us to see them and notice them
before they become either the victims or the perpetrators of violence?
Can we make ourselves care about them and consider them to be our own?
And not just be outraged when the victims of violence look like ourselves?
Can we find a way to reject hatred and heal the divisions between us?
The thing is we cannot afford to give up on each other or on our kids,
even if they've given up on us.
We are all in this together.
And in the long term, revenge and violence will not work against extremists.
Terrorists want us to huddle in our houses in fear,
closing our doors and our hearts.
They want us to tear open more wounds in our societies
so that they can use them to spread their infection more widely.
They want us to become like them:
intolerant, hateful and cruel.
The day after the Paris attacks,
a friend of mine sent this photo of her daughter.
This is a white girl and an Arab girl.
They're best friends.
This image is the kryptonite for extremists.
These two little girls with their superpowers
are showing the way forward
towards a society that we need to build together,
a society that includes and supports,
rather than rejects our kids.
Thank you for listening.
(Applause)
عندما كنت طفلة، عرفت بأني أملك قوىً خارقة.
هذا صحيح.
(ضحك)
ظننت بأني كنت مدهشةً جداً لأني استطعت أن أفهم
وأرتبط بمشاعر الأشخاص ذوي البشرة البنية،
مثل جدّي، المسلم المحافِظ.
كما أنني استطعت أن أتفهم والدتي الأفغانية، والدي الباكستاني،
لست متدينةً كثيراً لكنني هادئة، متحررة قليلاً.
وبالطبع، كنت أتفهم
وأرتبط بمشاعر الأشخاص البِيض.
الشعب النرويجي الأبيض اللون في بلدي.
أتعرفون، بِيضٌ أو سُمرٌ، مهما كان --
كنت أحبهم جميعاً.
فهمتهم جميعاً،
حتى لو أنهم لم يفهموا بعضهم دائماً،
كانوا جميعهم شعبي.
لكن والدي كان دائماً كثير القلق.
ظل يقول لي أنه رغم وجود التعليم الأفضل،
لن أحصل على مصافحة خفيفة.
وسأبقى أتعرض للتمييز في المعاملة، وفقاً لما يقوله.
وأن الطريقة الوحيدة لأكتسب فيها قبول الأشخاص البِيض
هي بأن أصبح مشهورة.
حسناً انتبهوا، جرت هذه المحادثة بيننا عندما كنت في السابعة من عمري.
إذن عندما كنت في السابعة قال لي:
"انظري، إما أن تدخلي مجال الرياضة، أو يجب أن يكون مجالك الموسيقا."
لم يكن يعرف شيئاً عن الرياضة --باركه الله-- لذا كان مجالي الموسيقا.
لهذا في سن السابعة من عمري، جمع كل ألعابي وكل الدمى،
ورماهم جميعهم بعيداً.
أعطاني عوضاً عنهم أورغ CASIO صغير ورديء و --
(ضحك)
أجل، ودروساً في الغناء.
وأجبرني بشكل أساسي أن أتمرن على الغناء ساعاتٍ وساعات كلّ يوم.
وبشكل سريع جداً، جعلني أؤدي فقراتٍ أمام جماهير أكبر وأكبر.
وأصبحت بشكل غريب واحدةً من وجوه
التعددية الثقافية في النروج.
شعرت بالكثير من الفخر بالطبع.
لأنه حتى الجرائد في تلك اللحظة
بدأت تكتب أشياء لطيفة عن الأشخاص السُّمر،
لذا استطعت أن أشعر أن قواي الخارقة تنمو.
وعندما أصبح عمري 12، كنت أمشي إلى المنزل عائدةً من المدرسة،
انعطفتُ قليلاً،
لأنني أردت أن أشتري حلواي المفضلة "salty feet" (الأقدام المملحة)
أحبهم بكل تأكيد.
في طريقي إلى المتجر،
كان هناك رجلُ أبيض كبير يحجب طريقي عند المدخل.
لذا حاولت أن أمشي من حوله، وحين فعلت ذلك أوقفَني
وكان يحدّق إلي،
بصق في وجهي وقال،
"ابتعدي عن طريقي
أيتها العاهرة الزنجية الصغيرة، أيتها العاهرة الباكستانية الصغيرة،
ارجعي إلى موطنك الذي أتيتِ منه."
كنت مرعوبةً جداً.
كنتُ أحدّقُ فيه.
خائفةً جداً أن أمسح بصاقه عن وجهي،
حتى أنه كان يختلط بدمعي.
أذكر أني نظرت حولي، متمنيةً في أية دقيقةٍ حينها
أن يأتي شخصٌ كبير ليرغم هذا الشخص على التوقف عن كلامه.
لكن بدلاً من ذلك، سارع الناس بتجاوزي والتظاهر بأنهم لا يرونني.
كنت مرتبكةً جداً لأنني كنت أفكر، حسناً،
"شعبي الأبيض، بربكم! أين هم؟ ما الذي يحدث؟
لماذا لا يأتون لإنقاذي؟؟"
إذن، دون الحاجة لقول ذلك، لم أشتري الحلوى.
صرتُ فقط أركض إلى المنزل أسرع ما يمكن.
ظننتُ أن كل شيء على ما يرام بالرغم من ذلك.
مع مرور الوقت، ببلوغي المزيد من النجاح،
بدأت أجدبُ إهانات الزنجين أيضاً في نهاية المطاف.
شعر بعض الرجال في مجتمع والديّ أنه من غير المقبول
ومن المخزي لامرأة أن تنخرط في الموسيقا
وأن تملك كل هذا الحضور في الإعلام.
وبشكل سريع جداً، بدأت أتعرض للكثير من الهجوم في حفلاتي الخاصة.
أذكر في واحدةٍ من الحفلات، كنت على خشبة المسرح، أميل إلى الجمهور
وكان آخر ما رأيته وجهاً أسمرَ شابّاً،
بعد ذلك عرفتُ أن شيئاً كيميائياً ما رُشِق في عيوني
وأذكر أني لم أستطع حقاً أن أرى وعيوني كانت تقطر
لكنني أكملت الغناء بكل الأحوال.
بُصِق في وجهي في شوارع أوسلو، هذه المرة من قبل رجال زنوج.
حتى أنهم حاولوا خطفي مرةُ من المرات.
تهديدات الموت كانت لا نهائية.
أذكرُ مرةً رجلاً ملتحياً أكبر، أوقفني في الشارع،
وقال: "السبب الذي يجعلني أكرهكِ بشدة
هو أنكِ تجعلين فتياتنا يظنون
أن بإمكانهم فعل أي شيء يريدونه."
حذّرني شخصٌ أصغر أن أنتبه لنفسي.
قال أن الموسيقا ليست إسلامية وهي مهنة العاهرات،
وبأنني إذا استمريت في ممارستها، سيغتصبني أحدهم
وسيُقطع بطني حتى لا تولد عاهرةٌ مثلي أبداً.
مجدداً، كنت مرتبكةً للغاية.
لم أستطع فهمَ ما يجري.
شعبي الأسمر بدأ يعاملني بهذا الأسلوب الآن -- لماذا؟
بدلاً من ربط العوالم، العالَمين معاً،
شعرت كأنني أسقط بين العالمين.
أفترض أن البصقة كانت بالنسبة لي نقطة ضعف.
لذا عندما أصبحت في السابعة عشر،
كانت تهديدات القتل لا تعد ولا تحصى، والإهانة أصبحت ثابتة.
أصبح الوضع سيئاً جداً، في ذلك الوقت أجلستني والدتي وقالت:
"انظري، لا يمكننا حمايتكِ بعد الآن، لا يمكننا إبقاؤكِ آمنةً بعد الآن،
لهذا يجب عليك أن تغادري."
فاشتريت تذكرة ذهاب فقط إلى لندن، حزمتُ أمتعتي وغادرت.
أكثر ما آلمَ قلبي آنذاك كان أنه لم يقل أيُّ أحدٍ شيئاً.
كان لي خروجُ علني جداً من النروج.
شعبي الأسمر، شعبي الأبيض -- لم يقل أحدٌ شيئاً.
لم يقل أحد "اصبري قليلاً، هذا خاطئ.
ادعموا هذه الفتاة، احموا هذه الفتاة، لأنها واحدةٌ منّا."
لم يقل أحدٌ ذلك..
شعرتُ بدلّ ذلك -- تعرفون، في المطار،
وعلى سير الحقائب تجدون مختلف الحقائب
يسيرون ذهاباً وإياباً،
ويبقى هناك الحقيبة الوحيدة في النهاية،
تلك التي لا يريدها أحد، تلك التي لا يأتي أحدٌ لالتقاطها.
شعرتُ مثل ذلك.
لم أكن لأشعر بمثل تلك الوحدة، لم أكن لأشعر بمثل ذلك الضياع.
بعد وصولي إلى لندن، أكملتُ أخيراً مسيرتي الموسيقية.
مكانٌ مختلف، لكن نفس القصة القديمة لسوء الحظ.
أذكر رسالةً وصلتني تقول بأنني سوف أٌقتَل
وبأن أنهُراً من الدماء ستجري
وبأنني سأتعرض للاغتصاب مراتٍ عديدة قبل موتي.
في هذه المرحلة، يجب أن أقول،
بأنني اعتدتُ حقاً على رسائل كتلك،
لكن ما جعل الأمر مختلفاً هو بدؤهم بتهديد عائلتي الآن.
لذا ومن جديد، حزمتُ أمتعتي، تركتُ الموسيقا وانتقلت إلى الولايات المتحدة الأميريكية.
لقد عانيت بما فيه الكفاية.
لم أشأ أن أضطر لفعل أي شيء بخصوص هذا بعد الآن.
ولم أرغب بالتأكيد أن أُقتَل لأجل شيء
لم يكن حلمي بالأصل -- كان رغبة والدي.
لذا ضِعتُ قليلاً.
شعرت بالانهيار.
لكنني قررتُ بأن ما أريد فعله
هو قضاء السنوات القادمة من عمري والتي لا أعرف عددها
في دعم الأشخاص الصغار
وبأن أحاول أن أكون هناك بطريقةٍ صغيرة ما،
بأية طريقةٍ أستطيعها.
بدأت التطوع لأجل منظمات متعددة
والتي تعمل مع المسلمين الصغار داخل أوروبا.
وما فاجأني أني وجدتُ
الكثير من هؤلاء الصغار يعانون ويتعذبون.
كانوا يواجهون الكثير من المشكلات مع ذويهم ومجتمعهم
الذين تبيّن أنهم مهتمون بشرفهم وسمعتهم
أكثر من سعادة وحياة أولادهم.
بدأت أشعر كأنني ربما لم أكن وحيدة، ربما لم أكن غريبة الأطوار.
ربما يوجد المزيد من شعبي في الأرجاء.
الشيء الذي لا يفهمه معظم الناس
هو أن الكثير منا يكبر في أوروبا
وليس حرّاً لأن يعيش على سجيته.
ليس مسموحاً لنا أن نكون كما نحن.
لسنا أحراراً لنتزوّج
أو لنكون في علاقاتٍ مع الأشخاص الذين نختارهم.
لا يمكننا حتى اختيار مهنتنا.
هذا هو النموذج في المنطقة المسلمة في أوروبا.
حتى في أكثر المجتمعات حريةً في العالم، لسنا أحراراً.
حيواتنا، أحلامنا، ومستقبلنا لا ينتمون لنا.
بل ينتمون لأهلينا ومجتمعنا.
اكتشفت قصصاً لا نهائية عن أشخاص صغار
وهم تائهون بالنسبة لنا جميعاً،
مخفيّون بالنسبة لنا جميعاً
لكنهم يعانون، ويعانون وحدهم.
الأطفال الذين نخسرهم تبعاً للزواج القسري، للعنف والإساءة بداعي الشرف.
أدركت في النهاية بعد عدة سنين من العمل مع هؤلاء الأشخاص الصغار،
بأنني لن أتمكن من الاستمرار في الهروب.
لا يمكنني أن أقضي بقية حياتي خائفةً ومختبئة
وبأنني سوف يتوجب علي أن أفعل شيئاً.
وأدركت أيضاً أن صمتي، صمتَنا،
يسمح لإساءةٍ كهذه بأن تستمر.
لذا قررت أني أريد أن أضع قوة طفولتي الخارقة في العمل
عبر محاولة إفهام الأطراف المختلفة من هذه القضية
ماهيّة أن تكون شخصاً شاباً عالقاً بين ذويكَ وبين بلدك.
لذا بدأت أنتج الأفلام، وبدأت أروي هذه القصص.
وأردت للناس أن يفهموا العواقب الوخيمة
لعدم أخذنا لهذه المشاكل على محمل الجد.
أول فيلم صنعته كان عن (باناز).
وهي فتاة كردية في السابعة عشر من عمرها تقيم في لندن.
كانت مطيعةً، تفعل كل ما يريده والداها.
حاولت أن تفعل كل شيء بشكل صحيح.
تزوّجت رجلاً اختاره أهلها لها،
على الرغم من أنه ضربها واغتصبها مراتٍ عدة.
وعندما حاولت الذهاب إلى عائلتها لطلب المساعدة، قالوا لها
"حسناً، عليكِ أن تعودي إليه وتكوني زوجةً أفضل."
لأنهم لم يرغبوا باحتواء ابنة مطلَّقة
لأن ذلك بالطبع سيجلب لهم العار.
لقد ضُربَت بشدة لدرجة أن أذنيها كانتا تنزفان،
وعندما تركته أخيراً ووجدت شاباً آخر اختارته بنفسها
ووقعت في حبه،
اكتشف ذلك مجتمعها وعائلتها
واختفت.
وُجدت بعد ثلاثة أشهر.
كانت معبئَةً في حقيبة سفر ومدفونة تحت المنزل.
كانت قد خُنقَت، ضُربَت حتى الموت
من قبل ثلاثة رجال، ثلاثة أقارب، بأمرٍ من والدها وعمها.
ما يزيد المأساة في قصة باناز
هي أنها ذهبت إلى الشرطة في إنكلترا خمس مرات طالبةً المساعدة منهم،
أخبرتهم بأن عائلتها ستقتلها.
لم يصدقها رجال الشرطة لذا لم يفعلوا شيئاً.
والمشكلة في هذا
ليست فقط في أن الكثير من أولادنا يواجهون هذه المشاكل
ضمن عوائلهم ومجتمعات عوائلهم،
بل أنهم يتعرضون أيضاً لسوء الفهم
واللا مبالاة في البلاد التي يكبرون فيها.
عندما تخونهم عائلاتهم، يلجؤون إلى البقية منا،
وعندما لا نفهمهم،
نفقدهم.
الكثير من الناس قالوا لي أثناء صنع الفيلم،
"حسناً، دييا، هذا فقط تراثهم،
هذا فقط ما يفعله أولئك الأشخاص لأطفالهم
ولا يمكننا فعلياً أن نتدخل."
يمكنني أن أؤكد لكم، أن تكون مقتولاً هذا ليس بتراثنا.
أتعرفون؟
وبالطبع، الأشخاص الذين يشبهونني،
نساء شابات ينحدرون من بيئات كقصتي،
يجب أن يستحقوا نفس الحقوق، نفس الحمايات
مثلهم مثل أي شخص آخر في البلاد، لم لا؟!
لذا في فيلمي القادم، أردت أن أحاول وأفهم
سبب انجرار بعض الأطفال المسلمين الصغار في أوروبا
نحو التطرف والعنف.
لكن مع هكذا موضوع،
أدركت أيضاً أنني سوف أضطر لمواجهة أسوأ مخاوفي:
الرجال السُّمر الملتحيون.
رجالٌ مشابهون للذين طاردوني في معظم سنين حياتي.
رجال كنت أخاف منهم معظم حياتي.
رجالٌ أيضاً بقيت أبغضهم،
لسنوات عديدة وعديدة.
لذا قضيت السنتين التاليتين في مقابلة إرهابيين محكومين،
جهاديينَ ومتطرفين سابقين.
ما كنت أعلمه بالأصل، ما كان واضحاً جداً بالأصل،
أن الدين، السياسة، نظرية أوروبا الاستعمارية،
فشل سياسة الغرب في السنوات الأخيرة أيضاً،
كلهم كانوا جزءاً من الصورة،
لكنّ ما كان يهمني في البحث هو ما يتعلق بالإنسانية،
الأسباب الشخصية
لأنْ يكون بعض شبابنا الصغار عرضةً لمجموعات كهذه.
وما فاجأني حقاً أني وجدتُ أناساً مجروحين.
بدلاً من الوحوش التي كنت أبحث عنها،
التي كنت آملُ أن أجدها --
بصراحة مطلقة لأنها كانت ستكون مناسبة لموضوعي--
وجدتُ أشخاصاً محطَّمين.
تماماً مثل باناز.
وجدت أن هؤلاء الرجال الصغار ممزقون
بسبب المحاولة في ملء الفجوة
بين عوائلهم والبلاد التي ولدوا فيها.
وما عرفته أيضاً هو أن المجموعات المتطرفة، المجموعات الإرهابية،
تستغل مشاعر شعبنا الصغار
وتوجهها --بسخرية-- توجهها نحو العنف.
"انضمي إلينا،" قالوا لي ذلك..
"ارفضي كلاً من عائلتك وبلدك
لأنهم رفضوكِ.
بالنسبة لعائلتك، شرفهم أكثر أهميةً منكِ
وبالنسبة لبلدك،
النرويجي الحقيقي، البريطاني أو الفرنسي هو دائماً شخص أبيض وأنت لست كذلك أبداً."
إنهم أيضاً يعِدُون الشبان بالأشياء التي يحتاجونها:
الأهمية، البطولة، الحس بالانتماء والهدف من الوجود،
مجتمع يحبهم ويتقبلهم.
يجعلون من الضعيف هيئةَ القوي.
اللا مرئي والصامت يصبح أخيراً مرئياً ومسموعاً.
هذا ما يفعلونه لشبابنا.
لماذا تفعل هذه المجموعات فعلها لشبابنا وليس لنا نحن؟
القصة هي،
أنني لست أحاول تبرير
أو إعطاء عذر للعنف.
ما أحاول قوله أنه علينا أن نفهم
سبب انجذاب بعض الشباب لهذا الشيء.
كما أنني أريد أن أريكم، في الحقيقة --
هذه صور طفولة بعض الشباب في الفيلم.
ما صدمني حقاً هو أن الكثير الكثيرمنهم --
لم أكن أبداً لأتوقع ذلك --
لكن الكثير منهم كان لديهم آباء غائبون أو سيئون.
وبعضٌ من هؤلاء الشباب
آلَ بهم الوضع إلى البحث عن أشكال لآباء مهتمين وعاطفيين
ضمن هذه المجموعات المتطرفة.
وجدت أيضاً رجالاً جعلهم العنف العنصري وحوشاً،
ولكنهم أوجدوا طريقةً لإيقاف الشعور وكأنهم ضحايا
عبر كونهم هم المعنِّفون أنفسهم.
في الحقيقة اكتشفت عندها شيئاً أرعبني.
وجدت نفس المشاعر التي شعرت بها عندما هربت من النرويج وعمري 17.
نفس التخبّط، نفس الألم،
نفس الشعور بالتعرض للخيانة
وعدم الانتماء لأي أحد.
نفس الشعور بالضياع والتمزق بين الثقافات.
بما أنني قلت ذلك، أنا لم أختر الدمار،
اخترت أن ألتقط الكاميرا بدل السلاح.
والسبب الذي دفعني إلى ذلك هو قوتي الخارقة،
استطعت أن أرى أن الجواب هو التفاهم، بدلاً من العنف.
رؤية البشر
بكل فضائلهم وعيوبهم
بدلاً من إكمال التشويه والسخرية:
نحن وهُم، الأشرار والضحايا.
توصلت أخيراً لاصطلاح الحقيقة
أن ثقافتيّ الاثنتان لم يكن واجباً عليهما التعارض في الاتجاه
لكن عوضاً عن ذلك أصبحتا فراغاً وجدت فيه صوتي الخاص.
توقفت عن الشعور بأنه يجب علي اختيارٍ طرف معين للتأييد،
لكن ذلك أخذ الكثير الكثير من السنوات.
هناك الكثير من شبابنا اليوم
الذين يعانون من ذات المشاكل،
ويعانون منها لوحدهم.
وهذا يتركهم مفتوحين كالجروح.
بالنسبة للبعض، يصبح منظورالإسلام المتطرف
هو العدوى التي تفتك وتقيّح في هذه الجروح المفتوحة.
هناك مثلٌ أفريقي يقول:
"إذا لم يُطلَق الشباب إلى القرية،
سوف يحرقونها ليشعروا بدفئها فقط."
أرغب في أن أسأل --
الأهالي المسلمين والمجتمع المسلم،
هل ستحبون أطفالكم وتهتمون لأجلهم
دون إجبارهم على ملائمة توقعاتكم؟
هل يمكنكم اختيارهم بدلاً من اختيار الشرف؟
هل يمكنكم تفهّم غضبهم وانفرادهم
عندما تفضّلون شرفكم على سعادتهم؟
هل يمكنكم أن تكونوا أصدقاء لأطفالكم
كي يثقوا بكم
ويرغبوا في مشاركة تجاربهم معكم،
فضلاً عن وجوب البحث عن ذلك في مكانٍ آخر؟
ولشبابنا الصغار المفتونين بالتطرف،
هل يمكنكم أن تعترفوا أن غضبكم موقَدٌ بالألم؟
هل ستجدون القوة لمقاومة أولئك الرجال الكبار المنتقدين
الذين يريدون استعمال دمائكم لمصالحهم الخاصة؟
هل بإمكانكم إيجاد طريقة للعيش؟
هل يمكنكم أن تروا أن الانتقام الجميل
لكم هو أن تعيشوا حياةً سعيدة، كاملة وحرة؟
حياةً معرَّفة بكم لا بأي أحدٍ آخر.
لماذا تريدون أن تصبحوا طفلاً مسلماً ميتاً آخر؟
وللبقية منا أسأل، متى سنبدأ في الاستماع إلى شبابنا؟
كيف يمكننا أن ندعمهم
في إعادة توجيه ألمهم نحو شيْ بنّاء؟
يعتقدون بأننا لا نحبهم.
يعتقدون بأننا لا نكترث لما يحدث معهم.
يعتقدون بأننا لا نتقبلهم.
هل بإمكاننا إيجاد طريقة ما لنجعلهم يشعرون بشيء مختلف؟
ما الذي سيكلفنا لنراهم ونلاحظهم
قبل أن يصبحوا إما ضحايا أو مرتكبين للعنف؟
هل يمكننا أن نجعل أنفسنا مهتمين بهم ونستوعبهم ليكونوا لنا ومعنا؟
وألا نكون فقط غاضبين فقط عندما يشبهنا ضحايا العنف؟
هل بإمكاننا إيجاد طريقة لرفض الكراهية ومعالجة الانقسامات بيننا؟
المشكلة أننا غير قادرون على التخلي عن بعضنا أو عن أولادنا،
حتى لو أنهم تخلوا عنّا.
