Haftada iki kez arabayla,
Meksika, Tijuano yakınlarındaki evimden
ABD sınırını geçip San Diego'daki büroma gidiyorum.
Sınırın bir yanındaki yoksulluk ve çaresizlikle
diğer yanındaki göz alıcı refah arasındaki katı zıtlık
beni her defasında sarsıyor.
Fakat sınırda çalışanların soğuk bir yakıştırmayla
"Kara Delik" dedikleri binanın yanından geçerken
zıtlık daha da çıplak bir şekilde hissediliyor.
Kara Delik, San Ysidro sınır kapısındaki
Gümrük ve Sınır Koruma
yani CBP binası
ve lüks bir AVM'nin hemen yanında.
Ve ayrıca orada, günün her saati
binanın altındaki soğuk ve pis beton hücrelere kapatılmış
800 kadar göçmen oluyor.
Yukarısı: Alışveriş poşetleri ve frappuccinolar.
Aşağısı: ABD göçmenlik sistemi gerçekleri.
Ve orası CBP'nin oğlundan ayırdığı
Anna'ya ulaşma çabasıyla
Eylül 2018'de gittiğim yer.
ABD-Meksika sınırının her iki tarafında
göçmenlere yardım eden iki uluslu ve kâr amacı gütmeyen
bir kurum olan Al Otro Lado'da göçmen avukatı ve yöneticiyim.
Anna ile Tijuana büromuzda birkaç hafta önce tanışmıştık,
Mesika'da oğlu ve kendisinin öldürülmesinden korkuyordu.
Biz de onu sığınma talebinde bulunması için CBP'ye teslim olma
sürecine hazırladık.
Birkaç gün sonra yardım istemek için sınır kapısına gitti
ve ABD'deki aile üyelerinden
telaşlı bir telefon aldık,
CBP görevlileri oğlunu Anna'dan almıştı.
Şimdi, bu büyük bir sorun olmazdı
ama Anna'nın oğlunun özel ihtiyaçlı olduğunu biliyordum.
Ve bir kez daha,
bu haber içimde günlük mesaimin simgesi hâline gelen
panik ve kötü bir şey olacağı hissi yarattı.
Anna'nın avukatı olarak imzalı vekâletnamem vardı
ve hemen sınır kapısına gidip
müvekkilimle konuşma imkânı aradım.
CBP yetkilileri Anna ile konuşmama izin vermedikleri gibi
orada olup olmadığını bile söylemediler.
Anna'nın oğlunun özel ihtiyaçlı olduğuna dair kanıtları sunmak için
bir müdürden diğerine gidip yalvardım durdum
ama benimle konuyu bile konuşmadılar.
Bu ölüm kalım meselesinin ortasında
tembel tembel alışveriş yapanları izlemek gerçeküstü bir duyguydu.
CBP'nin engellemeleriyle geçen birkaç saaten sonra
oradan çıktım.
Birkaç gün sonra,
Anna'nın oğlunu bakıcı aile sisteminde buldum.
Ama Anna'ya ne olduğunu öğrenmem
bir haftayı geçti,
birkaç kilometre doğudaki bir tecrit kampında çıktı.
Şimdi, Anna'ın bir suç kaydı yoktu
ve sığınma talep ederken yasalara uygun davranmıştı
ama göç idaresi yetkilileri onu yine de biz tahliye emri alana
ve oğlu ile bir araya getirene kadar
üç ay daha tuttu.
Size anlatabileceğim tek öykü Anna'nınki değil.
Mateo, 18 aylık bir oğlan,
babasının kollarından çekip alındı,
binlerce kilometre uzaktaki bir devlet sığınağına gönderildi
ve orada aylarca doğru dürüst bir banyo bile yaptırmadılar.
Amadou,
Afrikalı yalnız bir çocuk,
CBP'nin korkunç tesislerinde 28 gün boyunca yetişkinlerle tutuldu.
Daha da üzücü olanı Maria,
hamile bir sığınmacı ve tıbbi bir müdahale için
sekiz saat yalvardıktan sonra CBP gözaltısında düşük yaptı.
CBP görevlileri onu üç hafta daha tutup
Meksika'ya geri gönderdi
ve ABD'de bir sığınma duruşması için
aylarca beklemeye zorlandı.
Bu dehşeti her gün yaşamak beni değiştirdi.