نحن معاً جميعاً في هذه المشكلة.
ومع مرور الزمن، لن ينجح الانتقام والعنف في وجه المتطرفين.
يريدنا الإرهابيون أن نجتمع في منازلنا غارقين بالخوف،
مغلقين أبوابنا وقلوبنا.
يريدوننا أن نشق المزيد من الجروح في مجتمعاتنا
لكي يستخدموها في نشر عدواهم بشكل أوسع.
يريدوننا أن نصبح مثلهم:
متعصبين، كارهين، وقساة.
في اليوم التالي لهجمات باريس،
أرسلت صديقةٌ لي هذه الصورة لطفلتها.
هذه فتاة بيضاء وفتاة عربية.
وهما صديقتان محببتان.
هذه الصورة هي نقطة ضعف للمتطرفين.
هاتان الطفلتان الصغيرتان بقوتيهما الخارقة
تُظهران السبيل المتقدم
نحو مجتمع نحتاج لبنائه معاً،
مجتمع يحتوي ويدعم،
بدلاً من أن يرفض أطفالنا.
شكراً لاستماعكم.
(تصفيق)
Όταν ήμουν μικρή, ήξερα ότι είχα υπερδυνάμεις.
Σωστά ακούσατε.
(Γέλια)
Πίστευα ότι ήμουνα καταπληκτική γιατί κατανοούσα και ταυτιζόμουν
με τους μελαμψούς ανθρώπους,
όπως ο παππούς μου, ένας συντηρητικός μουσουλμάνος.
Επίσης καταλάβαινα την Αφγανή μητέρα μου, τον Πακιστανό πατέρα μου,
που δεν ήταν τόσο θρήσκος, αλλά ήταν πράος και φιλελεύθερος.
Και φυσικά καταλάβαινα
και ταυτιζόμουν με τα αισθήματα των λευκών,
των λευκών Νορβηγών της χώρας μου.
Λευκοί, μελαμψοί, ό,τι και να ήταν, τους αγαπούσα όλους.
Τους καταλάβαινα όλους,
έστω κι αν δεν καταλαβαινόντουσαν πάντα μεταξύ τους,
ήταν όλοι δικοί μου άνθρωποι.
Ωστόσο ο πατέρας μου ανησυχούσε πάντα.
Συνήθιζε να λέει ότι ακόμα και με την καλύτερη μόρφωση
δε θα αποκτούσα όσα μου άξιζαν.
Θα αντιμετώπιζα ρατσισμό, αυτό πίστευε.
Και ότι η μόνη περίπτωση να με δεκτούν οι λευκοί
θα ήταν να γινόμουν διάσημη.
Και προσέξτε,
είχε αυτή τη συνομιλία μαζί μου όταν ήμουνα επτά χρονών.
Οπότε στην ηλικία των επτά χρόνων,
μου είπε: «Κοίτα, πρέπει να διαλέξεις τον αθλητισμό ή τη μουσική».
Δεν ήξερε τίποτα για τα αθλητικά ο καημενούλης, άρα θα ήταν η μουσική.
Οπότε στα επτά μου χρόνια, μάζεψε όλα τα παιχνίδια μου, τις κούκλες μου,
και τα πέταξε.
Για αντάλλαγμα μου έδωσε ενα απαίσιο ηλεκτρικό πιάνο Casio -
(Γέλια)
μάλιστα, και μαθήματα φωνητικής.
Και μετά με ανάγκασε να εξασκούμαι για πολλές ώρες κάθε μέρα.
Πολύ σύντομα άρχισε να με βάζει να τραγουδάω σε όλο και μεγαλύτερο κοινό,
και το περίεργο ήταν που έγινα κάτι σαν υπόδειγμα
για την πολυπολιτισμικότητα στη Νορβηγία.
Και φυσικά ένοιωθα πολύ περήφανη.
Γιατί ακόμα και οι εφημερίδες
άρχισαν να γράφουν καλά σχόλια για τους μελαμψούς ανθρώπους,
οπότε ένοιωθα ότι οι υπερδυνάμεις μου αυξάνονταν.
Όταν ήμουνα 12 χρονών γύρναγα από το σχολείο
και έκανα μια παράκαμψη
για να αγοράσω τις αγαπημένες μου καραμέλες, τα «αλμυρά πόδια»,
τις οποίες λατρεύω!
Όταν πήγα να μπω στο κατάστημα,
υπήρχε ένας λευκός άντρας στην πόρτα που με εμπόδιζε να μπω.
Προσπάθησα να πάω γύρω του, αλλά εκείνος με σταμάτησε,
και με κοίταγε επίμονα,
μετά έφτυσε στο πρόσωπό μου και είπε:
«Φύγε από μπροστά μου, μικρή μαύρη σκύλα,
μικρή παλιοπακιστανή σκύλα, γύρνα από κει που ήρθες».
Αναστατώθηκα.
Τον κοίταγα.
Ήμουν τόσο τρομοκρατημένη που δε σκούπισα καν το σάλιο,
που έσμιγε με τα δάκρυά μου.
Θυμάμαι κοίταξα γύρω μου,
ελπίζοντας ότι κάποιος ενήλικας θα ερχόταν να σταματήσει αυτόν τον τύπο.
Ωστόσο οι άνθρωποι πέρναγαν από δίπλα μου βιαστικά, κάνοντας ότι δε με έβλεπαν.
Μπερδεύτηκα, γιατί σκεφτόμουν:
«Λευκοί μου, πού είστε; Τι συμβαίνει;
Γιατί δεν έρχεστε να με σώσετε;»
Και φυσικά εννοείται ότι δεν αγόρασα τις καραμέλες.
Έτρεξα όσο πιο γρήγορα μπορούσα στο σπίτι μου.
Όλα είναι καλά, σκέφτηκα.
Όσο πέρναγε ο καιρός γινόμουνα όλο και πιο πετυχημένη,
και με τον καιρό άρχισαν να με ενοχλούν και οι μελαμψοί άνθρωποι.
Κάποιοι άντρες στην κοινότητα των γονιών μου
πίστευαν ότι ήταν απαράδεκτο και ατιμωτικό να ασχολείται μια γυναίκα με τη μουσική
και να εμφανίζεται τόσο συχνά στα μέσα ενημέρωσης.
Σύντομα λοιπόν άρχισαν να μου επιτίθενται στις συναυλίες μου.
Θυμάμαι σε μία από αυτές ήμουνα στη σκηνή και έσκυψα προς το ακροατήριο,
και το τελευταίο που είδα ήταν ένα νεαρό μελαμψό πρόσωπο,
και τότε κατάλαβα ότι μου είχαν ρίξει κάποια χημική ουσία στα μάτια
και θυμάμαι ότι δεν έβλεπα και τα μάτια μου δάκρυζαν,
αλλά συνέχισα να τραγουδάω.
Με έφτυσαν στον δρόμο, στο Όσλο, αυτή τη φορά μελαμψοί άντρες.
Κάποια στιγμή επιχείρησαν και να με απαγάγουν.
Πήρα άπειρες απειλές θανάτου.
Θυμάμαι μια φορά ένας ηλικιωμένος με γενειάδα με σταμάτησε στον δρόμο
και μου είπε: «Ο λόγος που σε μισώ τόσο πολύ
είναι γιατί κάνεις τις κόρες μας
να νομίζουν ότι μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν».
Κάποιος νεαρός με προειδοποίησε να προσέχω,
είπε ότι η μουσική είναι αντι-ισλαμική και δουλειά για πόρνες,
αν συνέχιζα θα με βίαζαν και θα με ξεκοίλιαζαν,
για να μη γεννηθεί και άλλη πόρνη όπως εγώ.
Και πάλι ένοιωσα μπερδεμένη, δεν καταλάβαινα το τι γινόταν.
Οι μελαμψοί μου είχαν αρχίσει να μου φέρονται έτσι - γιατί;
Αντί να κτίζω γέφυρες ανάμεσα στους δύο κόσμους μου,
ένοιωθα ότι βυθιζόμουν ανάμεσά τους.
Μάλλον για μένα το σάλιο ήταν ο κρυπτονίτης μου.
Όταν λοιπόν έφτασα στην ηλικία των 17,
οι απειλές θανάτου ήταν άπειρες, και οι ενοχλήσεις συνεχείς.
Όταν φτάσαμε στο απροχώρητο, η μητέρα μου μού είπε:
«Κοίτα, δε μπορούμε πια να σε προστατέψουμε,
πρέπει να φύγεις».
Αγόρασα ένα εισιτήριο χωρίς επιστροφή για το Λονδίνο, πακέταρα και έφυγα.
Η μεγαλύτερή μου απογοήτευση ήταν που κανείς δεν αντέδρασε.
Η αναχώρησή μου από τη Νορβηγία ήταν πολύ δημόσιο γεγονός.
Κανείς δε μίλησε, ούτε οι μελαμψοί μου, ούτε οι λευκοί μου.
Κανείς δεν είπε: «Για περιμένετε, αυτό που γίνεται είναι λάθος.
Αυτό το κορίτσι είναι δικό μας, ας το υποστηρίξουμε, ας το προστατέψουμε».
Κανείς δεν το είπε αυτό.
Ένοιωσα... ξέρετε, όπως στο αεροδρόμιο,
στον ιμάντα των αποσκευών όπου υπάρχουν διάφορες βαλίτσες
που γυρνάνε γύρω-γύρω,
και πάντα υπάρχει μια βαλίτσα που περισσεύει,
που κανείς δε θέλει, που κανείς δεν έρχεται να την πάρει.
Έτσι ένοιωθα.
Ποτέ δεν είχα νοιώσει τόσο μόνη, ποτέ δεν είχα νοιώσει τόσο χαμένη.
Όταν λοιπόν ήρθα στο Λονδίνο, συνέχισα τη μουσική μου καρριέρα.
Διαφορετικό μέρος, αλλά δυστυχώς η ίδια ιστορία.
Θυμάμαι ένα μήνυμα που έλαβα, έλεγε ότι θα με σκότωναν
και ποτάμια από αίμα θα έρρεαν
και ότι θα με βίαζαν πολλές φορές πριν πεθάνω.
Σε αυτό το σημείο, ομολογώ ότι είχα συνηθίσει σε τέτοια μηνύματα,
αλλά αυτή τη φορά είχαν αρχίσει να απειλούν και την οικογένειά μου.
Οπότε ξαναπακέταρα, παράτησα τη μουσική, και μετακόμισα στις ΗΠΑ.
Δεν άντεχα άλλο, δεν ήθελα να το συνεχίσω πια αυτό.
Και φυσικά δεν ήθελα να με σκοτώσουν για κάτι
που δεν ήταν καν δικό μου όνειρο, αλλά μια επιλογή του πατέρα μου.
Έχασα τον δρόμο μου.
Κατέρρευσα.
Αλλά αποφάσισα ότι αυτό που ήθελα να κάνω
ήταν να περάσω τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής μου
στηρίζοντας νεαρά άτομα
και να τα στηρίζω, με κάποιο ασήμαντο έστω τρόπο,
να τους προσφέρω ό,τι μπορούσα.
Άρχισα τον εθελοντισμό σε διάφορους οργανισμούς
που στήριζαν νεαρούς μουσουλμάνους στην Ευρώπη.
Και προς έκπληξή μου, αυτό που κατάλαβα
ήταν ότι πολλά από αυτά τα παιδιά υπέφεραν και ταλαιπωρούνταν.
Είχαν τόσα προβλήματα με τις οικογένειες και τις κοινότητές τους
που νοιαζόντουσαν περισσότερο για την τιμή τους και την υπόληψή τους
παρά για την ευτυχία και τη ζωή των ίδιων των παιδιών τους.
Άρχισα να νοιώθω ότι ίσως να μην ήμουν τόσο μόνη,
ίσως να μην ήμουν τόσο παράξενη.
Ίσως να υπάρχουν κι άλλοι σαν εμένα στον κόσμο.
Αυτό που οι περισσότεροι δεν καταλαβαίνουν
είναι το ότι είμαστε πάρα πολλοί και μεγαλώνουμε στην Ευρώπη,
αλλά δεν είμαστε ελεύθεροι να είμαστε ο εαυτός μας.
Δε μας επιτρέπουν να είμαστε αυτοί που είμαστε.
Δεν είμαστε ελεύθεροι να παντρευτούμε
ή να κάνουμε μια σχέση με τα άτομα που θα επιλέγαμε.
Δε μπορούμε να επιλέξουμε καν καριέρα.
Αυτό συμβαίνει σε όλες τις περιοχές της Ευρώπης όπου ζουν μουσουλμάνοι.
Ακόμα και στις πιο ελεύθερες κοινωνίες στον κόσμο, εμείς δεν είμαστε ελεύθεροι.
Οι ζωές μας, τα όνειρά μας, το μέλλον μας, δε μας ανήκουν,
ανήκουν στους γονείς μας και στις κοινότητές τους.
Άκουσα πολλές ιστορίες νεαρών ατόμων
που ζουν στην αφάνεια,
που δε μας απασχολούν,
αλλά που υποφέρουν, και υποφέρουν μόνα.
Τα εξαναγκάζουν να παντρευτούν,
τα βασανίζουν και τα κακοποιούν στο όνομα της τιμής της οικογένειας.
Τελικά κατάλαβα, αφού δούλεψα για πολλά χρόνια με αυτά τα παιδιά,
ότι δεν μπορούσα να συνεχίσω να τρέχω.
Δεν μπορούσα να περάσω την υπόλοιπη ζωή μου τρομαγμένη και κρυμένη
και ότι θα έπρεπε να κάνω κάτι.
Κατάλαβα επίσης ότι η σιωπή μου, η σιωπή μας,
επιτρέπει σε αυτή την κακοποίηση να συνεχίζεται.
Έτσι αποφάσισα να χρησιμοποιήσω τις υπερδυνάμεις των παιδικών μου χρόνων
για να κάνω τα εμπλεκόμενα μέρη να καταλάβουν
πώς είναι η ζωή αυτών των παιδιών
που είναι παγιδευμένα μεταξύ της οικογένειας και της χώρας τους.
Άρχισα λοιπόν να κάνω ταινίες και να λέω αυτές τις ιστορίες.
Ήθελα επίσης να καταλάβει ο κόσμος πόσο καταστροφικές θα είναι οι συνέπειες
αν δεν πάρουμε σοβαρά αυτά τα προβλήματα.
Η πρώτη ταινία μίλαγε για την Μπανάζ.
Ήταν μια 17χρονη Κούρδη στο Λονδίνο.
Ήταν υπάκουη, έκανε ό,τι της έλεγαν οι γονείς της.
Προσπαθούσε να τα κάνει όλα σωστά.
Παντρεύτηκε το παιδί που διάλεξαν οι γονείς της,
παρόλο που τη χτύπαγε και τη βίαζε συνεχώς.
Όταν ζήτησε τη βοήθεια της οικογένειάς της, της είπαν:
«Γύρνα πίσω και προσπάθησε να είσαι καλύτερη σύζυγος».
Επειδή δεν ήθελαν να έχουν χωρισμένη κόρη στο ιστορικό τους
για να μην ατιμαστεί η οικογένεια.
Τη χτύπαγε τόσο βίαια που τα αυτιά της αιμορραγούσαν.
Και όταν επιτέλους έφυγε,
και βρήκε κάποιον που αυτή επέλεξε και αυτή ερωτεύτηκε,
η κοινότητα και η οικογένεια το έμαθαν
και η κοπέλα εξαφανίστηκε.
Τη βρήκαν τρεις μήνες αργότερα.
Την είχαν βάλει σε μια βαλίτσα και την είχαν θάψει κάτω από το σπίτι.
Την είχαν στραγγαλίσει, την είχαν κακοποιήσει μέχρι θανάτου.
Το έκαναν τρεις άντρες, τρία ξαδέρφια της, με εντολή του πατέρα και του θείου της.
Η επιπρόσθετη τραγωδία στην ιστορία της Μπανάζ
ήταν ότι είχε πάει στην αστυνομία στην Αγγλία, πέντε φορές ζητώντας βοήθεια,
και τους είχε πει ότι η οικογένειά της θα τη σκότωνε.
Η αστυνομία δεν την πίστεψε και δεν έκαναν τίποτα.
Και το πρόβλημα με αυτό
δεν είναι μόνο ότι πολλά από τα παιδιά μας αντιμετωπίζουν αυτά τα προβλήματα
μέσα στην οικογένεια και στην κοινότητα,
αλλά συναντούν και έλλειψη κατανόησης,
και αδιαφορία στις χώρες όπου μεγάλωσαν.
Όταν τους προδίδουν οι οικογένειές τους, στρέφονται σε όλους εμάς,
και όταν κι εμείς δεν καταλαβαίνουμε,
τα χάνουμε αυτά τα παιδιά.
Όσο έκανα αυτή την ταινία, πολύς κόσμος μου έλεγε:
«Ντία, αυτή είναι απλώς η κουλτούρα τους, αυτά κάνουν στα παιδιά τους,
και δε μπορούμε να επέμβουμε».
Σας διαβεβαιώ ότι η δολοφονία δεν είναι στην κουλτούρα μου.
Και άτομα με εμφάνιση σαν τη δική μου, νεαρές γυναίκες με ρίζες σαν τις δικές μου
θα έπρεπε να έχουν τα ίδια δικαιώματα, την ίδια προστασία
όπως όλοι οι άλλοι στη χώρα μας, γιατί να είναι αλλιώς;
Στην επόμενη μου ταινία ήθελα να προσπαθήσω να καταλάβω
γιατί μερικοί νεαροί μουσουλμάνοι στην Ευρώπη
γίνονται βίαιοι και εξτρεμιστές.
Αυτό το θέμα θα με ανάγκαζε να έρθω αντιμέτωπη
με τον χειρότερό μου φόβο: τους μελαμψούς άνδρες με γενειάδα.
Παρόμοιους με εκείνους που με κυνηγούσαν σε όλη σχεδόν τη ζωή μου.
Άνδρες που φοβόμουνα σε όλη σχεδόν τη ζωή μου.
Άνδρες που αντιπαθούσα πολύ βαθιά, για πάρα πολλά χρόνια.
Τα επόμενα δύο χρόνια πήρα συνεντεύξεις από καταδικασμένους τρομοκράτες,
τζιχαντιστές και πρώην εξτρεμιστές.
Αυτό που ήξερα ήδη, το προφανές,
ήταν ότι η θρησκεία, η πολιτική,
τα κατάλοιπα της Ευρωπαϊκής αποικιοκρατίας,
επίσης οι πρόσφατες αποτυχίες της δυτικής εξωτερικής πολιτικής,
όλα αυτά έπαιζαν κάποιο ρόλο.
Αυτό που ήθελα να μάθω πιο πολύ
ήταν οι ανθρώπινοι και προσωπικοί λόγοι
που κάνουν κάποια από τα παιδιά πιο τρωτά σε αυτή τη στρατολόγηση.
Αυτό που με εξέπληξε ήταν που συνάντησα πληγωμένους ανθρώπους.
Αντί για τα τέρατα που έψαχνα,
που ήλπιζα να βρώ γιατί αυτό θα με ικανοποιούσε,
συνάντησα πληγωμένα άτομα.
Όπως ακριβώς η Μπανάζ,
έτσι και αυτοί οι νεαροί άντρες ήταν μοιρασμένοι στα δύο,
προσπαθώντας να γεφυρώσουν το χάσμα
μεταξύ της οικογένειάς τους και της χώρας που είχαν γεννηθεί.
Έμαθα ακόμα ότι οι ομάδες εξτρεμιστών, οι ομάδες τρομοκρατών,
εκμεταλλεύονται αυτή την ψυχολογική κατάσταση των νέων
και την κατευθύνουν, με κυνικό τρόπο, προς τη βία.
«Ελάτε σε μας», τους λένε.
«Απορρίψτε και τις δύο πλευρές, την οικογένεια και τη χώρα σας
γιατί και αυτές σας απορρίπτουν.
Για την οικογένειά σας, η τιμή αξίζει περισσότερο από σας.
Όσο για τη χώρα σας,
ένας πραγματικός Νορβηγός, Άγγλος ή Γάλλος είναι πάντα λευκός, και εσείς ποτέ».
Υπόσχονται στους νέους μας αυτά που αποζητούν:
να νοιώσουν σημαντικοί, γενναίοι, να ανήκουν κάπου και να έχουν σκοπό,
σε μια κοινότητα που τους αγαπάει και τους αποδέχεται.
Κάνουν τους αδύναμους να νοιώσουν δυνατοί.
Ήταν αόρατοι και χωρίς φωνή και πλέον αποκτούν υπόσταση.
Αυτό κάνουν στους νέους μας.
Γιατί εκείνοι το κάνουν κι εμείς όχι;
Βασικά, δεν αποδέχομαι και δε δικαιολογώ τη χρήση βίας.
Αυτό που θέλω να πώ είναι ότι πρέπει να καταλάβουμε
γιατί αυτό τραβάει τα νέα παιδιά.
Θέλω να σας δείξω...
αυτές είναι παιδικές φωτογραφίες κάποιων από τους άντρες στην ταινία.
Αυτό που με εντυπωσίασε είναι που τόσοι πολλοί από αυτούς,
-και αυτό δεν το περίμενα-
αλλά για πολλούς ο πατέρας ήταν απών ή βάναυσος.
Και πολλοί από αυτούς τους νεαρούς άνδρες
βρήκαν φροντίδα και συμπόνοια σε πατρικά πρότυπα
που συνάντησαν μέσα στις εξτρεμιστικές οργανώσεις.
Συνάντησα επίσης άνδρες που είχαν πέσει θύματα ρατσιστικής βίας,
και βρήκαν τρόπο να μη νοιώθουν πια σαν θύματα:
έγιναν οι ίδιοι βίαιοι.
Επιπλέον, συνάντησα κάτι απροσδόκητο που αναγνώρισα με φρίκη.
Συνάντησα αισθήματα ίδια με τα δικά μου όταν έφευγα από τη Νορβηγία στα 17 μου.
Η ίδια σύγχυση, η ίδια λύπη,
το ίδιο αίσθημα ότι με είχαν προδώσει
και ότι δεν ανήκα σε κανέναν.
Το ίδιο αίσθημα ότι είχα χαθεί, είχα μοιραστεί ανάμεσα σε δύο κουλτούρες.
Παρ' όλα αυτά, δεν επέλεξα την καταστροφή,
επέλεξα να πάρω μια κάμερα και όχι ένα όπλο.
Και ο λόγος που το έκανα αυτό ήταν γιατί με τις υπερδυνάμεις μου
είχα καταλάβει ότι η λύση ήταν η κατανόηση και όχι η βία.
Να βλέπουμε τους ανθρώπους
με τις αρετές και τα ελαττώματά τους
αντί να διαιωνίζουμε στερεότυπα:
εμείς και οι άλλοι, οι κακοί και τα θύματα.
Συμφιλιώθηκα επίσης με το γεγονός
ότι οι δύο κουλτούρες μου δεν ήταν κατ' ανάγκη σε πορεία σύγκρουσης
αλλά έγιναν ο χώρος όπου βρήκα τη δική μου φωνή.
Σταμάτησα να νοιώθω ότι έπρεπε να διαλέξω μια πλευρά,
και μου πήρε πολλά πολλά χρόνια για να το καταλάβω.
Πολλά από τα νεαρά παιδιά μας σήμερα βασανίζονται για τους ίδιους λόγους,
και αγωνίζονται μόνα.
Και αυτό τα αφήνει τρωτά και ευάλωτα σαν ανοικτή πληγή.
Για μερικούς η κοσμοθεωρία του ριζοσπαστικού ισλάμ
γίνεται η μόλυνση που φουντώνει την πληγή.
Ένα Αφρικανικό γνωμικό λέει:
«Αν οι νέοι δε μυηθούν στο χωριό,
θα του βάλουν φωτιά για να νοιώσουν τη ζεστασιά του».
Θα ήθελα να ζητήσω από τους μουσουλμάνους γονείς
και τις κοινότητές τους,
μπορείτε να αγαπάτε και να νοιάζεστε για τα παιδιά σας
χωρίς να τα αναγκάζετε να ικανοποιήσουν τις προσδοκίες σας;
Μπορείτε να επιλέξετε τα παιδιά σας, αντί την τιμή σας;
Μπορείτε να καταλάβετε γιατί είναι θυμωμένα και αποξενωμένα
όταν εσείς βάζετε την τιμή σας πάνω από την ευτυχία τους;
Μπορείτε να γίνετε φίλοι με το παιδί σας
ώστε να σας έχει εμπιστοσύνη,
να θέλει να μοιράζεται μαζί σας τις εμπειρίες του,
αντί να ψάχνει να το βρει αλλού;
Και για τα παιδιά που επηρεάζονται από τον εξτρεμισμό:
Μπορείτε να δεχτείτε ότι ο θυμός σας προέρχεται από τον πόνο σας;
Θα βρείτε τη δύναμη να αντισταθείτε στους κυνικούς γέρους
που θέλουν να χρησιμοποιήσουν το αίμα σας για το δικό τους κέρδος;
Μπορείτε να βρείτε έναν δικό σας τρόπο να ζείτε;
Αναγνωρίζετε ότι η καλύτερη εκδίκηση
είναι να ζήσετε μια ευτυχισμένη, γεμάτη και ελεύθερη ζωή;
Μια ζωή που θα ελέγχετε εσείς και κανείς άλλος;
Γιατί να θέλετε να γίνετε άλλος ένας νεκρός νεαρός μουσουλμάνος;
Και για τους υπόλοιπους από μας, πότε θα αρχίσουμε ν' ακούμε τους νέους μας;
Πώς θα τους καθοδηγήσουμε
να διοχετεύσουν τον πόνο τους σε κάτι πιο εποικοδομητικό;
Πιστεύουν ότι δε μας αρέσουν.
Πιστεύουν ότι δε μας ενδιαφέρει η μοίρα τους.
Πιστεύουν ότι δεν τους δεχόμαστε.
Μπορούμε να βρούμε κάποιο τρόπο να τους αλλάξουμε γνώμη;
Πώς θα καταφέρουμε να τους δούμε και να τους προσέξουμε
πριν γίνουν είτε δράστες είτε θύματα βίας;
Μπορούμε να νοιαζόμαστε και να τους θεωρούμε δικούς μας;
Να μην περιοριστούμε στο να εξοργιζόμαστε όταν τα θύματα βίας μας μοιάζουν;
Μπορούμε να απορρίψουμε το μίσος και να γεφυρώσουμε το χάσμα μεταξύ μας;
Δεν έχουμε την πολυτέλεια να παρατήσουμε ούτε ο ένας τον άλλον ούτε τα παιδιά μας,
ακόμα και αν αυτά μας έχουν παρατήσει.
Είμαστε ενωμένοι σε αυτό.
Και μακροπρόθεσμα, η εκδίκηση και η βία δε θα μετρήσουν υπέρ των εξτρεμιστών.
Οι τρομοκράτες μας θέλουν κρυμμένους στα σπίτια μας από φόβο,
κλείνοντας τις πόρτες και τις καρδιές μας.
Θέλουν να ανοίξουμε κι άλλες πληγές στις κοινωνίες μας
για να τις χρησιμοποιήσουν για να εξαπλώσουν τη μόλυνσή τους.
Θέλουν να τους μοιάσουμε:
με αδιαλλαξία, μίσος και σκληρότητα.
Την επόμενη των επιθέσεων στο Παρίσι,
μια φίλη μου έστειλε αυτή τη φωτογραφία της κόρης της.
Ένα κοριτσάκι λευκών και ένα Αράβων.
Είναι κολλητές.
Αυτή η εικόνα είναι ο κρυπτονίτης των εξτρεμιστών.
Αυτά τα δύο κοριτσάκια με τις υπερδυνάμεις τους
ανοίγουν τον δρόμο για το μέλλον,
για μια κοινωνία που πρέπει να κτίσουμε μαζί,
μια κοινωνία που αγκαλιάζει και στηρίζει,
δεν απορρίπτει τα παιδιά μας.
Ευχαριστώ που με ακούσατε.
(Χειροκρότημα)
Enfant,
je savais que j'avais des super-pouvoirs.
C'est vrai !
(Rires)
Je pensais que c'était vraiment formidable
car je pouvais comprendre et corréler avec les sentiments des « marrons »,
comme mon grand-père, un musulman conservateur.
Et je pouvais, aussi, comprendre ma mère afghane, mon père pakistanais,
pas très religieux mais ouvert et plutôt libéral.
Bien sûr, je pouvais comprendre, corréler avec les sentiments
des « blancs »,
les Norvégiens blancs de mon pays.
Vous savez, blancs, marrons, qu'importe...
je les aime tous.
Je les comprenais tous, même si ce n'était pas toujours le cas entre eux.
Ils étaient tous mes amis.
Pourtant, mon père était toujours très inquiet.
Il disait toujours que, même avec la meilleure éducation,
je n'allais pas être traitée avec équité.
J'allais quand même, selon lui, faire l'objet de discrimination,
et que la seule façon d'être acceptée par les blancs,
serait de devenir célèbre.
Notez bien qu'il a eu cette conversation avec moi quand j'avais sept ans. (Rires)
Donc... À sept ans, il me dit :
« Écoute, c'est soit le sport, soit la musique ! ».
Il ne connaissait rien au sport - béni soit-il -, donc ce fut la musique.
Donc, à sept ans, il rassembla tous mes jouets, toutes mes poupées,
et s'en débarrassa.
En échange, il me donna un petit clavier Casio minable,
et... (Rires) ... Oui !
...et des cours de chant ;
et, en gros, il me força à pratiquer pendant des heures, tous les jours.
Très vite, il me fit chanter devant un public de plus en plus grand,
et, bizarrement, je devins presque, une espèce d'enfant-modèle
du multiculturalisme norvégien.
J'étais très fière, bien sûr, parce que,
même les journaux, à cette époque,
commençaient à écrire des choses gentilles sur les « marrons »,
donc, je pouvais sentir que mon super-pouvoir grandissait.
À 12 ans, en revenant de l'école,
j'ai fait un petit détour
car je voulais acheter mes bonbons préférés appelés « Salty Feet »,
-- je les adore !
Donc, au moment d'entrer dans le magasin,
il y avait cet adulte blanc, dans l'embrasure,
me bloquant le passage. J'ai, donc, essayé de le contourner.
Et, ce faisant, il m'a arrêtée.
Et il m'a regardée...
Alors, il a craché sur mon visage, en disant :
« Écarte-toi de mon chemin, petite pétasse noire ! Petite salope pakistanaise !
Va-t-en ! Retourne chez toi, d'où tu viens ! ».
J'étais complètement horrifiée !
Je le fixais...
J'étais trop effrayée pour enlever la salive de mon visage,
quand bien même elle se mélangeait à mes larmes.
Je me souviens avoir regardé autour, espérant à tout moment, maintenant,
qu'un adulte allait venir et le faire cesser.
Mais, les gens continuaient à me dépasser en hâte, en prétendant ne pas me voir.
J'étais vraiment désorientée parce que je pensais :
« Enfin...
Mes blancs, allez ! Où sont-ils ? Que se passe-t-il ?
Pourquoi ne viennent-ils pas me sauver ? »
Inutile de dire que je n'ai pas acheté les bonbons.
J'ai juste couru à la maison aussi vite que possible.
Tout allait bien, du moins, pensais- je.
Avec le temps, j'ai eu de plus en plus de succès,
et j'ai commencé à susciter aussi le harcèlement des « marrons ».
Dans la communauté de mes parents,
certains estimaient inacceptable et déshonorant
pour une femme, d'être dans la musique,
et d'être si présente dans les médias.
Très vite, donc, j'ai commencé à être attaquée dans mes propres concerts.
Je me souviens un des concerts, j'étais sur scène...
Je me penche vers le public
et la dernière chose que je vois, c'est la figure d'un jeune marron,
et tout ce que je sais, c'est qu'un produit chimique est lancé dans mes yeux.
Et je me souviens que je ne voyais plus rien et mes yeux pleuraient,
mais je continuais à chanter.
On m'a craché au visage dans les rues d'Oslo, cette fois-là, un marron.
Ils ont même tenté, une fois, de me kidnapper.
Les menaces de mort étaient incessantes.
Je me souviens qu'un barbu plus âgé m'a arrêtée, une fois, dans la rue
en disant : « Je vous hais tant,
parce que vous faites penser à nos filles
qu'elles peuvent faire tout ce qu'elles veulent ».
Un gars plus jeune m'a averti de surveiller mes arrières, en disant :
« La musique est non-islamique et le travail des putains.
Si vous continuez, vous allez être violée,
et votre estomac va être tranché
afin qu'aucune autre putain comme vous ne naisse jamais ».
A nouveau, j'étais si désorientée !
Je ne comprenais pas ce qui se passait.
Mes marrons, maintenant, commençaient à me traiter de cette façon.
Comment cela se faisait-il ?
Au lieu de rapprocher les mondes, les deux mondes,
c'était comme si je tombais entre mes deux mondes.
Je suppose que le crachat était, pour moi, comme la kryptonite.
À l'âge de 17 ans,
les menaces de mort étaient continues et le harcèlement constant.
C'est devenu si grave qu'un jour, ma mère m'a fait asseoir et a dit :
« Nous ne pouvons plus te protéger, assurer ta sécurité.
Il va falloir que tu partes ».
J'ai acheté un aller simple pour Londres. J'ai fait ma valise et je suis partie.
Ma plus grande peine, à ce moment, c'est que personne n'a rien dit.
Mon départ de la Norvège a été très médiatisé.
Mes marrons... Mes blancs... Personne n'a rien dit !
Personne n'a dit : « Attends ! Ce n'est pas juste ! »
« Supportez, protégez cette fille car c'est une des nôtres ! »
Personne n'a dit ça.
Je me sentais plutôt comme, vous savez, à l'aéroport,
sur le carrousel des bagages, vous avez ces valises qui tournent et tournent,
et il y a toujours cette unique valise qui reste à la fin,
celle que personne ne veut, celle que personne ne vient réclamer.
Je me sentais comme ça.
Je ne me suis jamais sentie aussi seule, ni aussi perdue !
Donc, après mon arrivée à Londres,
j'ai finalement repris ma carrière musicale.
Un nouveau lieu, mais, malheureusement, la même vieille histoire !
Je me souviens d'un message disant que j'allais être tuée
et que des rivières de sang allaient se mettre à couler,
et que j'allai être violée plusieurs fois avant de mourir.
À ce point, je dois dire que je commençais à avoir l'habitude de tels messages.
Mais ce qui était différent,
c'est que maintenant, ils commençaient à menacer ma famille.
Donc, j'ai de nouveau fait ma valise.
J'ai quitté la musique et j'ai déménagé aux États-Unis.
J'en avais assez !
Je voulais ne plus rien avoir à faire avec tout ceci.
Je n'allais sûrement pas être tuée pour quelque chose
qui n'était même pas mon rêve mais le choix de mon père.
Alors...
Je me suis un peu perdue, effondrée, en quelque sorte.
Mais j'ai décidé que ce que je voulais faire,
c'était de passer le reste des années qu'il me restait à vivre
à aider les jeunes,
et à essayer d'être là, ne serait-ce qu'un peu, de toutes les façons possibles.
J'ai donc commencé à faire du bénévolat pour différentes organisations
travaillant avec les jeunes musulmans à l'intérieur de l'Europe.
Et, à ma grande surprise,
j'ai découvert qu'un si grand nombre de ces jeunes souffraient et peinaient !
Ils faisaient face à tant de problèmes avec leurs familles et communautés,
qui semblaient être plus concernées par leur honneur et leur réputation,
que par le bonheur et la vie de leurs propres enfants.
J'ai senti que peut-être, je n'étais pas si seule,
et que je n'étais pas si bizarre.
Peut-être qu'il existait beaucoup plus de gens comme moi.
Ce que la plupart des gens ne comprennent pas,
c'est qu'il y en a tant d'entre nous qui avons grandi en Europe,
qui ne sommes pas libres d'être nous-mêmes.
On ne nous permet pas d'être qui nous sommes.
Nous ne sommes pas libres de nous marier,
ou d'être en relation avec les gens que nous choisissons.
On ne peut pas choisir notre carrière.
C'est la norme chez les musulmans du cœur de l'Europe.
Même dans les sociétés les plus libres du monde, nous ne sommes pas libres.
Nos vies, nos rêves, nos futurs ne nous appartiennent pas.
Ils appartiennent à nos parents et leurs communautés.
J'ai découvert d'innombrables histoires de jeunes,
qui sont perdus pour nous tous,
qui sont invisibles pour nous tous,
mais qui souffrent, et qui souffrent seuls,
- des gamins que nous perdons dans des mariages forcés,
dans la violence et les abus basés sur l'honneur.
En fait, j'ai réalisé après plusieurs années avec ces jeunes,
que je ne pourrai pas continuer,
que je ne peux pas passer le reste de ma vie, effrayée, dissimulée,
et que j'allais devoir faire quelque chose.
Et j'ai aussi réalisé que mon silence, notre silence,
permet à de tels abus de continuer.
J'ai donc décidé de mettre à profit mes super-pouvoirs de mon enfance,
en essayant de faire comprendre aux gens de l'autre côté de ces problèmes,
ce que c'est d'être une jeune personne coincée entre votre famille et votre pays.
Alors, j'ai commencé à faire des films, et à raconter ces histoires.
Je voulais aussi que les gens comprennent quelles sont les conséquences funestes,
quand nous ne prenons pas ces problèmes au sérieux.
Le premier film effectué fut sur Banaz.
C'était une jeune fille kurde, de 17 ans, à Londres.
Elle était obéissante, faisait tout ce que ses parents voulaient.
Elle essayait de tout faire bien.
Elle s'est mariée à quelqu'un, choisi par ses parents,
bien qu'il la frappait et la violait constamment.
Quand elle demandait l'aide de sa famille, ils disaient :
« Tu dois retourner et être une meilleure épouse »,
car ils ne voulaient pas avoir une fille divorcée sur le dos
car, bien sûr, cela apporterait le déshonneur sur la famille.
Elle était frappée si violemment que ses oreilles saignaient.
Quand, finalement, elle partit et trouva un jeune homme de son choix,
dont elle tomba amoureuse,
la communauté et la famille l'apprirent,
et elle disparut.
Elle fut découverte trois mois plus tard.
Elle avait été mise dans une valise et enterrée sous la maison.
Elle avait été étranglée, et frappée à mort
par trois hommes, trois cousins, sur l'ordre de son père et de son oncle.
Le plus tragique dans l'histoire de Banaz,
c'est qu'elle s'était rendue à la police, en Angleterre,
cinq fois, pour chercher de l'aide,
leur disant qu'elle allait être tuée par sa famille.
La police ne l'a pas crue ; donc, ils n'ont rien fait.
Le problème dans tout cela,
c'est que, non seulement beaucoup de nos gamins rencontrent ces problèmes
au sein de leurs familles, et des communautés de leurs familles,
mais ils rencontrent aussi l'incompréhension
et l'apathie
dans les pays où ils ont grandi.
Quand leurs propres familles les trahissent,
ils se tournent vers le reste d'entre nous.
Et quand nous ne comprenons pas,
nous les perdons...
Pendant que je faisais ce film, plusieurs personnes m'ont dit :
« Tu sais, Deeyah, c'est simplement leur culture.
C'est ce que ces gens font à leurs enfants,
et nous ne pouvons pas vraiment interférer. »
Je peux vous assurer qu'être assassiné n'est pas dans ma culture,
vous savez, et sans doute, celles qui me ressemblent,
les jeunes femmes venant des mêmes milieux que moi,
devraient être l'objet des mêmes droits et des mêmes protections
que n'importe qui dans notre pays, pourquoi ne serait-ce pas le cas ?
Donc, pour mon film suivant, je voulais essayer de comprendre
pourquoi certains de nos jeunes musulmans, en Europe,
sont attirés par l'extrémisme et la violence.
Mais, avec ce sujet, je reconnais aussi,
que j'allais devoir faire face à ma pire peur :
les marrons à barbe !
Des hommes comme ceux qui m'ont harcelée la plus grande partie de ma vie,
des hommes dont j'ai eu peur la majeure partie de ma vie,
des hommes que j'ai aussi profondément détestés,
pendant de très nombreuses années !
J'ai donc passé les deux années suivantes à interviewer des terroristes condamnés,
des djihadistes, et d'anciens extrémistes.
Ce que je savais déjà, ce qui était déjà très clair,
c'est que la religion, la politique, le bagage colonial de l'Europe,
et les échecs de la politique extérieure occidentale de ces dernières années,
faisaient tous partie du tableau.
Mais, ce qui m'intéressait plus, c'était découvrir
quelles étaient les raisons humaines et personnelles
pour lesquelles certains jeunes étaient réceptifs à de tels groupes.
Et ce qui m'a vraiment surprise, c'est que j'ai découvert des êtres blessés.
Au lieu des monstres que je souhaitais trouver
- que j'espérais trouver, honnêtement,
car cela aurait été très gratifiant -
j'ai découvert des gens brisés.
Tout comme Banaz,
j'ai trouvé que ces jeunes hommes étaient déchirés
pour avoir essayé de combler le fossé
entre leurs familles et le pays dans lequel ils étaient nés.
J'ai appris, aussi, que les groupes extrémistes, terroristes,
profitent précisément de ces sentiments de nos jeunes,
et canalisent ceux-ci de façon cynique, vers la violence.
« Venez à nous ! » disent-ils,
« Rejetez les deux côtés, votre famille et votre pays,
parce qu'ils vous rejettent !
Pour votre famille, leur honneur est plus important que vous.
Et pour votre pays,
un vrai Norvégien, Britannique ou Français sera toujours un blanc, jamais vous ! »
Ils promettent aussi à nos jeunes, les choses dont ils ont soif :
importance, héroïsme, un sentiment d'appartenance et une motivation,
une communauté qui les aime et les accepte.
Ils donnent au faible le sentiment d'être fort.
Ceux qui étaient invisibles et silencieux sont enfin vus et entendus.
C'est cela qu'ils procurent à nos jeunes.
Pourquoi ces groupes procurent-ils cela à nos jeunes et pas nous ?
Le point est
que je n'essaie pas de justifier
ou excuser quoi que ce soit de la violence.
Ce que j'essaie de dire, c'est que nous devons comprendre
pourquoi certains de nos jeunes sont attirés par ça.
En fait, je voudrais aussi vous montrer
ceci : des photos d'enfance de certains de ces hommes dans le film.
Ce qui m'a vraiment frappée, c'est qu'un nombre si élevé d'entre eux
- jamais je n'aurais pensé cela -
ont des pères absents ou abusifs.
Et plusieurs de ces jeunes gens
finissent par trouver des images de père attentif et compatissant,
à l'intérieur de ces groupes extrémistes.
J'ai aussi découvert des hommes brutalisés par la violence raciste,
qui ont cessé de se sentir victimes, en devenant eux-mêmes violents.
En fait, j'ai trouvé, avec horreur, quelque chose que j'ai bien reconnu.
J'ai trouvé le même sentiment que j'avais ressenti, à 17 ans, en fuyant la Norvège :
la même confusion, la même tristesse,
le même sentiment de trahison,
et de n'être à ma place nulle part,
le même sentiment d'être perdu, et déchiré entre deux cultures.
Cela dit, je n'ai pas choisi la destruction.
J'ai choisi de prendre la caméra au lieu du fusil.
Et je l'ai fait à cause de mes super-pouvoirs.
Je pouvais voir que comprendre est la réponse, plutôt que la violence :
voir les êtres humains,
avec toutes leurs vertus et toutes leurs faiblesses,
au lieu de continuer à caricaturer :
nous et eux, les méchants et les victimes.
J'ai accepté le fait
que mes deux cultures n'avaient pas à être sur une trajectoire de collision,
mais, au contraire, sont devenues un espace où je trouve ma propre voix.
J'ai cessé de sentir comme si je devais choisir un camp,
mais cela m'a pris des années et des années.
Il y a tant de nos jeunes, aujourd'hui, aux prises avec ces mêmes problèmes...
Et ils luttent tous seuls.
Ce sont des écorchés vifs.
Et pour certains, la vision du monde de l'Islam radical
devient une infection qui suppure dans ces plaies ouvertes.
Un proverbe africain dit :
« Si les jeunes ne sont pas initiés au village,
ils le brûleront juste pour ressentir sa chaleur. »
Je souhaiterais demander
aux parents musulmans et aux communautés musulmanes :
aimerez-vous et prendrez-vous soin de vos enfants
sans les forcer à répondre à vos attentes ?
Pouvez-vous les choisir à la place de votre honneur ?
Pouvez-vous comprendre pourquoi ils sont si en colère et exclus
quand vous placez votre honneur avant leur bonheur ?
Pouvez-vous essayer d'être un ami pour votre enfant,
afin qu'il vous fasse confiance
et désire partager avec vous ses expériences,
plutôt que d'avoir à chercher cela ailleurs ?
Et à nos jeunes gens tentés par l'extrémisme :
pouvez-vous réaliser que votre rage est alimentée par la douleur ?
Trouverez-vous la force de résister à ces vieux hommes cyniques
qui souhaitent utiliser votre sang pour leurs propres bénéfices ?