Partilerde eskiden eğlenirdim
ama şimdi kaçınılmaz olarak kendimi insanlara
devletimizin sınırda ve kamplarda
mültecilere nasıl işkence yaptığını anlatırken buluyorum.
İnsanlar konuyu değiştirmeye çalışıyor
ve Anna gibi insanlara yardım etmekle büyük bir iş başardın diye kutluyorlar.
Ama şunu anlamalarını nasıl sağlarım bilemiyorum,
şimdiye kadar düşünmedikleri bir güçle mücadele etmezsek
Anna'nın kaderini yaşayacak sıradaki kişi hangimiz olacak bilemeyiz.
Trump'ın güney sınırında yaptığı
kitlesel sığınmacı aileleri parçalama uygulaması
dünyanın vicdanını sarstı
ve pek çok kişiye ABD göç sistemindeki acımasızlığı gösterdi.
Öyle görünüyor ki bugün
her zamankinden daha çok kişi göçmen hakları için mücadele ediyor.
Ama maalesef durum daha iyiye gitmiyor.
Binlerce kişi ailelerin parçalanmasına son verilmesi için gösteri yapıyor
ama hükûmet aileleri parçalamaya devam ediyor.
Haziran 2018'den bu yana 900'den fazla çocuk
ailelerinden alındı.
Sınırda binlerce başka çocuk dede ve ninelerinden,
kardeşlerinden veya yakınlarından alındı.
2017'den beri
en az iki düzine insan göçmenlik gözaltısında öldü.
Çocuklar dahil daha fazlası ölecek.
Biz avukatlar hükûmetin müvekkillerimize yaptığı acımasızlığı
durdurmak için yasal yollara başvurmaya devam edeceğiz
ama göçmenlere insanca davranılmasını istiyorsak
kanunların kıyısını köşesini kurcalamakla gidemeyiz.
Bu yönetim bizi, aileleri ayırmak ve çocukları gözaltına almak
zorunda olduğumuza, çünkü bunun daha fazla sığınmacının
sınırımıza gelmesini engelleyeceğine inandırmaya çalışıyor.
Fakat bunun doğru olmadığını biliyoruz.
Aslına bakılırsa 2019'da
güney sınırımızdaki endişe verici rakam
daha da arttı.
Sınırda insanlara her gün şunu söylüyoruz
"Eğer Amerika'dan sığınma istiyorsanız
ailenizin parçalanma riski var
ve belirsiz bir süre gözaltında kalma riskiniz var."
Ama çoğu için alternatif daha kötü.
İnsanlar pek çok farklı nedenle ABD'ye iltica etmek istiyor.
Tijuana'da 50 farklı ülkeden 14 farklı dil konuşan
mültecilerle karşılaştık.
Bütün dünyadan LGBT göçmenleri gördük
ve bu kişiler ülkelerinde kendilerini güvende hissetmiyordu.
Bütün dünyadan kadınlarla karşılaştık
kendi devletleri onları aile içi şiddetten
veya baskıcı toplumsal kurallardan korumayı reddetmişti.
Tabii ki Orta Amerikalı ve çete şiddetinden kaçan
ailelerle de karşılaştık.
Fakat Rus muhaliflerle de karşılaştık.
Venezuelalı aktivistlerle,
Çinli Hristiyanlar ve Çinli Müslümanlarla
ve her türden eziyet ve işkenceden kaçan
binlerce ama binlerce diğer mülteciyle.
Uluslararası yasal tanıma göre bu insanların pek çoğu
mülteci olarak nitelenebilir.
Mülteci Sözleşmesi, 2. Dünya Savaşı'ndan sonra,
ırkı, dini, milliyeti, siyasi görüşü veya belirli bir sosyal gruba
üyeliği nedeniyle uğradığı baskı ve eziyetten kaçan insanlara
koruma sağlamak için oluşturuldu.
Ama uluslararası tanıma göre mülteci sayılanlar bile
ABD'den sığınma hakkı kazanamayacak.
Çünkü 2017'den bu yana
ABD Adalet Bakanlığı, daha az kişinin ABD'den koruma hakkı kazanması için
sığınma yasalarında köklü değişiklikler yapıyor.
Şimdi, bu yasaların çoğu Orta Amerikalı kişileri
ve onları ülke dışında tutmayı hedefliyor
ama bu diğer mültecileri de etkiliyor.
Sonuç şu; ABD çoğu kez mültecileri sınır dışı edip
eziyet ve ölüme gönderiyor.