Pouvez-vous trouver une façon de vivre ?
Ne voyez-vous pas que la plus douce vengeance,
c'est que vous viviez une vie heureuse, pleine et libre ?
Une vie définie par vous et personne d'autre ?
Pourquoi ne voulez-vous que devenir un autre gamin musulman mort ?
Et pour le reste d'entre nous :
quand commencerons-nous à écouter nos jeunes ?
Comment pouvons-nous les soutenir en réorientant leur douleur
vers quelque chose de plus constructif ?
Ils pensent que nous ne les aimons pas, et nous moquons de ce qui leur arrive,
que nous ne les acceptons pas.
Pouvons-nous trouver le moyen pour qu'ils se sentent autrement ?
Que nous faut-il pour les voir et les remarquer,
avant qu'ils ne deviennent soit les victimes, ou les auteurs de violence ?
Pouvons-nous nous forcer à nous soucier d'eux et les considérer des nôtres ?
Et être en colère même quand les victimes de violence ne nous ressemblent pas ?
Pouvons-nous trouver un moyen de rejeter la haine
et effacer les divisions entre nous ?
Nous ne pouvons pas nous permettre de nous laisser tomber, nous ou nos enfants,
même si, eux, nous ont laissé tomber.
Nous sommes tous ensemble là-dedans.
À long terme, vengeance et violence ne marcheront pas contre les extrémistes.
Les terroristes veulent que nous nous blottissions de peur dans nos maisons.
en fermant nos portes et nos cœurs.
Ils veulent que nous ouvrions plus de blessures dans nos sociétés,
pour pouvoir les utiliser et répandre leur infection plus largement.
Ils veulent que nous devenions comme eux :
intolérants, haineux et cruels.
Le lendemain des attaques de Paris,
un de mes amis a envoyé cette photo à sa fille.
C'est une fillette blanche avec une fillette arable.
Elles sont meilleures amies.
Cette image est la kryptonite des extrémistes.
Ces deux fillettes, avec leurs super-pouvoirs
montrent la voie à suivre
vers une société que nous devons construire ensemble,
une société qui intègre et soutient,
plutôt que de rejeter nos enfants.
Je vous remercie de m'avoir écoutée.
(Applaudissements)
Quando ero bambina sapevo di avere dei superpoteri
Già.
(Risate)
Pensavo di essere incredibile perché potevo comprendere
e capire ciò che provano le perone di colore,
come mio nonno, un mussulmano conservatore.
Potevo anche capire mia madre, afgana, e mio padre, pachistano,
non molto religiosi, meno severi, mediamente liberali.
E ovviamente potevo capire
e comprendere quello che provano i bianchi.
I novergesi del mio paese.
Bianchi o neri non aveva importanza.
Amavo tutti.
Li capivo tutti,
anche se non sempre si capivano tra loro;
erano la mia gente.
Mio padre, però, era sempre preoccupato.
Continuava a dire che, anche con la migliore istruzione
non avrei avuto un buon trattamento.
Avrei affrontato comunque discriminazione, secondo lui.
L'unico modo per essere accettata dai bianchi
era diventare famosa.
Ora, attenzione, mi fece questo discorso quando avevo sette anni.
Quindi a sette anni, mi disse,
"Guarda, deve essere lo sport o la musica."
Siccome non sapeva nulla di sport, doveva essere musica.
Quindi, quando avevo sette anni, prese tutti i miei giochi e le mie bambole
e buttò via tutto.
In cambio mi diede una pianola Casio da quattro soldi e
(Risate) Già.
E lezioni di canto.
Praticamente mi costrinse a esercitarmi per ore e ore ogni giorno.
Rapidamente, mi fece esibire per un pubblico sempre più numeroso,
e stranamente, diventai una bambina - manifesto
per il multiculturalismo norvegese.
Ero molto orgogliosa, ovviamente.
Perché anche i giornali in quel momento
scrivevano cose positive sulle perone di colore,
quindi sentivo che il mio superpotere stava crescendo.
A 12 anni, mentre tornavo a casa da scuola,
feci una breve deviazione
perché volevo comprare i "piedi salati", le mie caramelle preferite.
Le adoro.
Quindi, stavo andando al negozio,
e un uomo bianco, adulto, stava sulla porta e mi bloccava la strada.
Ho provato a giragli attorno e mentre lo facevo, mi fermò
e mi fissò
mi sputò in faccia e disse
"Togliti di mezzo
puttanella negra, puttanella pachistana,
tornatene da dove sei venuta."
Ero assolutamente inorridita.
Lo fissavo.
Ero troppo spaventata per pulire la saliva dal mio viso,
anche se si stava mescolando alle lacrime.
Ricordo che mi guardavo in giro, sperando che da un momento all'altro,
un adulto si avvicinasse e venisse a fermare questo tizio.
Invece, la gente mi passava accanto e faceva finta di non vedermi.
Ero confusa perché pensavo,
"La mia gente bianca, forza! Dove sono? Che succede?
Come mai non sono venuti a salvarmi?"
Quindi, ovviamente, non comprai le caramelle.
Corsi a casa il più velocemente possibile.
Le cose andavano ancora bene, pensavo.
Col passare del tempo, più diventavo popolare,
più cominciai ad attirare le molestie anche dalle persone di colore.
Alcuni uomini, conoscenti dei miei genitori,
ritenevano inaccettabile e disonorevole che una donna si occupasse di musica
e fosse così presente sui media.
Molto presto, cominciai a venire aggredita durante i miei concerti.
Ricordo ad un concerto, ero sul palco, mi sporsi sul pubblico
e l'ultima cosa che vidi fu un viso giovane e scuro,
subito dopo, sapevo che mi aveva gettato qualche strana sostanza negli occhi
e ricordo che non riuscivo a vedere e mi lacrimavano gli occhi
ma continuai lo stesso a cantare.
Mi sputarono in faccia per le strade di Oslo, questa volta uomini di colore.
Una volta provarono anche a rapirmi.
Le minacce di morte erano incessanti.
Ricordo un uomo con la barba mi fermò per strada un giorno
e mi disse, "Il motivo per cui ti odio tanto
è che fai credere alle nostre figlie che
possano fare ciò che vogliono."
Un ragazzo più giovane mi disse di guardarmi alle spalle.
Disse che la musica è non-Islamica e il mestiere delle puttane,
che se avessi continuato, mi avrebbero stuprata
mi avrebbero aperto la pancia per non farmi mettere al mondo un'altra puttana.
Di nuovo ero confusa.
Non capivo cosa stesse succedendo.
Ora pure la mia gente di colore cominciava a trattarmi così. Come mai?
Invece di collegare i mondi, i due mondi,
mi sembrava di stare cadendo tra quei due miei mondi.
Suppongo che per me lo sputo era come la kryptonite.
Quando compii 17 anni
le minacce di morte erano incessanti, le molestie continue.
Peggiorò così tanto che mia madre mi fece sedere e mi disse
"Senti, non possiamo più proteggerti, non possiamo più tenerti al sicuro,
quindi devi andartene."
Comprai un biglietto solo andata per Londra, feci le valige e partii.
Il mio dolore più grande fu che nessuno disse nulla.
Feci un'uscita molto pubblica in Norvegia.
La mia gente di colore o bianca... nessuno disse nulla.
Nessuno disse "Fermatevi, è sbagliato.
Supportiamo questa ragazza, proteggiamola perché è una di noi."
Nessuno lo disse.
Sembrò come... sapete quando all'aereoporto
sul nastro portabagagli ci sono tutte le valige
che girano e girano,
e c'è sempre quell'unica valigia abbandonata
che nessuno vuole, che nessuno reclama.
Mi sentivo così.
Non mi ero mai sentita così sola. Non mi ero mai sentita così sperduta.
Dopo il mio arrivo a Londra, dovetti riprendere la carriera musicale.
Posto diverso, ma purtroppo stessa vecchia storia.
Ricordo un messaggio indirizzato a me che diceva che mi avrebbero ucciso
e che fiumi di sangue sarebbero scorsi
e che sarei stata stuprata diverse volte prima di morire.
A quel punto, devo ammettere,
mi stavo abituando a messaggi così.
Ciò che cambiò fu che cominciarono a minacciare la mia famiglia.
Ancora una volta feci i bagagli, lasciai la musica,
mi trasferii negli Stati Uniti.
Ne avevo avuto abbastanza.
Non volevo avere più nulla a che fare con tutto quello.
E non volevo certamente venire uccisa per qualcosa
che non era neanche il mio sogno, era una scelta di mio padre.
Mi ero come perduta.
Stavo cadendo a pezzi.
Ma decisi che ciò che volevo fare
era passare i seguenti anni della mia vita
ad aiutare i giovani
e provare ad esserci in qualche modo,
in ogni maniera possibile.
Cominciai a fare la volontaria per diverse associazioni
che lavoravano con giovani mussulmani in Europa.
Con mia grande sorpresa, scoprii che
molti di questi giovani facevano fatica e soffrivano.
Affrontavano un sacco di problemi con le loro famiglie e comunità
che sembravano più interessate all'onore e alla reputazione
che alla felicità e alla vita dei loro ragazzi.
Cominciai a pensare che forse non ero sola,
forse non ero poi così strana.
Forse ci sono altre persone come me là fuori.
La cosa che la maggior parte delle persone non capisce
è che siamo in così tanti a crescere in Europa
e non siamo liberi di essere noi stessi.
Non abbiamo il permesso di essere chi siamo.
Non siamo liberi di sposarci
o di avere relazioni con le persone che ci scegliamo.
Non possiamo scegliere la nostra carriera.
Questa è la norma nel cuore delle comunità mussulmane in Europa.
Anche nelle società più libere del mondo, noi non siamo liberi.
Le nostre vite, i nostri sogni, il nostro futuro non ci appartengono,
appartengono ai nostri genitori e alle loro comunità.
Ho trovato una lista interminabile di storie di giovani
che sono perduti per tutti noi,
che ci sono invisibili
ma che soffrono, e soffrono da soli.
Bambini perduti in matrimoni combinati, violenza e abusi basati sull'onore.
Mi accorsi, dopo diversi anni di lavoro con questi giovani,
che non potevo continuare a scappare.
Non potevo passare il resto della mia vita spaventata e nascosta
e che dovevo effettivamente fare qualcosa.
Mi accorsi anche che il mio silenzio, il nostro silenzio,
dava spazio al perseverare degli abusi.
Decisi che volevo mettere a disposizione il mio superpotere dell'infanzia
cercando di far capire alle persone che si trovano in opposizione
che cosa vuol dire essere un giovane bloccato tra famiglia e paese.
Cominciai a girare dei film e a raccontare queste storie.
Volevo anche far capire a queste persone le conseguenze mortali
derivate dal non prendere sul serio le problematiche.
Il primo film che girai parlava di Banaz.
Era una ragazza diciassettenne curda a Londra.
Obbediente, faceva tutto ciò che i suoi genitori volevano.
Provava a fare sempre tutto giusto.
Sposò un tizio che i suoi genitori scelsero per lei,
anche se la picchiava e stuprava costantemente.
Quando andava dalla famiglia in cerca di aiuto, le dicevano
"Beh, devi tornare e essere una moglie migliore."
Non volevano avere una figlia divorziata per le mani
perché, ovviamente, avrebbe portato disonore sulla famiglia.
Veniva picchiata così forte che le sanguinavano le orecchie
e quando finalmente fuggì e trovò un giovane uomo scelto da lei
e se ne innamorò,
la comunità e la famiglia lo vennero a sapere
e lei scomparve.
La trovarono tre mesi dopo.
Era stata ficcata in una valigia e sepolta sotto la casa.
Era stata strangolata, picchiata a morte
da tre uomini, tre cugini della famiglia del padre e degli zii.
L'ulteriore tragedia nella storia di Banaz
è che lei era andata dalla polizia inglese cinque volte per cercare aiuto,
dicendo che la sua famiglia l'avrebbe uccisa.
La polizia non le credette e non fece nulla.
Il problema è
che non solo molti dei nostri ragazzi affrontano questi problemi
nelle famiglie e nelle comunità delle famiglie,
ma incontrano anche incomprensione
e apatia nei paesi dove sono cresciuti.
Quando le loro famiglie li tradiscono, si rivolgono a noi,
e quando non li capiamo,
li perdiamo.
Quindi, mentre lavoravo a questi film alcune persone mi dicevano,
"Beh, Deeyah, sai, è solo la loro cultura,
è solo quello che fanno ai loro bambini,
non possiamo interferire."
Vi assicuro che essere assassinati non è la mia cultura.
Capite?
Persone che hanno il mio aspetto,
giovani donne che arrivano da un passato come il mio,
dovrebbero essere soggette agli stessi diritti, le stesse protezioni
offerte a tutti gli altri nel paese, perché no?
Quindi, per il mio secondo film decisi di voler provare a capire
perché alcuni dei nostri giovani mussulmani in Europa
sono attratti dall'estremismo, dalla violenza.
Ma con questo argomento,
mi resi conto che avrei affrontato la mia più grande paura:
gli uomini di colore con la barba.
Uomini simili a quelli che mi hanno perseguitata gran parte della mia vita.
Uomini di cui ho avuto paura gran parte della mia vita.
Uomini che ho profondamente odiato,
per molti, molti anni.
Passai i due anni seguenti a intervistare terroristi pregiudicati,
jihadisti ed ex-estremisti.
Quello che sapevo già, quello che era ovvio,
era che la religione, la politica, il bagaglio coloniale europeo,
oltre ai recenti fallimenti delle politiche estere occidentali
facevano parte del quadro.
Ciò in cui ero più interessata era scoprire quali erano le ragioni
umane e personali
perché alcuni dei nostri giovani erano suscettibili a gruppi così.
Ciò che mi sorprese fu trovare esseri umani feriti.
Invece dei mostri che cercavo
che speravo di trovare,
sinceramente perché sarebbe stata una soddisfazione,
trovai persone spezzate.
Come Banaz,
scoprii che questi uomini erano stati fatti a pezzi
tentando di trovare un compremesso
tra le loro famiglie e i paesi in cui erano nati.
Imparai anche che i gruppi estremisti, i gruppi terroristi
approfittano dei sentimenti di questi giovani
e li convogliano, cinicamente, li convogliano verso la violenza.
"Venite da noi", dicono.
"Rifiutate entrambi i lati, sia la famiglia che il paese
perché entrambi vi rifiutano.
Per le vostre famiglie, il loro onore è più importante di voi
e per il vostro paese,
un vero norvegese, britannico o francese sarà sempre bianco e mai come te."
Promettono ai nostri giovani ciò che più desiderano:
valore, eroismo, un senso di appartenenza, uno scopo,
una comunità che li ama e li accetta.
Permettono all'impotente di sentirsi potente.
L'invisibile e il silenzioso sono finalmente visibili e udibili.
Questo è quello che fanno per i nostri giovani.
Perché sono questi gruppi a farlo e non siamo noi?
Ecco,
non sto cercando di giustificare
o perdonare la violenza.
Quello che sto cercando di dire è che dobbiamo capire
perché alcuni dei nostri giovani sono attratti da questo.
Anzi, voglio farvi vedere...
queste sono foto d'infanzia di alcuni uomini nel film.
Ciò che mi ha colpito è che molti di loro,
non lo avrei mai pensato,
ma molti di loro hanno avuto padri assenti o violenti.
E molti di questi uomini
hanno trovato figure paterne attente e compassionevoli
all'interno dei gruppi estremisti.
Ho anche trovato uomini resi violenti dal razzismo,
ma che hanno trovato il modo di non essere più vittime
diventando loro stessi violenti.
Difatti, ho trovato qualcosa che, con mio orrore, conoscevo.
Ritrovai gli stessi sentimenti che avevo provato a 17 anni
scappando dalla Norvegia.
La stessa confusione, la stessa tristezza,
lo stesso sentimento di tradimento
e di non appartenere a nessuno.
Lo stesso senso di smarrimento e di rottura tra culture.
Detto ciò, decisi per la non distruzione,
decisi di prendere in mano una videocamera, non una pistola.
Lo feci perché il mio superpotere
mi permetteva di capire che la risposta era la comprensione non la violenza.
Vedere esseri umani
con tutte le loro virtù e i loro difetti
invece di continuare con le caricature:
noi e loro, i cattivi e le vittime.
Ero anche, finalmente, arrivata a patti con il fatto
che le mie due culture non dovevano essere in rotta di collisione,
ma potevano diventare il luogo dove trovare la mia voce.
Ho smesso di pensare di dover scegliere da che parte stare,
ma ci vollero molti, molti anni.
Ci sono così tanti dei nostri giovani oggi
che combattono con le stesse difficoltà,
e combattono da soli.
Questo li lascia aperti come ferite.
E per alcuni, l'immagine mondiale dell'Islam radicale
diventa un'infezione che peggiora in quelle ferite aperte.
Un proverbio africano dice,
"Se i giovani non vengono iniziati nel villaggio,
lo bruceranno solo per sentirne il calore."
Vorrei chiedere,
ai genitori e alle comunità mussulmane,
potete amare e prendervi cura dei vostri figli
senza spingerli a incontrare le vostre aspettative?
Potete scegliere loro invece del vostro onore?
Riuscite a capire perché sono così arrabbiati e alienati
quando mettete il vostro onore davanti alla loro felicità?
Potete provare ad essere amici dei vostri figli
così che possano fidarsi
e venire a condividere con voi le loro esperienze,
invece di andare a cercare da un'altra parte?
E ai nostri giovani tentati dall'estremismo,
riconoscete che la vostra rabbia è alimentata dal dolore?
Potete trovare la forza per resistere quei vecchi cinici
che vogliono usare il vostro sangue per i loro interessi?
Potete trovare un nuovo modo di vivere?
Vedete che la vendetta più dolce
è che voi viviate una vita felice, libera e piena?
Una vita scelta da voi e da nessun altro.
Perché volete diventare solo un altro ragazzo mussulmano morto?
E per tutti noi, quando cominceremo ad ascoltare i nostri giovani?
Come li possiamo supportare
nel reindirizzare il loro dolore in qualcosa di costruttivo?
Pensano di non piacerci.
Pensano che non ci importi cosa gli succese.
Pensano che non li accettiamo.
Possiamo trovare in modo per farli sentire diversamente?
Cosa ci vuole per vederli e notarli
prima che diventino vittime o responsabili di violenza?
Ci possiamo prendere cura di loro e considerarli come nostri?
E non solo essere sdegnati quando le vittime di violenza ci assomigliano?
Si può trovare un modo per rifiutare l'odio e sanare le divisioni tra noi?
Non possiamo permetterci di abbandonarci e abbandonare i giovani,
anche se loro hanno già perso la fiducia in noi.
Siamo sulla stessa barca.
A lungo termine, la vendetta e la violenza non funzioneranno contro gli estremismi.
I terroristi ci vogliono rintanati e spaventati nelle nostre case
chiudendo le porte e i cuori.
Ci vogliono far aprire nuove ferite nelle nostre società
così che loro possano usarle per propagare l'infezione.
Ci vogliono come loro:
intolleranti, pieni di odio e crudeli.
l giorno dopo gli attacchi di Parigi,
una mia amica mi mandò questa foto di sua figlia.
Un bambina bianca e una bambina araba.
Sono migliori amiche.
Questa immagine è kryptonite per gli estremisti.
Queste due bambine con il loro superpotere
stanno mostrando la via verso
una società che dobbiamo costruire insieme,
una società che includa e supporti,
invece di rifiutare i nostri ragazzi.
Grazie per l'attenzione.
(Applausi)
子供の頃 自分には 特別な力があると信じていました
笑っちゃいますよね
（笑）
私って本当にすごいんだから と自信満々でした
褐色肌の人たちの気持ちが わかったからです
例えば保守的なムスリムである 祖父のような人です
また アフガニスタン人の母や パキスタン人の父のような
そこまで信仰が深くない リベラル派の人々も理解できました
それから もちろん
白人の気持ちだって 理解できました
私の故郷 ノルウェーの白人です
白人であれ 褐色人種であれ どんな人であっても
みんなが大好きでしたし
みんなを理解していました
その人たち同士は 必ずしも理解し合えなくても
みんな私の仲間でした
それでも 父は いつも私のことを心配して
私にこう言い続けました 最良の教育を受けたって
白人とは平等に扱われないと
賢くなったって 差別は受けるだろうし
認められたいなら 有名になるしかない というのが
父の言い分でした
７歳の時 父との会話で こんなことまで言われたんです
７歳の私に向かって 父は
「認められるにはスポーツか 音楽をやるしかないぞ」と言いました
父は残念ながらスポーツができず 音楽をやる羽目になりました
７歳の時 私のおもちゃと人形は 父が残らず かき集めて
捨ててしまいました
代わりに与えられたのは 安っぽい小さなキーボードと
（笑）
そして 歌の稽古です
何時間も何時間も 毎日欠かさず 練習を強いられました
すぐに 人前で演奏もさせられ お客さんは増えていきました
面白いことに ノルウェーの多様性を 象徴するような存在になりました
もちろん とても誇らしかったです
この頃は 新聞にも 褐色人種の人が
好意的に取り上げられるようになり
自分の特別な力が増しつつあるような 実感がありました
12歳の時 学校からの帰り道に
少し遠回りをして
大好きなsalty feet (しょっぱい足) を買いに行きました
大好物でした
お店に入る途中で
大きな白人男性が 入り口を塞いでいました
避けて通ろうとしたら 今度は私の前に立ち塞がり
ジロジロ見てきました
そして 私の顔に唾を吐きかけ
「邪魔なんだよ
黒人のクソガキ パキのクソガキ
国に帰りやがれ」
私は完全に恐怖で凍りつき
その男をじっと見たまま
怖さのあまり 顔についた唾を 拭うことさえできずにいました
自分の涙が男の唾に 混じってもです
周りを見渡しながら こう願っていました
今すぐ 誰か大人が駆けつけて来て この男を止めてくれればと
でも 周りの人は見ないフリをして 急ぎ足で通り過ぎて行きました
私は非常に混乱し こんなことを思っていました
「白人の仲間たち 何とかしてよ！ どこにいるの？ 何が起こってるの？
どうして誰も 助けに来てくれないの？」
当然ですが お菓子は買いませんでした
全速力で家に帰りました
その時は もう大丈夫だと思いましたが
時が経ち 音楽活動が軌道に乗るにつれて
褐色肌の人たちからも 嫌がらせを受けるようになりました
両親と同じコミュニティーの 一部の男性にとっては
女性が音楽活動をしたり メディアでもてはやされるなんて
不名誉だし言語道断だったのです
間もなく 自分のコンサートで 襲撃を受けるようになりました
あるコンサートでの出来事です 舞台から乗り出した私の目に
最後に映ったのは 褐色肌の若者の顔でした
次の瞬間 私の目をめがけて 薬品のようなものが飛んで来て
ほとんど何も見えなくなり 目からは涙が溢れましたが
それでも歌い続けました
オスロの街角で 今度は褐色肌の男性から 顔に唾を吐かれたこともありました
誘拐されそうになったことさえあります
殺しの脅迫は後を絶たず
髭を生やした中年男性から 街角で呼び止められて
こう言われました 「お前が心底憎らしい
お前のせいで 俺の娘まで
好き勝手できると思ってるんだ」
若い男性から 警告されたこともありました
音楽はイスラームの教えに反するし 売春婦の仕事だ
活動を続けるならば レイプしてやる
そして私のような売春婦が 再び生まれないように腹を切り裂いてやるぞと
私はここでも 非常に戸惑いました
事態が理解できませんでした
褐色肌の仲間にも こんな扱いを 受けるようになるなんて 一体なぜなの？
２つの世界の 橋渡しになるのではなく
２つの世界の間の溝に 落ちていくような感覚でした
唾を吐かれて 私の力は奪われたのでしょう
17歳になっても
殺しの脅迫は後を絶たず 嫌がらせも続いていました
状況があまりにも悪化したので ついに 母が口を開きました
「もうあなたを守りきれないし 安全も保証できないの
逃げるしか道はないのよ」
私はロンドンへの片道切符を手にし 荷物をまとめて国を去りました
あの頃 １番辛かったのは 誰も何も言ってくれなかったことです
私のノルウェー脱出は 大きく報じられたのに
褐色肌の仲間も 白人の仲間も 誰も何も言いませんでした
「待って おかしいよ
この子を応援しようよ 守ろうよ 私たちの仲間なんだから」だなんて
誰も言いませんでした
それどころか こんな気持ちでした 空港の手荷物引取所で
ベルトコンベアーの上を 様々なスーツケースが
回り続けていますが
必ず ポツンと１つ残る スーツケースがあります
誰も持って行こうとしないし 所有者も現れません
そんな荷物みたいでした
あれほどまでの孤独や喪失感は 感じたことがありませんでした
ロンドンに移住してから 結局また音楽活動を再開しました
国が変わっても 残念ながら 同じような状況でした
ある時 届いた脅迫文は こんな感じでした
お前を殺して 川ができるほどの血を流させてやると
そして死ぬ前には 何度もレイプしてやると
この頃にもなると
こんな言葉にはもう 慣れっこになっていましたが
今度は 私の家族までもが 脅され始めたのです
そこで再び 荷物をまとめて 音楽を辞め アメリカに移り住みました
もう うんざりでした
こんな思いをするのは もう嫌でした
音楽を選んだのは 私ではなく 父なのに
そのせいで殺されるのは 絶対に嫌でした
なんだか 自分を見失い
全てを失った気分でした
でも次にやりたいことは決まりました
これからの人生 どれだけ時間がかかってもいいから
若者を支援すること
どんな方法でもいいから 少しでも
寄り添ってあげることでした
様々な団体で ボランティアを始めて
ヨーロッパに住む ムスリムの若者を支援しました
すると 驚いたことに
あまりにも多くの若者が 苦しみや葛藤を抱えていたのです
家族やコミュニティーに関する問題を 本当にたくさん抱えていました
そういった環境では 子供にとっての幸せや人生は
大人の名誉や評判に比べて 軽視されているようでした
もしかしたら自分はそこまで孤独でも 変でもないのかなと 思い始めました
私みたいな人は もっといるんじゃないかと
実は 世間にはあまり 理解されていないのですが
ヨーロッパで育った 私のような子供に本当によくあるのが
自分らしくいられる自由がないことです
自分らしく 生きさせてもらえないのです
自分が選んだ人と
結婚したり交際することは 許されません
人生の進路も 自分で選べません
ヨーロッパに住むムスリムにとっては これが当たり前なのです
世界で一番自由な社会にいても 束縛を受けています
人生 夢 将来 どれも私たちのものではありません
親やムスリムコミュニティーの 所有物なのです
若者から数え切れないほどの 話を聞きました
社会で行き場を失い
周囲の目にはつきませんが
苦しみを抱えているのです それもたった１人で
子供たちは強制結婚をさせられ 名誉の名の下に暴力や虐待を受けます
このような若者を支援する仕事を始めて 何年か経ってから
もう逃げるわけにはいかないと悟り
怖がったり 身を隠しながら 残りの人生を過ごすわけにはいかないし
実際に行動を 起こさないといけないと思いました
私だけでなく 似たような境遇の人々が 口を閉ざしたままでは
こんな悪習が続くだけだとも悟りました
それで 決めたんです 子供の頃の特別な力を呼び起こして
こういった問題に別の側面から関わる 当事者の大人たちに
家族と生まれた国の間で板挟みになる 若者の気持ちを理解してもらおうと
そこで私は映画を作り始め 若者に聞いた話を語り始めました
もう一つ 理解してもらいたかったのは このような問題に真剣に向き合わないと
恐ろしい事態に陥ることです
一作目で題材にしたのは バナズという少女です
バナズはロンドンに住む クルド系の17歳で
聞き分けが良く 両親の言うことは何でもしました
何もかもを正しくこなそうとしたのです
両親が選んだ男性と 結婚もしましたが
夫には日常的に殴られ レイプされました
家族に助けを求めると こう言われました
「家に帰って 旦那さんにもっと尽くしなさい」
娘が離婚して出戻るなんて もってのほかだったのです
当然 家名に泥を塗ることに なりますからね
夫の暴力はひどく 耳から流血するほどでした
そんな夫の元からやっと逃げ出し 自分が選んだ若い男性と
恋に落ちましたが
コミュニティーや家族に知れ渡ると
バナズは行方不明になり
発見されたのは３ヵ月後
自宅の下に埋められていた スーツケースの中から発見されました
首を絞められ 死ぬまで殴られたのです
実の父親と叔父の命令を受けた ３人の従兄弟による犯行でした
これだけでも酷い事件ですが
さらに バナズは地元の警察に ５回も足を運んで 助けを求め
家族に殺されそうだと 相談に行っていたそうです
警察は真面目に取り合わず 何の対処もしませんでした
この事件から言えるのは
あまりにも多くの若者が 家族や周囲のコミュニティーの中で
こうした問題を抱えているにとどまらず
自分が生まれ育った国でも
誤解や無関心の憂き目に 遭ったりしていることです
自分の家族に裏切られた若者は 社会に拠り所を求めます
社会が理解してあげないと
若者は行き場を失います
この映画の製作中 何人かに こう言われました
「ディーヤ これって 単に そういう文化なんだよ
単に この種の人たちが 自分の子供にすることだ
部外者には何もできないよ」
殺人は決して私の文化ではありません
そうですよね？
私のような見た目で
似たような生い立ちの 若い女性だって
住んでいる国で 誰もが与えられる権利を持ち
同じ保護を受けられるべきじゃありませんか？
次に作った映画では イスラム過激派と暴力に
ヨーロッパに住む ムスリムの若者の一部が
引き寄せられる理由を 理解したかったのですが
このテーマでは
自分が一番恐れていたものと 向き合うことになりました
褐色肌で髭の生えた男性です
人生の大半を こういう男性に 怯えながら生きてきました
人生の大半にわたって 恐れてきたタイプです
心底嫌いだと 思っていました
それも ずっと長い間です
それから２年間にわたり 犯罪を犯したテロリストや戦闘員
元過激派に取材をしました
私も元々知っていた 歴然たる事実としては
宗教や政治問題や 植民地時代の爪痕や
近年に見られる ヨーロッパの外交政策の失敗なども
全て 背景の一部でしたが
それ以上に興味を持って探ったのは 当事者である人間についてで
人によってどんな事情があり
若者の一部がなぜ こうした組織に 巻き込まれるのか でした
本当に驚いたのが 心に傷を負った 人間の姿を見いだしたことです
私が探し求め 見つけようとしていたような
極悪人は見当たらず—
はっきり言ってその方が スッキリしたでしょうが
出てきたのは傷ついた人々でした
バナズと同じように
過激派に転じた若者も 苦しんでいたのです
家族と生まれた国の違いを
乗り越えようとして 心に傷を負ったのです
それから 過激派組織やテロ組織は
こうした若者の感情を 巧く利用して
皮肉にも その感情を 暴力に向かわせているのです
「仲間においで」と誘います
「家族も生まれた国も どちらも捨てなさい
どちらも受け入れてくれないよ
家族にとっては お前よりも名誉が大切なんだ
国にしてみれば
本物のノルウェー人 イギリス人 フランス人は白人だけだ」
そして若者が欲しくて仕方がないものを 与えてやると約束するのです
重要感 英雄感 連帯感や目的だけでなく
自分たちを愛し 認めてくれる コミュニティーです
無力に感じている若者も 力を持ったような気分になります
周囲の目につかず 口を閉ざしていた若者が やっと注目され 思いを聞いてもらえるのです
若者が望むような扱いをしてくれるのは
私たちではなく こういう組織なのです なぜこうなってしまったのでしょうか
つまり
暴力を正当化したり
容認するつもりはありませんが
一部の若者が なぜ こうした組織に惹かれるのか
理解しなければならない と言いたいのです
こちらをご覧ください
私の映画に出てきた男性たちの 幼少期の写真です
非常に興味深いことに 彼らの多くには共通点があり—
考えもしなかったことでした—
父親がいない人や 父親に虐待を受けていた人ばかりでした
そんな若者の中には
過激派組織内に 優しく愛情深い父親的な存在を
見いだしている者もいたのです
人種差別的な暴力により 残忍になってしまった男性もいました
その人は 被害者意識から逃れるために
暴力を振るう側になったのでした
また あることに身に覚えがあり 震えあがりました
17歳でノルウェーを去った時の 私が抱いていたのと同じ感情です
同じような混乱 同じような深い悲しみ
同じように 周りに裏切られ
孤立しているという感覚です
２つの文化に引き裂かれ 行き場を失ったような気持ちです
そうは言っても 私は暴力を選ばず
銃の代わりに カメラを選びました
例の特別な力のおかげです
暴力ではなく 理解することが答えだとわかったのです
その人を人間として見て
長所も全て 短所も全て 認めることです
皮肉な現状に終止符を打つこと
悪者と被害者という二極的な 考え方はやめることです
私自身 ようやく受け入れられた 事実があります
２つの文化は 衝突し合うものではなく
むしろ２つの文化のおかげで 自分自身の声を見つけられたことです
片方だけを選ばなければなんて 思わなくなりましたが
非常に長い時間がかかりました
今でも 本当に多くの若者が
同じ問題による葛藤を抱え
たった一人で苦しんでいます
そんな状況では まるで生の傷口のように
人によっては イスラム過激派による世界観が
傷ついた心に入り込んで さらに蝕んでしまうのです
アフリカに伝わることわざがあります
「若者が村の一員として 迎えられなければ
村を焼き払って 暖かみを感じようとするだろう」
お願いがあります
ムスリムの親やコミュニティーの皆さん
子供に期待を押し付けることなく
愛情を注ぎ 思いやってあげてください
自分の名誉ではなく 子供を選んであげてください
子供の幸せよりも 自分の名誉を優先すると なぜ
子供が怒りや疎外感を 感じるのか理解してください
子供にとって友達のような 存在になってください
信頼が得られるばかりでなく
日々の出来事も 気軽に話してもらえるようになり
子供が こうした関係を外に 求めなくなります
過激派に惹かれている 若者にも言いたいことがあります
あなたの怒りを駆り立てているのは 苦しみだと気づいてください
あなたの血を私欲のために 利用しようとする偏狭な大人たちに
抵抗できるような 強さを見つけてください
生きていく術を見つけてください
あなたにできる最高の復讐は
幸せで自由な人生を 全うすることだと気づいてください
他の誰でもない自分が決めた人生です
なぜ ムスリムの若者として 自分も死に急ごうとするのですか？
その他大勢の私たちに問います いつ若者の声に耳を傾けるのでしょうか？
若者の苦しみを
もっと前向きな感情に変えられるよう どうすれば支えてあげられるでしょうか？
自分は世間から嫌われている—
自分の身に何があっても 誰も気にしないし
誰も認めてくれないという思いとは
違う感情を抱かせてあげる方法を 見つけてあげてください
ムスリムの若者が死傷したり 暴力を振るう側になる前に
どうにかして 彼らの存在に目を向け 認識してあげてください
このような若者を気にかけ 自分たちの同胞として扱ってください
同じ人種の人が被害を受けた時だけ 憤るのはやめてください
憎しみを寄せ付けず 亀裂を埋める方法を見つけてください
お互い そして若者たちを 見限るわけにはいきません
向こうがこちらに 愛想を尽かしたとしてもです
私たち誰もがこの問題の一部です
長期的に考えても 復讐や暴力では過激派に立ち向かえません
テロリストの望みは 私たちが恐怖のあまり家に閉じこもり
玄関だけでなく心も閉ざすことです
そうやって社会に 傷を負った若者がさらに増えればいい
そこから過激派の思想を さらに広めてやろうという目論見なのです
テロリストの望みは 私たちも彼らのように
憎しみに溢れ 偏狭で残酷になることです
パリでのテロ事件の翌日
友人の１人が 娘さんの写真を送ってくれました
白人とアラブ系の２人の少女です
２人は親友同士です
こんな光景が 過激派の力を奪うのです
この２人の少女たちに 備わった特別な力から
進むべき道が見えてきます
私たちが力を合わせて 作る必要のある社会です
若者を受け入れない社会ではなく
若者を受け入れ 支援する社会です
ありがとうございました
（拍手）
Quando eu era criança, sabia que tinha superpoderes.
É verdade.
Pensava que era excecional porque percebia
e sentia os sentimentos das pessoas de cor,
como o meu avô, um muçulmano conservador.
Também compreendia a minha mãe afegã,
o meu pai paquistanês,
não tão religiosos, mas descontraídos, bastante liberais.
E, claro, compreendia
e sentia os sentimentos dos brancos.
Os noruegueses brancos do meu país.
Estão a ver, brancos, escuros, fossem o que fossem...
gostava deles todos.
Compreendia-os a todos,
mesmo que eles nem sempre se entendessem uns aos outro.
Eram todos a minha gente.
Mas o meu pai estava sempre preocupado.
Andava sempre a dizer que, mesmo com a melhor educação,
eu não ia ter um futuro justo.
Eu Iria enfrentar a discriminação, segundo ele.
E que a única forma de ser aceite pelos brancos
seria ser famosa.
Reparem, ele teve esta conversa comigo quando eu tinha sete anos.
Quando eu tinha sete anos, ele disse:
"Olha, tem que ser no desporto, ou na música".
Ele não sabia nada de desporto — bendito seja — por isso, foi a música.
Assim, quando eu tinha sete anos,
juntou todos os meus brinquedos, todas as minhas bonecas
e deitou tudo fora.
Em troca, deu-me um teclado Casio meio velho...
(Risos)
... e lições de canto.
Obrigou-me a praticar durante horas, todos os dias.
Cedo começou a pôr-me a atuar diante de audiências cada vez maiores.
Bizarramente, tornei-me quase numa espécie de criança cartaz
para o multiculturalismo norueguês.
Claro, eu sentia-me muito vaidosa,
porque, a certa altura, até os jornais
estavam a escrever coisas bonitas sobre pessoas de cor.
Eu sentia que o meu superpoder estava a aumentar.
Então, quando eu tinha 12 anos, ao voltar da escola para casa,
fiz um pequeno desvio,
porque queria comprar "salty feet", os meus doces preferidos.
Eu adorava-os.
À entrada da loja,
estava um homem branco a barrar-me o caminho.
Tentei passar de lado mas, quando o fiz, ele deteve-me,
olhou bem para mim,
cuspiu-me na cara e disse:
"Sai da minha frente,
"sua vadiazinha preta, sua vadiazinha paquistanesa,
"volta para a tua terra".
Eu fiquei completamente horrorizada.
Fiquei a olhar para ele.
Estava demasiado assustada para limpar o cuspo da minha cara,
mesmo quando ele começou a misturar-se com as minhas lágrimas.
Lembro-me de olhar em volta, na esperança de que, de repente,
aparecesse um adulto que detivesse aquele tipo.
Em vez disso, as pessoas passavam por mim e fingiam não me ver.
Eu estava muito confusa, porque comecei a pensar:
"Meus amigos brancos, vá lá! Onde é que estão? O que se passa?
"Porque é que não aparecem para me salvar?"
Não é preciso dizer que não comprei os doces.
Corri para casa o mais depressa que pude.
Mas pensei que as coisas ainda corriam bem.
À medida que o tempo passava, eu ia tendo mais êxito.
Por fim, comecei a atrair também a perseguição das pessoas de cor.
Havia homens na comunidade dos meus pais que achavam que era inaceitável
e desonroso para uma mulher estar envolvida em música
e aparecer tantas vezes nos meios de comunicação.
Portanto, cedo comecei a ser atacada nos meus concertos.
Lembro-me que, num dos concertos,
eu estava no palco, inclinei-me para o público
e a ultima coisa que vi foi o rosto escuro de um jovem.
A seguir, atiraram-me aos olhos um químico qualquer.
Lembro-me de ter deixado de ver, os meus olhos começaram a chorar
mas continuei a cantar.
Nas ruas de Oslo, cuspiram-me na cara, desta vez, eram homens de cor.
A certa altura, até tentaram raptar-me.
As ameaças de morte não paravam.
Lembro-me de um tipo mais velho, barbudo, ter-me detido na rua e dito:
"Sabes porque é que te odeio tanto?
"Porque fazes com que as nossas filhas pensem
"que podem fazer tudo o que quiserem".
Um tipo mais novo avisou-me para eu ter cuidado.
Disse que a música não é islâmica, é trabalho para prostitutas.
"Se continuares com isso, vais ser violada
"e vão cortar-te a barriga para não nascer outra cabra como tu".
Voltei a ficar confusa.
Não percebia o que se estava a passar.
A minha gente de cor estava a começar a tratar-me deste modo, como era possível?
Em vez de estabelecer pontes entre os dois mundos,
sentia-me a cair entre os meus dois mundos.
Suponho que, para mim, o cuspo era a kriptonite.
Quando eu tinha 17 anos,
as ameaças de morte eram muitas e a perseguição era constante.
As coisas estavam tão más que a minha mãe disse-me:
"Já não conseguimos proteger-te, nem manter-te em segurança,
"por isso, tens que te ir embora".
Então, comprei um bilhete de ida para Londres,
fiz as malas e parti.
Naquela altura, o meu maior desgosto foi que ninguém disse nada.
Saí da Noruega à vista de toda a gente.
A minha gente de cor, a minha gente branca — ninguém disse nada.
Ninguém disse: "Espera, isso não pode ser.
"Apoiem esta rapariga, protejam-na, porque ela é uma de nós".
Ninguém disse isso.
Pelo contrário, senti-me...
Sabem, no aeroporto, no tapete das malas
temos todas aquelas malas a andar à roda
e há sempre uma mala esquecida, no fim,
aquela que ninguém quer, aquela que ninguém reclama.
Eu sentia-me assim.
Nunca me sentira tão só, nunca me sentira tão perdida.
Depois de chegar a Londres, retomei a minha carreira na música.
Um local diferente mas, infelizmente, a mesma história.
Lembro-me de uma mensagem que recebi dizendo que eu ia ser morta
e que iam correr rios de sangue
e que eu ia ser violada muitas vezes, antes de morrer.
Nessa altura, devo dizer,
eu já estava habituada a mensagens destas,
mas a diferença era que agora começaram a ameaçar a minha família.
Mais uma vez, fiz as malas, larguei a música e fui para os EUA.
Estava farta.
Não queria ter mais nada a ver com tudo aquilo.
E, certamente, não iria ser morta por uma coisa
que nem sequer era o meu sonho, tinha sido a escolha do meu pai.
Assim, de certa forma, desapareci.
De certa forma, estava feita em pedaços.
Mas decidi que o que eu queria fazer
era passar os anos que me restavam na vida
a apoiar os jovens
e a tentar estar presente, por pouco que fosse,
do modo que eu pudesse.
Comecei a trabalhar como voluntária em diversas organizações
que estavam a trabalhar com jovens muçulmanos na Europa.
Para minha surpresa, descobri
que muitos daqueles jovens estavam a sofrer e a debater-se.
Estavam a enfrentar muitos problemas com as famílias e as comunidades
que pareciam preocupar-se mais com a honra e a reputação
do que com a felicidade e a vida dos seus filhos.
Comecei a sentir que, talvez, eu não estivesse tão só,
talvez eu não fosse tão diferente.
Talvez houvesse mais da minha gente.
O que acontece, o que a maior parte das pessoas não percebe
é que há muitas de nós a crescer na Europa
que não temos a liberdade de sermos nós mesmas.
Não nos permitem ser o que somos.
Não temos liberdade para casar
nem para convivermos com as pessoas que escolhemos.
Nem sequer podemos escolher a nossa carreira,
É esta a norma nas comunidades muçulmanas da Europa.
Mesmo nas sociedades mais livres do mundo, nós não temos liberdade.
A nossa vida, os nossos sonhos, o nosso futuro não nos pertencem,
pertencem aos nossos pais e à comunidade.
Encontrei inúmeras histórias de jovens
que estão perdidas para todos nós,
que nos são invisíveis
mas que estão a sofrer e estão a sofrer sozinhas.
Crianças que perdemos para casamentos forçados,
para a violência com base na honra.
Ao fim de vários anos a trabalhar com aquelas jovens,
acabei por perceber que não podia continuar a fugir,
não podia passar o resto da vida com medo e a esconder-me
e que tinha que fazer qualquer coisa.
Também percebi que o meu silêncio, o nosso silêncio,
permite que estes abusos continuem.
Por isso, decidi que queria fazer uso do meu superpoder infantil
para tentar que as pessoas dos diferentes lados destas questões
percebam o que é ser uma jovem presa entre a família e o país.
Por isso, comecei a fazer filmes, e comecei a contar essas histórias.
Também queria que as pessoas percebessem as consequências mortais
de não levarem a sério estes problemas.
O primeiro filme que eu fiz foi sobre Banaz.
Era uma rapariga curda de 17 anos em Londres.
Era obediente, fazia tudo o que os pais queriam.
Tentava fazer tudo certinho.
Casou com um tipo que os pais escolheram.
Apesar de ele lhe bater e a violar constantemente,
quando ela tentou que a família a ajudasse, disseram-lhe:
"Tens que voltar para casa e tentar ser uma mulher melhor".
Isto porque não queriam uma filha divorciada nas mãos,
porque, claro, isso traria a desonra para a família.
Ele batia-lhe tanto que sangrava pelas orelhas.
Quando, por fim, o deixou, encontrou um jovem que escolheu
e por quem se apaixonou,
a comunidade e a família descobriram
e ela desapareceu.
Foi encontrada três meses depois.
Tinha sido metida dentro de uma mala e enterrada por baixo da casa.