ABD ayrıca gözaltında tutmayı, mültecileri caydırma
ve davalarını kazanmayı zorlaştırma aracı olarak kullanıyor.
Bugün ABD'de 55.000'den fazla gözaltında göçmen var
ve çoğu yasal bir yardıma çok uzaktaki
tecrit kamplarında.
Burası çok önemli
çünkü bu sivil bir durum, bir suç gözaltısı değil.
Bir kamu avukatı sistemi yok
ve bu nedenle göçmenlerin çoğunun davalarına yardım edecek
bir avukatı olmayacak.
Avukatı olan bir göçmenin
davayı kazanma olasılığı, olmayana göre
10 kat fazla.
Yani size kötü haberler vermekten nefret ediyorum
ama mülteci ailelerin bugünkü durumu
ailelerin parçalandığı dönemden çok daha kötü.
Ocak 2019'dan beri
ABD'nin uyguladığı politika
40.000'den fazla mülteciyi ABD'de yapılacak iltica duruşmalarını
Meksika'da kalarak beklemeye zorladı.
Bu mültecilerin çoğu aileler
ve dünyadaki en tehlikeli bazı şehirlerde saplanıp kalıyor
ve oralarda suç örgütleri tarafından tecavüze uğruyor, kaçırılıyor
ve gasbediliyorlar.
Ve sığınma duruşması gününe sağ salim ulaşabilseler bile
yüzde birinden daha azı davalarına yardım edecek
bir avukat bulabiliyor.
Bu insanların gerçek mülteci olmadığını ileri süren ABD hükûmeti
iltica talebi kabulünde en düşük orana sahip
ve aslında mülteci yasası bu insanlara karşı
bir engel olarak tasarlanmış.
Sınırdaki her göçmen bir mülteci değil.
Pek çok ekonomik göçmenle karşılaştım.
Örneğin Amerika'ya çalışmak için, anne babalarının sağlık giderlerini
veya memleketteki çocuklarının okul masraflarını ödemek için
gitmek isteyenler.
Sayıları giderek artan iklim mültecileri de görüyorum.
Özellikle, artık çiftçilikle geçinemeyen
pek çok Orta Amerika yerlisi görüyorum
çünkü bölgede afet ölçeğinde bir kuraklık var.
Bugün biliyoruz ki
insanlar iklim değişikliği yüzünden göç ediyor
ve gelecekte daha da çoğu göç edecek.
Fakat bu tür bir göçle baş edecek bir yasal sistemimiz yok.
Bu nedenle başlangıç için
örneğin mülteci tanımına
iklim mültecilerini de dahil etmek mantıklı geliyor.
Ama bu değişimleri savunacak pozisyonda olanlarımız
mevcut yasalar altında mültecilerin yararlandığı
yasal korumaların devam etmesi için hükûmeti dava edemeyecek kadar meşgul.
Ve biz çok yorulduk
ve artık neredeyse çok geç.
Şunu biliyoruz ki
bu sadece Amerika'nın sorunu da değil.
Avustralya'nın acımasız kıyı ötesi tecrit kamplarından,
İtalya'nın Akdeniz'de boğulan göçmenlere yardım etmeyi suç saymasına,
birinci dünya ülkeleri mültecileri kıyılarından uzak tutmada
ölümcül aşırılıklara gidiyor.
Fakat sadece mülteci tanımını daraltmakla da kalmadılar.
Buna paralel faşizan üsluplu yasal sitemler de oluşturdular.
Bu yasalarda mülteciler, sığınma istedikleri bu ülkelerin
sözde temeli olan demokrasinin özünü oluşturan hakların hiçbirine sahip değil.
Tarih bize şunu der; bir kesimi kötüleyip
haklarını elinden alırsanız sıra diğer kesimlere de gelecektir.
Çoğu Amerikalı ve Avrupalı
vatandaş olmayanlara uygulanan bu muğlak ve adaletsiz yasaları
kabullenmiş görünüyor çünkü kendini ayrıcalıklı sanıyor.
Ama bu otoriter fikirler
eninde sonunda palazlanıp vatandaşları da etkiler.
Bunu ilk elden yaşadım.
Amerikan devleti, sınırda göçmenlere yardım ettiğim işim yüzünden
beni yasa dışı bir takip listesine aldı.
2019 Ocağında bir gün
San Diego'daki büromdan çıkıp
sınırı geçip Meksika'daki evime gidiyordum.