Tinha sido estrangulada, tinha sido morta à pancada
por três homens, três primos, por ordem do pai e do tio dela.
O cúmulo da tragédia da história de Banaz
é que ela tinha ido à polícia em Inglaterra, cinco vezes, a pedir ajuda,
dizendo-lhes que ia ser morta pela família.
A polícia não acreditou nela, por isso não fizeram nada.
O problema é que
não só há muitas crianças que enfrentam estes problemas
no seio das suas famílias e no seio das suas comunidades,
mas também encontram falta de compreensão
e apatia nos países em que crescem.
Quando a família os atraiçoa, viram-se para nós
e, quando não os compreendemos,
perdemo-los.
Enquanto eu estava a fazer este filme, várias pessoas disseram-me:
"Deeyah, sabes, é outra cultura,
"é isso que esta gente faz às filhas.
"Não podemos interferir".
Posso garantir-vos, ser assassinada não é a minha cultura.
Sabem uma coisa?
As pessoas como eu,
as raparigas que têm as mesmas origens que eu
deviam gozar dos mesmos direitos, da mesma proteção
que todos os outros no nosso país, não acham?
Para o meu filme seguinte, queria tentar compreender
porque é que algumas das nossas crianças muçulmanas na Europa
são levadas ao extremismo e à violência.
Mas, com este tópico
também reconheci que ia ter que enfrentar o meu pior medo:
os homens escuros, barbudos.
Homens semelhantes àqueles que me perseguiram durante toda a vida.
Homens de quem tenho tido medo quase toda a minha vida.
Homens que eu detestei profundamente
durante muitos anos.
Assim, passei os dois anos seguintes a entrevistar terroristas condenados,
jiadistas e antigos extremistas.
O que eu já sabia, o que já era muito óbvio,
era que a religião, a política, a bagagem colonialista da Europa,
e também os fracassos da política externa ocidental
dos últimos anos,
faziam parte do quadro.
Mas eu estava mais interessada em descobrir quais são as razões humanas,
quais são as razões pessoais,
porque é que as nossas jovens são suscetíveis a grupos como estes.
O que me surpreendeu foi que encontrei seres humanos feridos.
Em vez dos monstros de que eu andava à procura,
que eu estava à espera de encontrar
— sinceramente, porque teria sido muito satisfatório —
encontrei pessoas desfeitas,
tal como Banaz,
Descobri que estes jovens estavam dilacerados
por tentarem estabelecer pontes
entre as suas famílias e os países em que tinham nascido.
Também aprendi que os grupos extremistas, os grupos terroristas,
estão a tirar partido desses sentimentos dos nossos jovens
e a canalizá-los — cinicamente — para a violência.
"Venham ter connosco"— dizem eles.
"Rejeitem os dois lados, a vossa família e o vosso país,
"porque eles rejeitaram-vos.
"Para a vossa família, a honra é mais importante do que vocês
"e para o vosso país,
"um verdadeiro norueguês, britânico ou francês
"será sempre branco, nunca será um de vocês."
Também prometem aos jovens as coisas que eles desejam:
significado, heroísmo, sentido de pertença e de objetivo,
uma comunidade que os ame e os aceite.
Fazem com que os impotentes se sintam poderosos.
Os invisíveis e os silenciosos são finalmente vistos e ouvidos.
É isto o que eles estão a fazer aos nossos jovens.
Porque é que estes grupos estão a fazer isto aos jovens e nós não?
A questão é:
eu não estou a tentar justificar
ou a desculpar qualquer tipo de violência.
O que estou a tentar dizer é que temos que perceber
porque é que alguns dos nossos jovens se sentem atraídos por isso.
Também gostava de vos mostrar
estas fotos de infância de alguns dos tipos no filme.
O que realmente me impressionou é que muitos deles
— eu nunca teria imaginado —
mas muitos deles têm pais ausentes ou violentos.
Vários destes jovens
acabaram por encontrar figuras paternais atentas e solidárias
nestes grupos extremistas.
Também encontrei homens brutalizados pela violência racista,
mas que encontraram forma de deixarem de se sentir vítimas
tornando-se eles próprios violentos.
Na verdade, para meu horror, encontrei uma coisa que reconheci.
Encontrei os mesmos sentimentos que eu senti
quando fugi da Noruega, aos 17 anos.
A mesma confusão, o mesmo desgosto,
o mesmo sentimento de ter sido traída
e de não pertencer a ninguém.
O mesmo sentimento de estar perdida e dividida entre culturas.
Dito isto, eu não escolhi a destruição,
escolhi agarrar numa câmara em vez de numa metralhadora.
A razão para isso foi o meu superpoder.
Consegui ver que a resposta é a compreensão, e não a violência.
Ver seres humanos
com todas as suas virtudes e todos os seus defeitos,
em vez de continuar com caricaturas:
nós e eles, os vilões e as vítimas.
Por fim, tinha chegado à conclusão
de que as minhas duas culturas não tinham que estar numa rota de colisão.
Pelo contrário, eram um espaço em que eu encontrara a minha voz.
Deixei de sentir que tinha que escolher um lado,
mas isso levou-me muitos anos.
Hoje, muitos dos nossos jovens
debatem-se com estas mesmas questões.
e debatem-se com isso, sozinhos.
Isso deixa-os abertos, como as feridas.
Para alguns, a visão do mundo do Islão radical
torna-se na infeção que lavra nessas feridas abetas.
Há um provérbio africano que diz:
"Se os jovens não se inserirem na aldeia,
"reduzi-la-ão a cinzas só para sentirem o seu calor".
Gostava de perguntar
aos pais e às comunidades muçulmanas:
São capazes de amar e cuidar dos vossos filhos
sem os forçar a cumprir as vossas expetativas?
Podem optar por eles em vez de pela vossa honra?
Podem perceber porque é que eles se sentem tão zangados e alienados
quando vocês põem a honra acima da felicidade deles?
Podem tentar ser um amigo para o vosso filho
para ele poder confiar em vocês
e querer partilhar convosco as suas experiências,
em vez de as ter de procurar em qualquer outro lugar?
E perguntar aos nossos jovens tentados pelo extremismo:
Conseguem reconhecer que a vossa raiva é alimentada pela dor?
Têm força suficiente para resistir a esses homens cínicos
que querem usar o vosso sangue para seu próprio proveito?
Conseguem encontrar uma forma de viver?
Conseguem ver que a vingança mais doce
é viver uma vida feliz, plena e livre?
Uma vida definida por vocês e por mais ninguém.
Porque é que querem ser mais um miúdo muçulmano morto?
E para todos nós:
Quando é que vamos começar a ouvir os nossos jovens?
Como podemos apoiá-los
para dirigirem o seu sofrimento para uma coisa mais construtiva?
Eles pensam que não gostamos deles.
Pensam que não nos importamos com o que lhes acontece.
Pensam que não os aceitamos.
Poderemos encontrar uma forma de eles pensarem de modo diferente?
O que nos custa vê-los e reparar neles
antes de eles se tornarem vítimas ou perpetradores de violência?
Conseguiremos preocupar-nos com eles e considerá-los como nossos?
E não ficarmos escandalizados
só quando as vítimas da violência são parecidas connosco?
Conseguiremos encontrar forma de rejeitar o ódio e curar as divisões entre nós?
A questão é que não podemos desistir uns dos outros nem das crianças,
mesmo que eles desistam de nós.
Estamos nisto todos juntos.
A longo prazo, a vingança e a violência não funcionarão contra os extremistas.
Os terroristas querem que nos enfiemos em casa, com medo,
de portas trancadas e de corações fechados.
Querem que abramos mais feridas na sociedade,
para poderem usá-las para espalhar ainda mais a infeção.
Querem que nos tornemos como eles:
intolerantes, cheios de ódio e cruéis.
Um dia depois dos ataques em Paris,
uma amiga minha enviou-me esta foto da filha.
É uma rapariga branca e uma rapariga árabe.
São as melhores amigas.
Esta imagem é a kriptonite para os extremistas.
Estas duas raparigas com os seus superpoderes
estão a mostrar o caminho
para uma sociedade que precisamos de construir em conjunto,
uma sociedade que inclua e apoie,
em vez de rejeitar as nossas crianças.
Obrigada por me ouvirem.
(Aplausos)
Kur unë isha femijë, dija që kisha superfuqi.
Është e vertet.
(Të qeshura)
Mendoja se isha e mrekullueshme sepse mund te kuptoja
dhe të identifikohesha me ndjenjat e njerëzve bojëkaf,
si gjyshi im, nje musliman konservator.
Gjithashtu, mund te kuptoja nënën time afgane, dhe baban tim pakistan,
jo shumë fetar por të qetë, mjaft liberal.
Dhe sigurisht, mund te kuptoja
dhe të lidhem me ndjenjat e te bardhëve.
Norvegjezet e bardhë te shtetit tim.
E keni parasysh; te bardhë, bojekaf, cilido--
Unë i doja të gjithë ata.
Unë i kuptoja te gjithë.
edhe pse ata shpesh nuk kuptoheshin me njëri tjetrin;
ata ishin te gjithë njerëzit e mi.
Nga ana tjetër, babai im ishte gjithmonë në merak.
Vazhdonte të më thoshte se edhe me arsimin më të mirë,
nuk do trajtohesha drejtesisht.
Sipas tij, do vazhdoja të përballesha me diskriminime.
Dhe e vetmja mënyrë për t'u pranur nga të bardhët
do të ishte të bëhesha e famshme.
Tani, ai e beri kete bisedë me mua kur unë isha vetëm shtatë vjeçe.
Pra kur isha shtatë vjeçe, ai më thotë,
"Vendos të hysh në sport ose muzikë".
Ai nuk dinte shumë nga sportet-- i bekuar qoftë--kështu ra për muzikën.
Kështu, kur isha shtatë vjeçe, mblodhi gjithë lodrat e kukullat e mia,
dhe i hodhi poshtë.
Në këmbim ai më dha nje tastierë të vogël Casio dhe--
(Të qeshura)
Po. Dhe kurse për kanto.
Dhe më detyroi, me pak fjalë, të praktikoja për orë të tëra çdo ditë.
Shumë shpejt, bëri të shfaqesha për publik gjithmonë më të madh
dhe çuditërisht, u bëra gati një lloj si femijë reklamë
për multikulturalizmin norvegjez.
U ndjeva shumë krenare, sigurisht.
Sepse edhe gazetat tani
fillonin të shkruanin mirë per njerëzit bojekaf,
prandaj ndieja që superfuqia ime po rritej.
Kur isha 12 vjeçe, duke u kthyer në shtëpi nga shkolla,
bëra një devijim të vogël
sepse doja të blija ëmbëlsirat e preferuara, quhen "këmbë të kripura".
Unë i dua jasht mase.
Gjatë rrugës për në dyqan,
ishte nje burrë i bardhë, tek dera hyrëse që më bllokonte rrugën.
Kështu provova të ecja rreth tij, po sapo lëviza ai më ndaloi
dhe më nguli sytë,
dhe më pështyti në fytyrë, dhe më tha,
"Zhduku nga rruga ime
ti bushtër e zezë, ti bushtër e vogël pakistane,
shko nga ku ke ardhur".
Unë isha tmerrësisht e tmerruar.
Ia kisha ngulur sytë.
Isha shume e frikësuar të fshija pështymën nga fytyra,
edhe pse po trazohej me lotët e mi.
Më kujtohet që shikoja rreth e rrotull, duke shpresuar në çdo çast tani
një i rritur do të vinte dhe do të ndalonte këtë burrë.
Përkundrazi, njerëzit vazhdonin të ecnin pas meje dhe pretendonin që s'më shikonin.
Isha shumë e hutuar, sepse mendoja:
"Njerëzit e mi të bardhë, ejani! Ku janë ata? Çfarë po ndodh?
Si mundet të mos vijnë të më shpëtojnë?"
E panevojshme për t'u thënë, ëmbëlsirat nuk i bleva.
Vrapova drejt shtëpisë me sa pata fuqi.
Gjërat ishin akoma në rregull, megjithatë, mendova.
Me kalimin e kohës, dhe sa më shumë bëhesha e suksesshme.
filluan të më ngacmonin bile dhe njerezit bojekaf.
Disa burra nga komuniteti i prindërve mendonin se ishte e pa pranueshme
dhe jo e ndershme për një grua të përfshihet në muzikë
dhe të jetë e pranishme nëpër media.
Shumë shpejt, nisa të sulmohesha nëper koncertet e mia.
Më kujtohet një nga koncertet, isha në skenë, u përkula drejt publikut
dhe gjëja e fundit që pashë ishte fytyra esmere e një të riut
dhe më pas mbaj mend që një lloj kimikati u vërvit në sytë e mi
dhe më kujtohet që nuk mund të shikoja dhe sytë më lotonin
po megjithatë vazhdova të këndoja.
Isha pështyrë në fytyrë në rrugët e Oslos, kësaj radhe nga aziatikë.
Tentuan dhe të më rrëmbenin.
Kercënimet për vdekje ishin të pafundme.
Kujtoj që një burrë mjekrosh i moshuar më ndaloi në rrugë njëherë,
e më tha, "Arsyeja pse të urrej kaq shumë
është se i bën vajzat tona të mendojnë
se mund të bëjnë çfarë të duan."
Një djal më i ri më paralajmëroi të kisha kujdes.
Ai tha që muzika është anti-islamike dhe punë për bushtra,
nëse vazhdon, do të të përdhunojnë
stomaku jot do të të pritet kështu që asnjë kurvë tjetër të lindi më.
Përsëri, isha e hutuar.
Nuk mund të kuptoja çfarë po ndodhte.
Njerëzit e mi kafe fillonin të më kërcënonin--si ndodhi?
Në vënd të bashkoheshin botë, dy botët,
m'u duk sikur po bija midis dy botëve të mia.
Besoj, se për mua, pështyma ishte kriptonit.
Kur isha 17 vjeçe,
kërcënimet për vdekje ishin të pafunda, dhe ngacmimet ishin të vazhdueshme.
Shkoi shumë keq, deri sa mamaja ime më uli dhe më tha,
"S'mundemi më të të mbrojmë, nuk je e sigurt këtu,
duhet të largohesh prej këtej."
Bleva një biletë vetëm vajtje për Londër, bëra valixhet dhe u largova.
Zemërimi im më i madh në atë kohë ishte që asnjeri nuk tha gjë.
Pata një largim publik nga Norvegjia.
Njerëzit e mi kaf, njerëzit e bardhë-- asnjëri tha gjë.
Asnjë tha, "Pritni, ky është gabim.
Përkraheni këtë vajzë, mbrojeni këtë vajzë, sepse është një prej nesh"
Asnjë nuk e tha këtë.
Përkundrazi, u ndjeva-- e keni parasysh në aeroport,
tek rripi i transportit të valixheve janë ato valixhet
që shkojnë rreth e rrotull,
dhe aty është gjithmonë një valixhe e mbetur në fund,
atë që asnjë nuk do, atë që asnjeri nuk e kërkon.
U ndieva kështu.
Kurrë nuk isha ndjerë aq e vetmuar. Kur nuk isha ndjerë aq e humbur.
Kështu pasi erdha në Londër, vazhdova karrierën e muzikës.
Vend i ndryshëm, po fatkeqësisht, e njëjta histori.
Më kujtohet një mesazh që më kishin dërguar
që thoshte se do të më vrisnin dhe lumenj me gjak do të rridhnin
dhe unë do të përdhunohesha shumë herë para se të vdisja.
Në këtë pikë, dua të them,
po mësohesha me mesazhe të tilla,
por çfarë ndryshoi ishte që nisën të kërcënonin familjen time.
Pra edhe njëherë, bëra valixhen, lashë muzikën dhe shkova në SHBA.
Mjaft.
Nuk doja të kisha të bëja më me këtë gjë.
Dhe sigurisht nuk do vdisja për diçka
që nuk ishte as ëndrra ime -- ishte zgjidhja e babait tim.
U ndieva pak e humbur.
U ndieva e shqyer.
Po vendosa që çfarë unë doja të bëja
ishte të kaloja vitet e ardhshme të jetës time
duke mbështetur njerëzit e rinj
dhe të provoja të isha afër tyre në disa mënyra,
në çfarëdo lloj mënyre mundesha.
Nisa vullnetarizmin për disa organizata
që punonin me muslimanët e rinj në Evropë.
Dhe, për habi, çfarë zbulova ishte
që shumë nga këta të rinj po vuanin dhe po luftonin.
Po përballeshin me shumë probleme me familjet e komunitetet e tyre
që dukeshin të interesuar më shumë për nderin dhe reputacionin
se sa për lumturinë dhe jetën e fëmijëve të tyre.
Nisa të ndihesha që nuk isha aq e vetmuar, ndoshta nuk isha aq e çuditshme.
Ndoshta ka shumë njerëz si unë në botë.
Problemi është, që pjesa më e madhe e njerëzve nuk kuptojnë
që ka shumë nga ne që jetojnë në Evropë.
që nuk janë të lirë të jenë vetvetja.
Nuk na lejohet të jemi kush jemi.
Nuk jemi të lirë të martohemi
ose të jemi në një marredhenie me një njeri që zgjedhim vetë.
Nuk mund të zgjedhim as karrierën tonë.
Kjo është normale në epiqëndrën muslimane të Evropës.
Edhe në shoqëritë më të lira në botë, ne nuk jemi të lirë
Jetët tona, ëndrrat tona, e ardhmja jonë nuk na përket neve,
I përket prindërve tanë dhe komunitetit tonë.
Zbulova historira të pafunda të të rinjsh
që janë të humbura te gjithë ne,
që janë të padukshme për të gjithë ne,
po që po vuajnë dhe po vuajnë vetëm.
Fëmijët që humbim në martesa të detyruara, në dhunime dhe abuzime në emër të nderit.
Përfundimisht, kuptova pas vitesh që punoja me këta të rinj,
që nuk do jem më në gjëndje të vazhdoj të vrapoj.
Nuk mund të kaloj gjithë jetën time e frikësuar dhe duke u fshehur
e që unë duhet të bej me të vërtet diçka.
Kuptova edhe që heshtja ime, heshtja jonë,
lejon dhunë si kjo të vazhdojë.
Kështu vendosa që doja të përdorja superfuqinë e fëmijërisë time
për të bërë njerëzit e anëve të ndryshme të kësaj çështje të kuptojnë
çfarë është të jesh një i ri i bllokuar midis familjes dhe shtetit.
Kështu fillova të bëja filma, dhe fillova të tregoja këto histori.
Unë doja edhe që njerëzit të kuptojnë pasojat vdekjeprurëse
e mos marrjes seriozisht të problemeve.
Filmi i parë që bëra ishte mbi Banaz-in.
Ajo ishte një 17-vjeçare kurde në Londër.
Ajo ishte vajzë e bindur, bënte çfarë prindërit i thonin.
Provonte të bënte gjithçka drejt.
U martua me një djalë që i zgjodhën prindërit,
edhe pse ai e rrihte dhe e përdhunonte vazhdimisht.
Dhe kur ajo provoi të shkonte tek familja e saj për ndihmë, ata thanë,
"Duhet të kthehesh mbrapsht dhe te bëhesh nuse më e mirë."
Sepse ata nuk donin një vajzë të ndarë tek dera e tyre
sepse, sigurisht, kjo do të sillte turp në familje.
Ajo ishte qëlluar aq shumë saqë nga veshët i dilte gjak,
dhe kur në fund u largua dhe gjeti një djalë që ajo zgjodhi
dhe ra në dashuri,
komuniteti dhe familja e zbuloi
dhe ajo u zhduk.
U gjet tre muaj më vonë.
E futur në një valixhe dhe e varrosur nën tokën e shtëpisë.
E kishin mbytur, e kishin qëlluar deri në vdekje
nga tre burra, tre kusherinj, me urdhërin e babait dhe xhaxhait.
Tragjedisë të Banaz i shtohet fakti
që ajo kish shkuar në polici në Angli pese herë për ndihmë,
duke i treguar se ajo do të vritej nga familja e saj.
Policia nuk e besoi atë kështu nuk bëri asgjë.
Dhe problemi me këtë
është që jo vetëm janë shumë nga fëmijët tanë që përballen me këto probleme
brenda familjeve dhe brenda komuniteteve,
po ato përballohen me keqkuptime
dhe apati ne vendet ku rriten.
Kur familjet e tyre i tradhëtojnë, ata shikojnë nga ne,
dhe kur ne nuk kuptojmë,
ne i humbim ata.
Ndërsa po bëja filmin, disa njerëz më thanë,
"Mirë, Deeya, ti e di, kjo është kultura e tyre,
kjo është çfarë këta njerëz bëjnë me fëmijët e tyre
dhe ne nuk mund të ndërhyjmë."
Unë ju siguroj që të vritesh nuk është në kulturën time.
E dini?
Dhe sigurisht njerëzit që janë si unë,
gra të reja që vijnë nga të kaluara si imja,
duhet të kenë të njëjta të drejta, të njëjta mbrojtje
si çdo njeri tjetër në këtë shtet, pse jo?
Kështu, për filmin e ardhshëm, doja të provoja të kuptoja
si disa muslimanë të rinj në Evropë
janë tërhequr nga ekstremizmi dhe dhuna.
Po me këtë çështje,
mësova që unë isha duke u përballur me frikën time më të madhe:
burrat muslimanë me mjekër.
Të njëjta burra, o të ngjashëm, me ata që më lënduan për pjesën më të madhe të jetës
Burra që i kisha pasur frikë tërë jetën time.
Burra që unë i urreja thellë,
për shumë, shumë vite.
Kështu kalova dy vitet e ardhshme duke intervistuar terroristë të dënuar,
xhihadistë dhe ish ekstremistë.
Çfarë unë dija, ishte shumë e qartë tashmë,
ishte që feja, politika, e kaluara kolonialiste e Evropës,
dhe dështimet e politikës të jashtme të të viteve të kaluara,
ishin të gjitha pjesë e kuadrit.
Por çfarë më interesonte më shumë për të zbuluar ishte kush janë njerëzit,
cilat janë arsyet personale
pse disa nga të rinjtë janë të prekshëm nga grupe si këto.
Dhe çfarë më surprizoi ishte që gjeta njerëz të lënduar.
Në vend të përbindëshave që po kërkoja,
që doja të gjeja--
sinqerisht sepse do të kishte qënë shumë e kënaqshme--
gjeta njerëz të vuajtur.
Si Banaz-i,
zbulova që këta djem të rinj ishin shqyer
duke provuar të bashkonin boshllëqet
midis familjeve të tyre dhe vendit ku ata kishin lindur.
Dhe çfarë mësova tjetër është që grupet ekstremiste, terroristët
përfitonin nga ndjenjat e këtyre të rinjëve
dhe i kanalizonin këtë drejt dhunës.
"Eja tek ne", thonë ata.
"Refuzo të dy anët, familjen tënde dhe shtetin tënd
sepse ata ty të refuzojnë.
Për familjen tënde, nderi saj është më i rëndësishëm se ty
dhe për shtetin tënd,
norvegjezi i vërtetë, anglezi ose francezi do të jetë gjithmonë i bardhë por jo ti."
Ata po i premtojnë të rinjve gjërat që dëshirojnë:
rëndësi, heroizëm, një arsye për prani dhe qëllim,
një komunitet që i do dhe i pranon.
Bëjnë të pafuqishmit të ndihen të fuqishëm.
Të padukshmit dhe të heshturit më në fund shihen e dëgjohen.
Kjo është çfarë po i bëjnë të rinjëve.
Pse këto grupe po e bëjnë këtë për të rinjtë tanë dhe jo ne?
E vërteta është,
nuk dua të justifikoj
ose të fal asnjë lloj dhune.
Çfarë dua të them është që ne duhet të kuptojmë
sepse disa nga të rinjtë joshen nga kjo.
Do doja t'ju tregoja, faktikisht--
këto janë foto fëmijërie të disa prej burrave të filmit.
Çfarë më pengon më shumë është që shumë prej këtyre --
nuk do ta kisha menduar kurrë--
po shumë prej këtyre kanë patur mungesë babai ose një baba të dhunshëm.
Dhe disa nga këta të rinj
përfunduan duke kërkuar dashuri dhe mëshirën e figurës së babait
brënda grupeve ekstremiste.
Gjeta edhe burra të brutalizuar nga dhuna raciale,
po gjetën një mënyrë për të ndaluar së ndjeri viktima
duke u bërë të dhunshëm vet.
Në fakt, zbulova diçka, në tmerrin tim, që njojta.
Zbulova të njëjtat ndjenja që ndieja si 17 vjeçare kur u largova nga Norvegjia.
Të njejtën hutim, të njëjtën dhimbje,
dhe të njëjta ndjenja të të qënit i tradhtuar
dhe mos përkasjes te asnjë.
E njëjta ndjenjë e të qënit e humbur dhe e shqyer midis dy kulturave.
E thënë kjo, unë nuk zgjodha shkatërrimin,
unë zgjodha të mbaja lart një kamera në vend të një arme.
Arsyeja pse e bëra këtë është falë superfuqive të mia.
Unë mund të shikoja që të kuptuarit është përgjigjja, në vend të dhunës.
Të shikosh qëniet njerëzore
me gjithë virtytet e tyre dhe gjithë të metat e tyre
në vënd të vazhduarit karikaturen:
ne dhe ata, horrët dhe viktimat.
Më në fund kuptova në fakt
që dy kulturat nuk duhet të përplasen
po të bëhet një hapesirë ku unë gjeta zërin tim.
Ndalova të ndihesha sikur duhet të zgjidhja një anë,
po për këtë mu deshën shumë, shumë vite.
Ka shumë nga të rinjtë tanë sot
që po luftojnë me të njëjtat çështje,
dhe po luftojnë me to vetëm.
Dhe kjo lë hapur një plagë.
Dhe për disa, vizioni botëror i radikalizmit islamik
bëhet një infeksion që përhapet në atë plagë.
Është një fjalë e urtë afrikane që thotë,
"Nëse të rinjtë nuk janë angazhuar në fshat,
ata do të djegin atë vetëm për ngrohtësi."
Dua të pyes--
prindërve musliman dhe komunitetit musliman,
i doni ju fëmijët tuaj
pa i detyruar ata të përmbushin shpresat tuaja?
Mund të zgjidhni ata në vënd të nderit?
Mund të kuptoni pse ata janë kaq të inatosur dhe të tjetërsuar
kur ju vini nderin tuaj para lumturisë së tyre?
Mundeni ju të bëheni miq me fëmijët tuaj
që ata të besojnë tek ju
dhe të ndajnë me ju përvojat e tyre,
më tepër se t'i kërkojnë në vënde të tjera?
Dhe për të rinjtë tanë të joshur nga ekstremismi,
A mundeni të kuptoni që inati juaj është i ushqyer nga vuajtja?
A do gjeni forcën të kundërshtoni ata burra pleq cinik
që duan të përdorin gjakun tuaj për interesat e tyre?
Mund të gjeni një mënyrë për të jetuar?
Mund të shikoni që hakmarrja më e ëmbël
është për ju lumturia, dhe jeta e lirë?
Një jetë e përcaktuar nga ju dhe asnjë tjetër.
Pse do të bëhesh një tjetër fëmijë musliman i vdekur?
Dhe për të tërë ne, kur do nisim të dëgjojmë fëmijët tanë?
Si mund t'i përkrahim
të drejtojmë dhimbjen e tyre drejt diçka më konstrutive?
Ata mendojnë që ne si pëlqejmë.
Ata mendojnë që ne nuk na intereson çfarë i ndodh.
Ata mendojnë se ne nuk i pranojmë.
Mund të gjëjmë një mënyrë për t'i bërë të ndihen ndryshe?
Çfarë do na kushtonte t'i shikonim dhe të kujdeseshim për ata
para se ata të shndërohen në viktima ose në kryesine e dhunës?
Mund të bëhemi më të kujdeshëm për ta dhe t'i konsiderojmë si prej nesh?
Dhe mos të ndihemi të shqetsuar kur viktimat e dhunës të na ngjajnë?
E gjejmë dot një mënyrë për të refuzuar urrejtjen e të afrojmë ndarjen midis nesh?
Fakti është që s'mund të përballojmë të mohojmë veten dhe fëmijët tanë,
edhe nëse ata na kanë mohuar ne.
Ne jemi të gjithë bashkë këtu.
Me kalimin e kohës, hakmarrja dhe dhuna nuk do funksionojnë kundër ekstremistëve.
Terroristët duan që ne të kemi frikë në shtëpitë tona,
të mbyllim dyert dhe zemrën tonë.
Ata duan që ne të hapim më shumë plagë në shoqërinë tonë
kështu ata mund ti përdorin për të shpërndarë infeksionin e tyre sa më shumë.
Ata duan që ne të bëhemi si ta:
intolerant, urrejtës dhe mizorë.
Një ditë pas sulmit të Parisit,
një mikja ime më dërgoi fotografinë e vajzës së saj.
Kjo është një vajzë e bardhë dhe një vajzë arabe.
Ato janë shoqe të ngushta.
Kjo fotografi është kriptoniti për ekstremistët.
Këto dy vajza të vogla me superfuqitë e tyre
tregojnë rrugën që duhet të ndjekim
drejt një shoqërie që ne duhet të ndërtojmë së bashku,
një shoqëri që mban dhe mbështet,
më shumë se të refuzojë fëmijët tanë.
Ju falemnderit që më dëgjuat.
(Duartrokitje)
Kad sam bila dete, znala sam da imam supermoći.
To je tačno.
(Smeh)
Mislila sam da sam potpuno neverovatna jer sam mogla da razumem
i da saosećam sa smeđim ljudima,
poput mog dede, konzervativnog muslimana.
A takođe sam mogla da razumem moju majku Avganistanku, mog oca Pakistanca,
koji nisu bili naročito religiozni, već opušteni, prilično liberalni.
I naravno, mogla sam da razumem
i da saosećam sa belim ljudima.
Belim Norvežanima iz svoje zemlje.
Znate, belim, smeđim, kako god -
sve sam ih volela.
Sve sam ih razumela,
čak iako nisu uvek razumeli jedni druge,
svi su bili moji ljudi.
Moj otac je ipak bio stalno krajnje zabrinut.
Govorio bi da i uz najbolje obrazovanje
neću imati poštene šanse.
Smatrao je da ću se i dalje suočavati sa diskriminacijom.
I da je jedini način da me belci prihvate
to da postanem poznata.
Sad, možete misliti, ovako smo razgovarali kad mi je bilo sedam godina.
Kad mi je bilo sedam godina, rekao je:
"Gledaj, biraj sport ili muziku."
Nije znao bilo šta o sportu - srećom - pa je odabrana muzika.
Pa, kad mi je bilo sedam godina, pokupio je sve moje igračke i lutke
i sve ih bacio.
U zamenu mi je dao bezveznu malu kasio klavijaturu i -
(Smeh)
Da. I časove pevanja.
I praktično me je naterao da vežbam satima i satima svakog dana.
Veoma brzo, naterao me je da nastupam pred sve većom i većom publikom,
i, bizarno, ali postala sam skoro kao dete sa letka
norveškog multikulturalizma.
Bila sam veoma ponosna, naravno.
Jer su čak i novine u tom momentu
počele da pišu lepo o smeđim ljudima,
pa sam osećala kako moja supermoć raste.
Pa, kad mi je bilo 12 godina, vraćajući se iz škole,
malo sam skrenula s puta
jer sam želela da kupim omiljeni slatkiš nazvan "slana stopala".
Apsolutno sam ih obožavala.
Pa se na mom putu do radnje
našao odrasli belac, stajao je na ulazu blokirajući mi prolaz.
Pa sam pokušala da ga obiđem, i dok sam to radila, zaustavio me je
i zurio je u mene,
i pljunuo mi je u lice, rekavši:
"Skloni mi se s puta
ti mala crna kučko, ti mala pakistanska kučko,
vrati se u zemlju iz koje si došla."
Bila sam prestravljena.
Zurila sam u njega.
Bilo me je suviše strah da obrišem pljuvačku s lica,
čak i dok se mešala s mojim suzama.
Sećam se da sam se osvrćala u nadi da će svakog trena
odrasla osoba prići i naterati ovog čoveka da prestane.
No, umesto toga, ljudi su žurili mimo mene i pretvarali se da me ne vide.
Bila sam veoma zbunjena jer sam mislila, dobro:
"Moji belci, hajde! Gde su? Šta se dešava?"
Kako to da ne dolaze da me spase?
Pa, bespotrebno je reći da nisam kupila slatkiš.
Prosto sam što brže odjurila kući.
I dalje je sve ipak bilo u redu, mislila sam.
Kako je vreme prolazilo, postajala sam sve uspešnija,
vremenom sam takođe počela da privlačim maltretiranja smeđih ljudi.
Neki muškarci iz zajednice mojih roditelja su osećali da je neprihvatljivo
i nečasno za ženu da se bavi muzikom
i da bude toliko prisutna u medijima.
Pa su, veoma brzo, počeli da me napadaju na mojim koncertima.
Sećam se jednog od koncerata, bila sam na sceni, nagela se prema publici
i poslednje što sam videla je mlado smeđe lice,
a sledeće čega sam svesna je da mi je neku hemikaliju bacio u oči,
i sećam se da skoro nisam mogla da vidim i oči su mi suzile,
ali sam ipak nastavila da pevam.
Pljuvali su mi u lice na ulicama Osla, ovog puta smeđi ljudi.
Jednom su čak pokušali da me kidnapuju.
Pretnje smrću su bile beskonačne.
Sećam se da me je jednom stariji, bradati čovek zaustavio na ulici
i rekao: "Mrzim te toliko
jer zbog tebe naše kćerke misle
da mogu da rade šta požele."
Mlađi čovek me je upozorio da se pripazim.
Rekao je da je muzika neislamska i posao za kurve,
i ako nastavim s tim, da će me silovati
i da će mi raseći stomak kako ne bih rodila kurvu sličnu sebi.
Opet sam bila veoma zbunjena.
Nisam mogla da razumem šta se dešavalo.
Moji smeđi ljudi su počeli da me tako tretiraju - kako to?
Umesto da premošćujem svetove, dva sveta,
osećala sam da padam između moja dva sveta.
Pretpostavljam da je za mene pljuvačka bila kriptonit.
Do moje 17 godine,
pretnje smrću su bile beskrajne, a maltretiranje je bilo stalno.
Toliko se pogoršalo, da mi je majka u jednom momentu rekla:
"Gledaj, ne možemo više da te štitimo i da ti obezbedimo sigurnost,
moraćeš da ideš."
Pa sam kupila kartu u jednom pravcu za London, spakovala kofer i otišla.
Najviše me je tada povredilo to što niko nije rekao bilo šta.
Moj odlazak iz Norveške je bio itekako javan.
Moji smeđi ljudi, moji beli ljudi - niko nije rekao bilo šta.
Niko nije rekao: "Sačekaj, ovo je pogrešno.
Podržimo ovu devojku, zaštitimo ovu devojku jer je jedna od nas."
Niko to nije rekao.
Umesto toga, osećala sam se - znate na aerodromima,
na pokretnoj traci za prtljag imate razne kofere
koji kruže i kruže,
i uvek ima taj jedan kofer koji ostane na kraju,
onaj koga niko ne želi, koga niko ne traži.
Tako sam se osećala.
Nikad se nisam osećala tako usamljeno. Nikad se nisam osećala tako izgubljeno.
Pa, po dolasku u London, vremenom sam nastavila muzičku karijeru.
Drugo mesto, ali nažalost ista stara priča.
Sećam se poruke koja mi je stigla u kojoj je pisalo da će me ubiti
i da će reke krvi teći
i da će me silovati više puta pre nego što umrem.
Do tad, moram da kažem,
zapravo sam se navikla na ovakve poruke,
ali različito je bilo to da su sad počeli da prete mojoj porodici.
Pa sam ponovo spakovala kofer, napustila muziku i preselila se u SAD.
Bilo mi je dosta.
Nisam želela više da imam bilo šta s ovim.
I sigurno nisam želela da poginem zbog nečega
što nije ni bilo moj san - to je bio izbor mog oca.
Pa sam se nekako izgubila.
Nekako sam se slomila.
Ali sam odlučila da želim
da provedem ostatak nebitno koliko godina mog života
podržavajući mlade ljude
i pokušavajući da budem prisutna na neke sitne načine,
kako god mogla.
Počela sam da volontiram za razne organizacije
koje su radile s mladim muslimanima unutar Evrope.
I, na moje iznenađenje, otkrila sam
da se toliko tih mladih ljudi pati i muči.
Suočavali su se sa tolikim problemima u svojim porodicama i zajednicama
koje su se činile da više mare za svoju čast i ugled
nego za sreću i živote svoje dece.
Počela sam da osećam da možda nisam sama, da možda nisam toliko čudna.
Možda napolju ima još mojih ljudi.
Stvar je u tome, nešto što mnogi ne razumeju,
da ima toliko nas koji odrastamo u Evropi
koji nismo slobodni da budemo mi sami.
Nama nije dozvoljeno da budemo to što jesmo.
Nismo slobodni da se venčavamo
ili da budemo u vezama s ljudima koje odaberemo.
Ne možemo ni da biramo karijeru.
Ovo je norma u muslimanskim delovima Evrope.
Čak i u najslobodnijim društvima u svetu, mi nismo slobodni.
Naši životi, naši snovi, naša budućnost nam ne pripadaju,
oni pripadaju našim roditeljima i njihovim zajednicama.
Otkrila sam bezbroj priča o mladim ljudima
koje su promakle svima nama,
koji su nevidljive za sve nas,
ali koji pate i pate usamljeni.
Deca koju gubimo u ugovorenim brakovima, u nasilju zbog časti i zlostavljanju.
Naposletku sam shvatila, nakon nekoliko godina rada s ovim mladim ljudima,
da neću moći da nastavim da bežim.
Ne mogu da provedem ostatak života u strahu i skrivanju
i da ću zapravo morati da preduzmem nešto.
Takođe sam shvatila da moje ćutanje, naše ćutanje,
omogućuje da se slično zlostavljanje nastavi.
Pa sam odlučila da želim nekako da iskoristim svoju supermoć iz detinjstva
tako što ću naterati ljude s različitih strana ovih problema da razmeju
kako je biti mlada osoba zaglavljena između svoje porodice i svoje države.
Pa sam počela da pravim filmove, i počela sam da pričam ove priče.
Takođe sam želela da ljudi shvate smrtonosne posledice kad mi
ne uzmemo ove probleme za ozbiljno.
Pa je prvi film koji sam napravila bio o Banaz.
Bila je 17-ogodišnja Kurdkinja u Londonu.
Bila je poslušna, radila je sve što su njeni roditelji želeli.
Pokušavala je da sve uradi kako treba.
Udala se za nekog momka koga su njeni roditelji odabrali,
iako ju je stalno tukao i silovao.
Pokušavši da ode kod svoje porodice za pomoć, rekli su:
"Pa, moraš da se vratiš i budeš bolja supruga."
Zato što nisu želeli da imaju posla sa razvedenom kćerkom
jer bi to, naravno, bilo nečasno za porodicu.
Toliko ju je tukao da bi joj uši krvarile,
a kad ga je konačno napustila i našla mladića kog je odabrala
i u kog se zaljubila,
zajednica i porodica su otkrili,
i ona je nestala.
Pronađena je tri meseca kasnije.
Ugurana je u kofer i zakopana ispod kuće.
Zadavila su je i tukla do smrti
tri muškarca, tri rođaka, po naređenju njenog oca i ujaka.
Dodatna tragedija u Banazinoj priči
je da se pet puta obratila engleskoj policiji za pomoć,
rekavši im da će je njena porodica ubiti.
Policija joj nije verovala, te nisu uradili bilo šta.
A problem s ovim
je da ne samo da se mnoga naša deca suočavaju s ovim problemima
unutar svojih porodica i unutar zajednica svojih porodica,
već takođe nailaze na nerazumevanje
i apatiju u državama u kojima su odrasli.
Kada ih sopstvene porodice izdaju, obraćaju se nama ostalima,
a kad mi ne razumemo,
gubimo ih.
Pa, dok sam radila na ovom filmu, nekoliko ljudi mi je reklo:
"Pa, Dija, znaš, to je prosto njihova kultura,
to je prosto nešto što ti ljudi rade svojoj deci
i zaista se ne možemo mešati."
Uveravam vas da biti ubijen nije moja kultura.
Znate?
I zasigurno ljudi kao ja,
mlade žene koje potiču iz sličnih sredina kao ja,
bi trebalo da podležu istim pravima, istoj zaštiti
kao i bilo ko u našoj državi, zašto ne?
Dakle, u svom sledećem filmu sam pokušala da razumem
zašto neke od naših mladih muslimanskih klinaca u Evropi
privlači ekstremizam i nasilje.
Međutim, uz tu temu
sam takođe spoznala da ću morati da se suočim s najvećim strahom:
smeđim bradatim muškarcima.
Sličnim onim muškarcima koji su me šikanirali veći deo mog života.
Muškarcima kojih se plašim veći deo svog života.
Muškaracima koje takođe istinski nisam volela
dugo, dugo godina.
Pa sam provela sledeće dve godine intervjuišući osuđene teroriste,
džihadiste i bivše ekstremiste.
Otpre sam znala nešto što je već očigledno,
a to je da religija, politika, evropsko kolonijalno breme,
kao i skorašnji neuspesi zapadne inostrane politike,
da je sve to deo slike.
No više sam bila zainteresovana za otkrivanje šta su ljudski,
šta su lični razlozi
zbog kojih su neki mladi ljudi podložni ovim grupama.
A istinski me je iznenadilo to što sam otkrila povređena ljudska bića.
Umesto čudovišta za kojima sam tragala,
koje sam se nadala da ću naći -
iskreno jer bi to bilo veoma zadovoljavajuće -
pronašla sam urušene ljude.
Baš poput Banaz,
otkrila sam da su ovi mladići rastrgnuti
u pokušaju premošćavanja jaza
između svojih porodica i država u kojima su rođeni.
Naučila sam i da ekstremističke grupe, terorističke grupe
iskorišćavaju ova osećanja kod mladih
i usmeravaju ih - cinično - usmeravaju sve to ka nasilju.
"Priđite nama", kažu.
"Odbacite obe strane, vaše porodice i vaše države
jer vas oni odbacuju.
Vašoj porodici je čast važnija od vas,
a vašoj državi,
pravi Norvežanin, Britanac ili Francuz će uvek da bude belac, nikad vi."
Takođe obećavaju našim mladim ljudima ono za čim žude:
značaj, herojstvo, osećaj pripadanja i svrhe,
zajednicu koja ih voli i prihvata.
Nemoćnima daju osećanje moći.
Nevidljivi i utišani su konačno vidljivi i saslušani.
Eto šta oni rade našim mladim ljudima.
Zašto ove grupe to rade našim mladima, a ne mi?
Radi se o tome,
ne pokušavam da opravdam
ili da nađem izgovor za bilo koje nasilje.
Pokušavam da kažem da moramo da razumemo
zašto neke naše mlade ljude privlači ovo.
Takođe bih volela da vam pokažem, zapravo -
ovo su slike iz detinjstva nekih od momaka iz filma.
Zateklo me je to da mnogi od njih -
nikada ne bih pomislila to -
ali mnogi od njih imaju odsutne ili nasilne očeve.
A nekoliko ovih mladića
je na kraju otkrilo brižljive i saosećajne očinske figure
unutar ovih ekstremističkih grupa.
Takođe sam naišla na muškarce žrtve brutalnog rasnog nasilja,
ali su pronašli način da se više ne osećaju kao žrtve
tako što su i sami postali nasilni.
Zapravo, otkrila sam nešto, na moje zaprepašćenje, što sam prepoznala.
Otkrila sam ista osećanja koja sam osećala kao 17-ogodišnjakinja, bežeći iz Norveške.
Istu zbunjenost, istu tugu,
isti osećaj izdaje
i nepripadanja bilo kome.
Isto osećanje izgubljenosti i rastrgnutosti između kultura.
S tim u vezi, nisam izabrala uništavanje,
izabrala sam kameru umesto puške.
A razlog tome je moja supermoć.
Videla sam da je razumevanje odgovor, umesto nasilja.
Videti ljudska bića
sa svim svojim vrlinama i manama,
umesto održavanja karikatura:
mi i oni, zlikovci i žrtve.
Takođe sam se pomirila sa činjenicom
da moje dve kulture ne moraju da se sudaraju,
već mogu da postanu prostor na kom pronalazim sopstveni glas.
Prestala sam da se osećam kao da moram da izaberem stranu,
ali za to su mi bile potrebne godine i godine.
Ima toliko naših mladih ljudi danas
koji se bore sa istim ovim pitanjima,
i s tim se bore sami.
A zbog toga su izloženi kao rane.
A za neke pogled na svet radikalnog islama
postaje zaraza koja se gnoji u ovim otvorenim ranama.
Ima jedna afrička poslovica koja glasi:
"Ako mlade ne uvedete u selo,
spaliće ga, samo da osete njegovu toplinu."
Volela bih da pitam -
muslimanske roditelje i muslimanske zajednice,
hoćete li da volite i brinete za vašu decu,
a da ih ne primoravate da ispune vaša očekivanja?
Možete li da odaberete njih, umesto vaše časti?
Možete li da razumete zašto su tako besni i otuđeni
kad stavite svoju čast ispred njihove sreće?