Geçerli bir vize vermelerine rağmen Meksikalı görevliler beni durdurdu
ve ülkeye giremeyeceğimi söyledi çünkü dediklerine göre
yabancı bir devlet pasaportuma seyahat uyarısı koymuş
ve beni bir ulusal güvenlik riski olarak belirlemişti.
Saatlerce pis bir odada alıkonuldum ve sorgulandım.
Meksikalı yetkililere
Meksika'ya girme ve o zamanlar henüz 10 aylık olan oğlumu
alma izni vermeleri için yalvardım.
Ama bunu reddettiler
ve üstüne beni CBP görevlilerine teslim ettiler
ve zorla ABD'ye geri döndürüldüm.
Meksika'ya gidebilmek için başka bir vize almam haftalar sürdü
ve elimde vize, sınır kapısına gittim.
Fakat yine alıkonuldum ve sorgulandım
çünkü pasaportumda hâlâ seyahat uyarısı vardı.
Kısa bir süre sonra
CBP'nin iç yazışmaları dışarı sızdı
ve kendi devletimin bana karşı
bu seyahat uyarısını koymada dahli olduğu doğrulandı.
O zamandan beri herhangi bir ülkeye seyahat etmedim
çünkü alıkonulmaktan ve o ülkelerden de
sınır dışı edilmekten korkuyorum.
Bu seyahat uyarıları, alıkonulmalar
ve küçük oğlumdan ayrı kalmak
bir ABD vatandaşı olarak yaşayacağımı hiç düşünmediğim şeylerdi.
Ama göçmenlere yardım etmekten suçlu sayılan tek kişi de hiç değilim.
ABD ve başka ülkeler hayat kurtarmayı suç sayıyor
ve sadece işini yapmaya çalışan bizleri
insanlığımız ve özgürlüğümüz arasında seçim yapmaya zorluyor.
Beni umutsuzluğa sevk eden şey ise
hepiniz aynı seçimle karşı karşıyasınız
ama bunu henüz anlamadınız.
İyi insanlar var, biliyorum.
Ailelerin parçalanmasına karşı gösteri yapan
binlercenizi gördüm
ve bu, resmi politikanın büyük ölçüde sone ermesini sağladı.
Ama biliyoruz ki hükûmet hâlâ çocukları ailelerinden ayırıyor
ve aslında işler daha da kötüye gidiyor.
Bugün ABD hükûmeti, sığınmacı çocukları süresiz olarak
hapishane kamplarında tutma hakkı elde etmeye uğraşıyor.
Bu iş bitmedi.
Buna duyarsız kalamaz veya başımızı çeviremeyiz.
Uygulamaları, tecrit, ayırma ve ölüme
neden olan ülkelerin vatandaşları olan bizler
hangi tarafta olduğumuza hemen karar vermeliyiz.
Özellikle de ekonomik göçmenler ve iklim mültecileri dahil
sınırlarımızda yardım arayan mülteciler olmak üzere
yasalarımızdan tüm insanların insanlık onuruna saygılı olmasını talep etmeliyiz.
Ülkelerimizden yardım isteyen mültecileri
başkanın siyasi kaprislerinin kurbanı olmaktan çıkarıp
kurumlara ulaşma imkânı sağlayarak
ve adil mahkemeler oluşturarak
adil bir şans elde etmelerinin sağlanmasını talep etmeliyiz.
Bu çok büyük iş, biliyorum
ve bu da klişe bir söz gelecek
ama seçilmiş temsilcilerimizi aramalı
ve bu değişiklikleri talep etmeliyiz.
Bunu daha önce de duydunuz
ama peki onları aradınız mı?
Bu aramalar fark yaratacaktır.
Birinci dünya ülkelerinde oluşturulan bu distopik göç politikaları
bunun sizin de başınıza geleceğini düşünmüyorken
hükûmetlerin diğer insanların da haklarını ellerinden almada
ne kadar ileri gitmelerine razı olacağınızın bir testi.
Ama hükûmete, yasal süreç olmaksızın
insanların çocuklarını elinden alma
ve insanları süresiz şekilde tecrit kamplarına atma izni verirseniz
testten başarısız olursunuz.
Şu anda göçmenlerin başına gelenler
harekete geçmezsek hepimizin nereye gittiğinin bir fragmanı.
Teşekkür ederim.
(Alkışlar)