Možete li da pokušate da budete prijatelj svom detetu
kako bi moglo da vam veruje
i moglo da deli sa vama svoja iskustva,
umesto da mora to da traži negde drugde.
A našim mladim ljudima koje privlači ekstremizam:
možete li da priznate da je vaš bes pokrenut bolom?
Hoćete li da nađete snage da odolite tim ciničnim starim muškarcima
koji žele vašom krvlju da ostvare sopstveni profit?
Možete li da pronađete način da živite?
Možete li da uvidite da je najslađa osveta
da vi živite srećne, ispunjene i slobodne živote?
Živote koje određujete vi i niko drugi.
Zašto želite da postanete tek još jedno mrtvo muslimansko dete?
A što se tiče nas ostalih: kada ćemo da počnemo da slušamo naše mlade?
Kako da ih podržimo
da bi preusmerili bol u nešto konstruktivnije?
Misle da nam se ne sviđaju.
Misle da ne marimo šta će da im se desi.
Misle da ih ne prihvatamo.
Možemo li da pronađemo način da se osećaju drugačije?
Šta nam je potrebno da ih vidimo i prepoznamo
pre nego što postanu bilo žrtve ili počinioci nasilja?
Možemo li se naterati da brinemo za njih i da ih smatramo našima?
A da ne budemo prosto zgroženi kad žrtve nasilja liče na nas?
Možemo li da nađemo način da odbacimo mržnju i zacelimo podele između nas?
Radi se o tome da ne možemo da priuštimo da odustanemo jedni od drugih i naše dece,
čak iako ona odustanu od nas.
Svi smo u ovome zajedno.
A na duže staze, osveta i nasilje neće funkcionisati protiv ekstremista.
Teroristi žele da budemo šćućureni od straha u našim kućama,
da zatvaramo naša vrata i srca.
Žele da razjapimo još rana u našim društvima
kako bi mogli da ih koriste i što više šire svoju zarazu.
Žele da postanemo poput njih:
netolerantni, puni mržnje i okrutni.
Dan nakon napada u Parizu,
moja prijateljica je poslala ovu sliku njene kćerke.
Ovo je bela devojčica i arapska devojčica.
Najbolje su prijateljice.
Ova slika je kriptonit za ekstremiste.
Ove dve devojčice sa svojim supermoćima
nam pokazuju put napred
ka društvu koje moramo zajedno da izgradimo,
društvu koje uključuje i podržava,
umesto da odbija našu decu.
Hvala vam na pažnji.
(Aplauz)
Çocukkken süper güçlerim olduğunu biliyordum.
Bu doğru.
(Kahkaha)
Son derece hayranlık verici olduğumu düşünüyordum
çünkü muhafazakâr bir Müslüman olan
dedem gibi esmer insanlarla bağlantı kurabiliyor
ve ayrıca Afgan annemi ve Pakistanlı babamı da anlayabiliyordum,
çok dindar değil, rahat, oldukça özgürlükçü.
Ve tabii ki beyaz insanları da anlayabiliyor
ve iletişim kurabiliyordum,
ülkemin beyaz Norveçlileri ile.
Bilirsiniz, beyaz, esmer her neyse,
hepsini seviyordum.
Onlar her zaman birbirini anlamasa bile
ben hepsini anlıyordum,
hepsi de benim insanlarımdı.
Fakat babam hep çok endişeliydi.
Bana sürekli, en iyi eğitimi alsam bile
adalet görmeyeceğimi söylerdi.
Ona göre yine de ayrımcılığa uğrayacaktım
ve beyazlar tarafından kabul görmenin tek yolu
ünlü biri olmak, derdi.
Şimdi, dikkat edin, benimle bu konuşmayı yaptığında yedi yaşındaydım.
Yani yedi yaşımdayken şöyle dedi
" Bak, ya spor olmalı ya müzik."
Spordan hiç anlamazdı -sağolsun- o nedenle müzik oldu.
Böylece yedi yaşımdayken bütün oyuncaklarımı, bebeklerimi topladı
ve hepsini attı.
Onların yerine küçük, dandik bir Casio org verdi-
(Kahkaha)
Evet, ve şan dersleri.
Ve beni her gün dört saat alıştırma yapmaya zorladı
ve hemen sayıları gittikçe artan dinleyicilere şarkı söyletmeye başladı
ve tuhaf bir şekilde Norveç'in çok kültürlülüğü açısından
bir tür örnek çocuk oldum.
Tabii ki çok gurur duydum,
çünkü o zamanlar gazeteler bile
esmer insanlar hakkında güzel şeyler yazmaya başlamıştı
ve süper gücümün arttığını hissedebiliyordum.
12 yaşındayken okuldan eve dönerken
küçük bir sapma yaşadım.
En sevdiğim şekerleme olan "salty feet" almak istemiştim
kesinlikle çok severim.
Yol üzerindeki dükkana gittim
ama kapının girişinde büyük beyaz bir adam yolu kapatıyordu
bu yüzden etrafından dolanmaya çalıştım ama beni durdurdu
ve dik dik bakmaya başladı
ve yüzüme tükürüp şöyle dedi
"Çekil yolumdan,
seni küçük marsık fahişe, seni küçük Pakistanlı fahişe,
nereden geldiysen geri oraya git.
Dehşete kapılmıştım.
Ona bakıyordum
ve korkudan yüzümdeki tükürüğü bile silemiyordum,
gözyaşlarıma karışıyordu.
Hemen yetişkin birinin gelip bu adamı durdurması umuduyla
etrafa bakındığımı hatırlıyorum.
Fakat insanlar yanımdan hızla geçiyor ve görmemiş gibi yapıyordu.
Çok kafam karışmıştı, çünkü şöyle düşünüyordum
"Haydi benim beyaz insanlarım! Neredesiniz? Neler oluyor?
Neden gelip beni kurtarmıyorsunuz?"
Şekerlemeyi almadığımı söylemeye gerek yok.
Son hızla eve doğru koştum.
İşler yine de iyiydi, öyle sanıyordum.
Zaman geçtikçe ve başarım arttıkça
esmer insanlardan da tacizler gelmeye başladı.
Aile çevremizdeki bazı erkekler bunu kabul edilemez buluyor
ve bir kadının müzikle ilgilenmesini ve medyada yer almasını
haysiyetsizlik sayıyordu.
Çok geçmeden konserlerimde saldırıya uğramaya başladım.
Bu konserlerden birini hatırlıyorum, sahnede seyirciye doğru eğilmiştim,
son gördüğüm şey genç ve esmer bir yüzdü
ve hemen ardından gözlerime kimyasal bir madde atıldı
gözlerim yaşardı ve göremez oldum
ama yine de şarkı söylemeye devam ettim.
Oslo sokaklarında da yüzüme tükürüldü, bu defa da esmer bir adamdı.
Hatta bir defasında kaçırmaya bile kalkıştılar.
Ölüm tehditleri hiç kesilmiyordu.
Bir seferinde yaşlı ve sakallı bir adam beni sokakta durdurdu
ve şöyle dedi "Senden çok nefret ediyorum
çünkü senin yüzünden kızlarımız
her istediğini yapabileceğini sanıyor."
Genç bir adam arkamı kollamamı söyledi.
Müziğin islama uygun olmadığını ve fahişelerin işi olduğunu
ve buna devam edersem tecavüze uğrayacağımı söyledi
ve karnım öyle bir deşilecekmiş ki benim gibi bir fahişe daha doğmayacakmış.
Yine kafam karışmıştı.
Ne olup bittiğini anlamıyordum.
Şimdi de esmer insanlarım beni tehdit ediyordu- Nasıl olurdu?
İki dünya arasında köprü olmak yerine
iki dünyamın arasından düşüyor gibiydim.
Sanıyorum benim kriptonitim tükürüktü.
17 yaşına geldiğimde
ölüm tehditleri çok fazla ve taciz sürekli bir hâle geldi.
Bir noktada o kadar kötüleşti ki annem yanıma oturdu ve şöyle dedi,
" Bak, artık seni koruyamayız artık seni güvende tutamayız,
gitmek zorunda kalacaksın."
Londra'ya bir bilet aldım, valizimi topladım ve gittim.
O zaman kalbimi en çok kıran şey hiç kimsenin tek kelime etmemesi oldu.
Norveç'ten herkesin ortasında gittim.
Benim esmer insanlarım, beyaz insanlarım, tek kelime etmediler.
Hiç kimse "Durun bakalım, bu yanlış.
Bu kızı destekleyin, koruyun, çünkü o bizden biri" demedi.
Hiç kimse bunu demedi.
Aksine, sanki --
hani bagaj bandının üzerinde çeşitli valizler olur
ve dönüp dururlar
ve hep sona kalan bir valiz vardır ya,
hiç kimsenin istemediği ve gelip almadığı bir valiz,
ben kendimi öyle hissettim.
Hiç bu kadar yalnız hissetmemiştim. Hiç böyle kaybolmuş hissetmemiştim.
Londraya geldikten sonra, sonunda muzik kariyerime geri döndüm.
Yer farklı ama maalesef hikâye aynı eski hikâyeydi.
Bana gönderilen bir mesaj, öldürüleceğimi,
kanımın bir nehir gibi akacağını
ve ölmeden önce defalarca tecavüze uğrayacağımı söylüyordu.
Bu noktada şunu söylemeliyim ki
bu mesajlara gerçekten alışmaya başlamıştım
ama bu defa farklı bir şey oldu ve ailemi de tehdit etmeye başladılar.
Bu yüzden bir kez daha valizimi topladım, müziği bıraktım ve ABD'ye taşındım.
Sabrım tükenmişti.
Artık bunlarla hiç bir ilgim olsun istemiyordum.
Benim hiç hayalim olmayan ve babamın seçimi olan
bir şey yüzünden kesinlikle öldürülmeyecektim.
Bir nevi kaybolmuştum.
Bir nevi dağılmıştım.
Ama ne yapmak istediğime karar verdim,
gelecek yıllarımı genç insanları
destekleyerek harcayacaktım
ve küçük bir şeyler de olsa
elimden geleni yapacaktım.
Avrupa'daki genç Müslümanlar için çalışan
çeşitli kuruluşlarda gönüllü görev almaya başladım.
Ve beni şaşırtan şey, bu genç insanların çoğunun
acı çektiği ve mücadele ettiğiydi.
Çocuklarının mutluluğu ve hayatından çok
kendi adlarını ve şereflerini önemsiyor gibi görünen
ailelerde ve topluluklarda pek çok problem yaşıyorlardı.
Kendime, belki de o kadar yalnız ve tuhaf değilim, demeye başladım.
Belki bir yerlerde benim insanlarımdan çok vardı.
Gerçek şu ki, çoğu insan, Avrupa'da büyüyen
ve kendisi olmasına izin verilmeyen bizlerin sayısının
çok fazla olduğunu anlamıyor.
Bizim kendimiz olmamıza izin verilmez.
Seçtiğimiz kişilerle evlenme
veya ilişki kurma özgürlüğümüz yoktur.
İşimizi bile kendimiz seçemiyoruz.
Avrupa'nın kalbindeki Müslümanlarda kural bu.
Dünyadaki en özgür toplumlarda bile biz özgür olamıyoruz.
yaşamlarımız, hayallerimiz, geleceğimiz kendimize ait değil,
ailemiz ve onların topluluğuna ait.
Aramızda kaybolan, aramızda görünmez olan,
ama acı çeken, tek başına acı çeken
çok sayıda genç insanın
öyküsüne tanıklık ettim.
Zorunlu evlilikler, şeref kaygısıyla şiddet ve istismara uğrayıp yiten çocuklar
Bu genç insanlarla birkaç yıl çalıştıktan sonra
kaçmayı sürdüremeyeceğimi anladım.
Hayatımın geri kalanını korkarak ve saklanarak geçiremezdim
ve kesinlikle bir şeyler yapmam gerekecekti.
Ve sonra, bu kötü davranışların sürmesine, sessizliğimin,
bizim sessizliğimizin izin verdiğini anladım.
Böylece çocukluğumdaki süper gücümü kullanıma sokmaya karar verdim,
farklı kutuplardaki insanlara bu sorunları ve bir genç olarak
aile ile toplum arasına sıkışmanın ne demek olduğunu anlatmaya çalışacaktım.
Böylece filmler çekmeye ve bu öyküleri anlatmaya başladım.
Ve ayrıca insanların bu sorunları ciddiye almamasının
bizim için ölümcül sonuçları oduğunu anlamalarını istedim.
Bu nedenle yaptığım ilk film Banaz'ı anlatıyordu.
Londra'da yaşayan 17 yaşında bir Kürt kızdı.
İtaatkâr biriydi, ailesi ne isterse onu yapmıştı.
Her şeyi doğru yapmaya çalışmıştı.
Ailesinin seçtiği bir adamla evlendi
ama adam onu sürekli dövüyor ve tecavüz ediyordu.
Sonunda ailesinden yardım istediğinde
ona "Evine dön ve daha iyi bir karı ol" dediler.
Çünkü evlerinde boşanmış bir kız istemiyorlardı,
tabii ki bu durum aile şereflerini lekeleyecekti.
Öyle kötü dayak yiyordu ki kulaklarından kan geliyordu
ve sonunda adamı terk etti ve kendi seçtiği ve aşık olduğu
genç bir adam buldu.
Aile ve topluluk bu durumu öğrendi
ve Banaz kayboldu.
Üç ay sonra bulundu,
bir valizin içine konmuş ve evin altına gömülmüştü.
Boğazı sıkılmış ve ölene kadar dövülmüştü,
babasının ve amcasının emriyle üç adam, üç kuzen tarafından öldürülmüştü.
Banaz'ın hikâyesini daha da trajik yapan şey ise,
öldürülmeden önce İngiliz polisinden beş kez yardım istemiş
ve ailesinin onu öldüreceğini söylemiş
ama polis ona inanmamış ve hiçbir şey yapmamış.
Bu konudaki sorun,
bu çocuklarımızın çoğunun sadece aile ve aile çevresinde
problemler yaşaması değil, aynı zamanda büyüdükleri ülkede de
yanlış anlaşılmaları
ve duyarsızlıkla karşılanmalarıdır.
Kendi aileleri onlara ihanet ettiği zaman gözlerini bize çeviriyorlar
ve biz de onları anlamayınca
onları kaybediyoruz.
Bu filmi yaparken bazıları şöyle dedi
" Bak Deeyah, biliyorsun onların kültürü böyle,
bu insanlar çocuklarına böyle şeyler yapar
ve biz bu işe karışamayız."
Sizi temin ederim ki öldürülmek benim kültürüm değil.
Biliyor musunuz?
Benim gibi insanlar,
farklı arka planları olan benim gibi genç kadınlar da
kesinlikle ülkemizdeki diğer insanlarla
aynı haklara ve korumaya sahip olmalıyız, neden olmasın?
Sıradaki filmim için, Avrupa'daki bazı
Müslüman gençlerin neden aşırılık ve şiddete yöneldiğini
anlamaya çalıştım.
Ama bunu yaparken
en büyük korkumla yüzleşmek zorunda kalacağımı biliyordum:
Sakallı esmer adamlar.
Hayatımın çoğunda beni rahatsız eden adamlara benzeyen,
hayatta en çok korktuğum adamlar.
Uzun yıllardır
kendilerinden hiç hazzetmediğim adamlar.
Sonraki iki yılı mahkum olmuş
teröristler, cihatçılar ve eski aşırılık yanlılarıyla geçirdim.
Zaten bildiğim şeyler açık olan gerçeklerdi;
din, politika, Avrupa'nın sömürgeci geçmişi
ve ayrıca Batının son yıllardaki dış politika hataları,
hepsi büyük resmin birer parçasıydı.
Ama benim daha çok ilgimi çeken şey bulduğum insanlardı,
kişisel nedenleri neydi,
neden bazı gençlerimiz bu gibi gruplardan kolay etkileniyordu.
Beni gerçekten şaşırtan şey ise bulmayı umduğum ve aradığım
canavarlar yerine
yaralanmış insanlar bulmam oldu.
Samimi olmam gerekirse, canavar olsalar çok memnun olacaktım.
Kırılmış insanlar buldum.
Tıpkı Banaz gibi,
doğdukları ülkenin kültürü ile
aileleri arasında köprü olmaya çabalarken
ezilen genç insanlar buldum.
Ayrıca aşırılık yanlısı bu grupların, terörist grupların
gençlerimizin bu duygularını kullanarak
bunu utanmadan şiddete kanalize ettiklerini öğrendim.
Şunu diyorlar "Bize katıl.
Her iki tarafı da reddet, aileni de ülkeni de
çünkü onlar da seni reddediyor.
Ailen kendi şerefini senden daha fazla önemsiyor.
Ülkene gelirsek,
gerçek bir Norveçli, İngiliz veya Fransız hep beyaz olarak kalacak, sense esmer."
Ayrıca bu gruplar gençlere çok arzuladıkları şeyleri vaadediyor:
önemli sayılmak, kahramanlık aidiyet duygusu, amaç,
onları seven ve kabul eden bir topluluk.
Kendini güçsüz hissedenlere güç hissi aşılıyorlar.
Kimsenin görmediği sessiz genç sonunda fark ediliyor ve sesi duyuluyor.
Gençlerimize bunları yapıyorlar.
Peki bu gruplar, bunları neden bize değil de gençlere yapıyor?
Şöyle bir şey var,
şiddeti haklı veya mazur göstermeye çalışmıyorum.
Söylemeye çalıştığım şey,
bazı gençlerimizin bunlara
neden kapıldığını anlamaya mecbur olduğumuzdur.
Ayrıca size şunları da göstermek istiyorum;
bu resimler, filmdeki bazı adamların çocukluk resimleri.
Ve beni en çok etkileyen şey, bunların çoğunun,
bu hiç aklıma gelmezdi
ama bunların çoğunun babaları ya başlarında yoktu ya da kötü babalardı.
Ve bu genç adamların birçoğu
bu aşırılık yanlısı grupların içinde
ilgili ve merhametli baba figürleri buldular.
Ayrıca ırkçı şiddetin acımasızlaştırdığı erkekler vardı
ve bunlar bir kurban gibi hissetmeyi bırakıp
kendisi şiddet uygulayan birine dönüşmüştü.
Aslında bu duyguyu tanıyordum ve dehşete düştüm
çünkü 17 yaşında Norveç'ten kaçarken
ben de aynı kırgınlığı ve kahrı hissetmiştim,
aynı ihanete uğramışlık
ve hiç kimseye ait olmama duygusunu.
Aynı kaybolmuşluk ve kültürler arasında ezilme duygusunu.
Şunu söyleyeyim ki, ben yok etmeyi seçmedim
elime bir silah değil bir kamera aldım.
Bunu yapma nedenim ise sahip olduğum süper güç.
Cevabın şiddet değil anlamak olduğunu görebiliyordum.
İnsanoğlunu; bizler ve onlar,
kötüler ve kurbanlar biçiminde sabit bir karikatür olarak değil
bütün erdemleri ve zaaflarıyla görmek.
Ve nihayet şu gerçekle de yüzleştim;
benim iki kültürümün bir çarpışma rotasına girmesi şart değildi,
kendi sesimi duyuracağım bir düzlem olmalıydı.
Artık taraf seçmek zorunda değildim
ama bunu anlamak yıllarımı aldı, çok uzun yıllar.
Bugün pek çok gencimiz
aynı sorunlarla boğuşuyor
ve bunu yaparken yalnızlar.
Bu onların kapanmayan bir yaraları
ve dünyadaki radikal dini gruplar
bu açık yaralardan besleniyor.
Bir Afrika atasözü şöyle der:
"Köy gençlere soğuk davranırsa,
gençler ısınmak için köyü yakar.
Müslüman ana babalar
ve Müslüman topluluklardan
şunu rica ediyorum;
çocuklarınızı sizin beklentilerinize uymaya zorlamadan
sever ve önemser misiniz?
Onları şerefinize tercih eder misiniz?
Aile şerefinizi daha önde tuttuğunuzda
onların neden çok öfkelendiğini ve yabancılaştığını anlar mısınız?
Çocuklarınızla arkadaş olmayı ve onların size güvenerek
bunu başka yerlerde yapmak yerine
yaşadıklarını sizinle paylaşmasını
ister misiniz?
Ve aşırılığa kayan genç insanlardan da
öfken acılarından besleniyor, bunu kabul eder misin?
Bu iyiliğe inanmayan, senin kanını
kendi menfaatleri için kullanmak isteyen
bu yaşlı adamlara hayır der misin?
Yaşamak için bir yol bulabilir misin?
En tatlı intikamın,
mutlu ve özgür bir hayat yaşamak olduğunu görebilir misin?
Başkasının değil, senin biçimlendirdiğin bir hayatı.
Neden bir başka ölü Müslüman çocuk olmak istiyorsun?
Ve geriye kalan hepimizden; gençlerimizi ne zaman dinlemeye başlayacağız?
Onları nasıl destekleyebilir
ve acıyı nasıl daha yapıcı bir yola yönlendirebiliriz?
Onları sevmediğimizi sanıyorlar.
Başlarına gelenleri umursamadığımız sanıyorlar.
Onları kabullenmediğimizi düşünüyorlar.
Bu duygularını değiştirecek bir yol bulabilir miyiz?
Onlar şiddetin kurbanı veya uygulayıcısı olmadan önce
onları görmemiz ve fark etmemiz için ne yapmamız gerekir?
Onları önemsemeyi başarabilir ve onları bize ait sayabilir miyiz?
Ve şiddet kurbanları bize benzediğinde öfkeye kapılmamayı başarabilir miyiz?
Nefreti reddetmeyi ve aramızdaki bölünmeyi aşacak bir yol bulabilir miyiz?
Onlar bizden vazgeçmiş olsa bile biz birbirimizden ve çocuklarımızdan
vazgeçmeyi göze alamayız.
Bu hepimizi ilgilendiriyor.
İntikam ve şiddet uzun dönemde aşırılık sorununda işe yaramaz.
Teröristler evlerimize korku salarak
kapılarımızı ve kalplerimizi kapatmamızı istiyor.
Toplumda daha fazla kanayan yara oluşmasını
ve böylece bunlardan beslenerek hastalıklarını yaymak istiyorlar.
Onlar gibi olmamızı istiyorlar:
Hoşgörüsüz, nefret dolu ve acımasız.
Paris saldırılarının ertesi günü,
bir arkadaşım kızının fotoğrafını gönderdi.
Bir beyaz bir kız ve bir Arap kız.
En iyi arkadaşlar.
Bu fotoğraf aşırı uçların kriptoniti.
Bu iki küçük kız, süper güçleri ile
oluşturmamız gereken,
çocuklarımızı reddeden değil
onları içine alan ve destekleyen bir toplum yaratmaya
giden yolu gösteriyor.
Dinlediğiniz için teşekkürler.
(Alkışlar)